Cinque Terre

Cuộc cách mạng nền tảng

Tác giả :
Thể Loại : Kinh Tế - Quản Lý
PDF Đọc Online


Giới thiệu

“Cuộc Cách Mạng Nền Tảng” là một tác phẩm đột phá giúp người đọc thấu hiểu và nắm bắt cơ hội từ sự trỗi dậy mạnh mẽ của mô hình kinh doanh nền tảng trong thời đại số. Mô hình này kết nối người sản xuất, người tiêu dùng và tạo ra giá trị cho cả hai phía thông qua việc ứng dụng công nghệ. Các tác giả đã phân tích tường tận sức mạnh của các nền tảng số như Airbnb, Uber, Alibaba và Facebook, làm thay đổi sâu sắc hầu hết các ngành nghề và tái định hình cách thức sáng tạo, tiêu dùng giá trị.

Cuốn sách chỉ ra hiệu ứng mạng là yếu tố cốt lõi tạo nên sức mạnh đột phá của các nền tảng. Các loại hiệu ứng mạng (cùng chiều, khác chiều, tích cực, tiêu cực) đã được giải thích cặn kẽ, cùng với những chiến lược như cổng truy cập dễ dàng, khả năng mở rộng để tối đa hóa chúng. Từ đó, các doanh nghiệp nền tảng thay đổi trọng tâm, chuyển sự chú ý từ bên trong ra bên ngoài để quản lý một hệ sinh thái rộng lớn.

Tiếp theo, các tác giả chia sẻ phương pháp thiết kế nền tảng thành công, bắt đầu từ việc xác định tương tác cốt lõi (gồm người tham gia, đơn vị giá trị và bộ lọc), đến những chức năng then chốt cần xây dựng xoay quanh đó. Đặc biệt, khả năng mở rộng nền tảng, đón nhận sự bất ngờ và đổi mới từ chính người dùng là điểm mấu chốt để thành công.

Cuốn sách “mổ xẻ” cách các nền tảng đang chinh phục và làm đảo lộn nhiều ngành công nghiệp truyền thống nhờ lợi thế chi phí cận biên thấp và hiệu ứng mạng tích cực. Sự phát triển của nền tảng đã làm thay đổi cả cấu trúc nhiều ngành, buộc các doanh nghiệp lâu đời phải tự chuyển mình xây dựng các nền tảng và hệ sinh thái kinh doanh mới.

Đặc biệt, cuốn sách cũng đem đến bộ công cụ thực tế và hữu ích để xây dựng và phát triển một nền tảng số từ đầu. Từ các chiến lược kéo, gia tăng giá trị, tối ưu hóa trải nghiệm người dùng, cho đến cách tạo ra tăng trưởng lan truyền, tạo doanh thu bền vững hay những lựa chọn về mức độ mở của nền tảng đều được trình bày chi tiết, kèm theo nhiều tình huống thực tiễn sinh động.

Không chỉ vậy, tác phẩm còn mang đến những dự báo và phân tích sâu sắc về tương lai của cuộc cách mạng nền tảng trong nhiều lĩnh vực quan trọng như giáo dục, y tế, năng lượng, tài chính, logistics, chính phủ. Song song với đó là những góc nhìn đa chiều về những tác động kinh tế – xã hội của cuộc cách mạng này, cũng như những vấn đề quản lý mới mà các nhà hoạch định chính sách cần quan tâm.

Với lối viết giản dị mà sâu sắc, kết hợp nhiều câu chuyện và ví dụ sống động, “Cuộc Cách Mạng Nền Tảng” chính là tấm bản đồ chiến lược không thể thiếu cho các doanh nghiệp, nhà quản lý, chính khách và bất kỳ ai quan tâm đến làn sóng chuyển đổi số đang diễn ra mạnh mẽ trong thời đại ngày nay.

Tóm tắt nội dung sách Cuộc cách mạng nền tảng

Chương 1 – Hôm nay

Chương này giới thiệu mô hình nền tảng kết nối – một mô hình kinh doanh mới sử dụng công nghệ để kết nối người sản xuất, người tiêu dùng và tạo ra giá trị cho cả hai bên. Các ví dụ như Airbnb, Uber, Alibaba và Facebook được đưa ra để minh họa cho sức mạnh đột phá của mô hình này. Mô hình nền tảng đang thay đổi cách thức kinh doanh, tạo ra giá trị và tiêu dùng giá trị trong hầu hết các ngành nghề. Chương này khuyến khích người đọc học cách hoạt động của mô hình nền tảng để có thể tham gia và đạt được thành công trong nền kinh tế mới.

Có thể bạn thích sách  Đầu Tư Mạo Hiểm

Chương 2 – Hiệu ứng mạng

Chương này giải thích sức mạnh của mô hình nền tảng đến từ hiệu ứng mạng. Hiệu ứng mạng xuất phát từ tính kinh tế theo quy mô về phía cầu, trái ngược với tính kinh tế theo quy mô về phía cung trong kỷ nguyên công nghiệp truyền thống. Có bốn loại hiệu ứng mạng: cùng chiều tích cực, cùng chiều tiêu cực, khác chiều tích cực và khác chiều tiêu cực. Các doanh nghiệp nền tảng phải quản lý tốt các loại hiệu ứng này.

Chương cũng đề cập đến các công cụ như cổng truy cập dễ dàng và khả năng mở rộng giúp tối đa hóa hiệu ứng mạng tích cực. Các hiệu ứng mạng dẫn đến sự dịch chuyển của doanh nghiệp từ bên trong ra bên ngoài, chuyển sự tập trung sang quản lý hệ sinh thái ngoài công ty.

Tóm lại, sức mạnh của nền tảng đến từ khả năng tạo ra hiệu ứng mạng tích cực, cho phép chúng phát triển nhanh chóng và đạt được lợi thế cạnh tranh lớn.

Chương 3 – Cấu trúc mô hình nền tảng

Chương này hướng dẫn cách thiết kế nền tảng thành công. Điểm khởi đầu là xác định tương tác cốt lõi – loại tương tác chủ yếu mang lại giá trị cho nền tảng. Tương tác cốt lõi bao gồm ba thành phần: người tham gia, đơn vị giá trị và bộ lọc.

Sau đó, nền tảng cần thực hiện 3 chức năng: sử dụng chiến lược kéo người dùng, tạo điều kiện thuận lợi cho tương tác và kết nối phù hợp giữa những người tham gia. Đây là những thách thức lớn khi thiết kế nền tảng.

Chương cũng đề cập đến việc mở rộng nền tảng bằng cách tạo ra các tương tác mới xoay quanh tương tác cốt lõi ban đầu. Điều này phải tuân thủ nguyên tắc đầu-cuối và nguyên lý mô-đun để đảm bảo tính đơn giản và linh hoạt của nền tảng.

Các nhà thiết kế cũng cần dành không gian cho sự bất ngờ và đổi mới từ người dùng, vì họ thường tìm ra cách sử dụng mới mang lại giá trị cho nền tảng.

Chương 4 – Sự đột phá

Chương này phân tích cách mô hình nền tảng đang chinh phục các ngành công nghiệp truyền thống, được gọi là “nuốt chửng mô hình kinh doanh truyền thống”. Hai lợi thế chính giúp nền tảng thắng thế là chi phí cận biên thấp trong sản xuất và phân phối, cùng với hiệu ứng mạng tích cực mạnh mẽ.

Sự trỗi dậy của nền tảng không chỉ thay thế các ông lớn trong ngành mà còn tái định hình cách thức tạo ra giá trị, tiêu dùng giá trị và quản lý chất lượng. Nền tảng tận dụng nguồn cung mới từ người dùng, kích hoạt hành vi tiêu dùng mới và áp dụng quản lý dựa vào cộng đồng.

Nó cũng gây ra những thay đổi cơ cấu trong nhiều ngành như tái thiết lập trung gian môi giới, tách biệt quyền sở hữu khỏi quyền kiểm soát, và tập hợp các thị trường phân tán.

Các ông lớn cũng đang phản ứng bằng cách chuyển dịch từ mô hình ống sang xây dựng các nền tảng và hệ sinh thái riêng, như Nike và GE đang thực hiện.

Tóm lại, đây là cuộc “đột phá” sâu rộng của mô hình nền tảng vào các ngành công nghiệp truyền thống, làm thay đổi cách vận hành của chúng.

Chương 5: Xây dựng nền tảng

  • Giới thiệu câu chuyện về quá trình xây dựng nền tảng PayPal và các thách thức phải đối mặt.
  • Đề cập đến các chiến lược xây dựng nền tảng thành công như chiến lược kéo, tạo ra giá trị gia tăng, thiết kế thu hút người dùng, khởi động đồng thời, thị trường vi mô.
  • Phân tích chiến lược phát triển lan truyền và các yếu tố để đạt được sự phát triển lan truyền như người gửi, đơn vị giá trị, mạng lưới bên ngoài và người nhận.

Chương 6: Kiếm doanh thu từ nền tảng

  • Trình bày thách thức trong việc tạo doanh thu từ hiệu ứng mạng của nền tảng mà không làm giảm hiệu ứng mạng.
  • Phân tích các cách tạo ra doanh thu từ nền tảng như tính phí giao dịch, thu phí truy cập, thu phí nhà sản xuất bên thứ ba, thu phí quản lý nâng cao.
  • Thảo luận về vấn đề ai là đối tượng nên thu phí và chiến lược chuyển đổi từ miễn phí sang thu phí.
Có thể bạn thích sách  Ngay Cả Buffett Cũng Không Hoàn Hảo

Chương 7: Độ mở của nền tảng

  • Giới thiệu khái niệm mở và đóng đối với nền tảng, các loại quyết định về mức độ mở.
  • Trình bày 4 mô hình quản lý và tài trợ nền tảng kết nối (độc quyền, cấp phép bản quyền, liên doanh, chia sẻ).
  • Phân tích các mức độ mở nền tảng đối với người phát triển (chủ chốt, mở rộng, tập hợp dữ liệu) và người dùng.
  • Đề cập vấn đề quyết định mức độ mở theo thời gian, lợi ích và rủi ro khi các nền tảng có cùng lĩnh vực lựa chọn các mức độ mở khác nhau.

Chương 8: Giới thiệu về nền tảng và sự khác biệt so với mô hình kinh doanh truyền thống

Sách mở đầu bằng cách giải thích khái niệm nền tảng và làm thế nào chúng khác biệt với các mô hình kinh doanh truyền thống. Nền tảng là một môi trường điện tử giúp kết nối nhiều nhóm người dùng khác nhau (như người mua và người bán). Sự phát triển của các nền tảng đã thay đổi thị trường và cạnh tranh theo những cách mới. Trong khi mô hình kinh doanh truyền thống tạo ra lợi nhuận chủ yếu bằng cách kiểm soát chuỗi cung ứng, các nền tảng tạo ra lợi nhuận bằng cách tạo điều kiện cho các tương tác có giá trị giữa nhiều nhóm người dùng khác nhau. Các tác giả cũng mô tả các khái niệm chính về nền tảng như hiệu ứng mạng, kiến trúc mô-đun, và các chiến lược hàng rào bảo vệ.

Chương 9: Chiến lược phát triển nền tảng

Các chương này mô tả cách các công ty có thể phát triển một nền tảng thành công. Điều quan trọng là phải tính đến những động lực và nhu cầu khác nhau của các nhóm người dùng khác nhau mà nền tảng phục vụ. Các công ty cũng phải quyết định cách mở nền tảng ra cho các bên thứ ba tham gia, và sử dụng các công cụ như tiêu chuẩn, giấy phép để kiểm soát sự tham gia đó. Cuối cùng, các nhà phát triển nền tảng phải xem xét cách tạo ra doanh thu từ nền tảng, chẳng hạn bằng cách tính phí đối với một số nhóm người dùng nhất định.

Chương 10:Quản trị nền tảng

Các chương này tập trung vào việc quản lý và điều phối các nền tảng thành công. Quản trị nền tảng liên quan đến việc đưa ra các quy tắc và thủ tục để giải quyết các xung đột lợi ích và thất bại thị trường tiềm ẩn giữa các nhóm người dùng khác nhau. Các công cụ quản trị bao gồm luật lệ, chuẩn mực, kiến trúc và cơ chế thị trường. Điều quan trọng là phải có sự minh bạch và đưa đối tác tham gia vào quá trình ra quyết định để đảm bảo quản trị công bằng và hiệu quả.

Chương 11: Chỉ số và chiến lược nền tảng

Các chương cuối cùng xem xét các chỉ số và chiến lược phù hợp cho các nền tảng. Điều quan trọng là phải đo lường tỷ lệ tương tác thành công và các yếu tố dẫn đến điều đó, chứ không chỉ đơn thuần là doanh thu. Các chỉ số cũng thay đổi khi nền tảng phát triển. Chiến lược cạnh tranh của các nền tảng rất khác so với mô hình kinh doanh truyền thống. Các nền tảng cạnh tranh bằng cách hạn chế truy cập, tận dụng giá trị của dữ liệu, bao phủ các nền tảng lân cận và thiết kế cải tiến. Trong một số trường hợp, tồn tại hiệu ứng “người thắng cuộc ăn hết” trong đó một nền tảng thống trị thị trường.

Có thể bạn thích sách  72 Phép Quản Lý Kiểu Trung Quốc

Chương 11: Chính sách quản lý nền tảng

Chương này thảo luận chi tiết về các vấn đề quản lý phức tạp mà sự xuất hiện của các nền tảng doanh nghiệp gây ra và cần phải được giải quyết. Những vấn đề chính bao gồm:

Truy cập nền tảng: Các nền tảng lớn có thể hạn chế truy cập của một số nhà sản xuất hoặc người tiêu dùng, gây ra mối đe dọa về hành vi chống cạnh tranh và độc quyền cần được quản lý.

Định giá công bằng: Các mô hình định giá truyền thống để nhận ra hành vi bán phá giá không áp dụng với các nền tảng hai chiều có thể định giá sản phẩm/dịch vụ ở mức 0 cho một phía.

Tính riêng tư dữ liệu và bảo mật: Các nền tảng thu thập nhiều dữ liệu người dùng, đặt ra câu hỏi về quyền sở hữu, bảo vệ dữ liệu và sự riêng tư.

Kiểm soát dữ liệu quốc gia: Các quốc gia đang cân nhắc hạn chế dữ liệu của các tổ chức đa quốc gia di chuyển qua biên giới để bảo vệ lợi ích kinh tế và chính trị.

Chính sách thuế: Các nền tảng kỹ thuật số tạo ra thách thức về chính sách thuế hiện hành về việc đánh thuế ở đâu.

Quy chế lao động: Các nền tảng việc làm tạo ra mối lo ngại về sự mất quyền lợi lao động và an sinh xã hội cho người lao động.

Thao túng người tiêu dùng và thị trường: Các nền tảng lớn có khả năng thao túng hành vi và quyết định của người dùng thông qua dữ liệu và thuật toán.

Chương đề xuất các hướng tiếp cận quản lý mới dựa trên tính minh bạch và trách nhiệm giải trình bằng dữ liệu thay vì hạn chế tiếp cận trực tiếp. Tuy nhiên, việc thay thế hoàn toàn các quy định truyền thống bằng “Bộ quy định 2.0” này là không khả thi.

Chương 12: Tương lai của cuộc cách mạng nền tảng

Chương cuối cùng đưa ra dự đoán về cách các ngành công nghiệp chính có thể bị tác động bởi nền tảng trong tương lai:

Giáo dục: Các nền tảng trực tuyến như MOOC có thể phá vỡ mô hình giáo dục truyền thống, mang lại khóa học chất lượng cao với chi phí thấp hơn.

Chăm sóc sức khỏe: Các nền tảng có thể kết nối bệnh nhân, bác sĩ, dữ liệu y tế để quản lý bệnh tật và giảm chi phí chăm sóc.

Năng lượng: Chuyển từ mô hình tập trung sang phân tán với người tiêu dùng sản xuất và chia sẻ năng lượng qua nền tảng.

Tài chính: Các nền tảng cho vay ngang hàng, thanh toán kỹ thuật số đang cạnh tranh với ngân hàng truyền thống.

Logistics và vận tải: Nền tảng tối ưu hóa quy trình logistics và vận chuyển hàng hóa bằng thuật toán.

Dịch vụ lao động: Nền tảng có thể phân tách, tiêu chuẩn hóa và chia nhỏ công việc cho lực lượng lao động tự do toàn cầu.

Chính phủ: Các nền tảng dữ liệu mở và số hóa dịch vụ chính phủ đang được thí điểm.

Cuối cùng, chương cũng đưa ra một số gợi ý về Internet vạn vật – nơi mọi thiết bị đều được kết nối và tạo ra các nền tảng giá trị mới.

Tuy nhiên, cuộc cách mạng nền tảng cũng sẽ gây ra nhiều thách thức xã hội như mất việc làm, bất bình đẳng, độc quyền cần có những phản ứng sáng tạo và nhân văn từ toàn xã hội.