🔙 Quay lại trang tải sách pdf ebook Giáo trình điều khiển lập trình PLC nâng cao Ebooks Nhóm Zalo TRƯỜNG CAO ĐẲNG NGHỀ ĐÀ LẠT KHOA ĐIỆN M-C QUALITY Giaùo trình ÑIEÀU KHIEÅN LAÄP TRÌNH PLC Naâng cao LƯU HÀNH NỘI BỘ Giaùo trình ÑIEÀU KHIEÅN LAÄP TRÌNH PLC Naâng cao M-C QUALITY Néi dung A Giíi thiÖu chung vÒ PLC S7-300 1 TËp lÖnh cña PLC S7-300 2 PhÇn mÒm Step 7/ MicroWin 3 Bµi tập thực hµnh PLC S7-200; S7-300 5 Phô lôc B L-u hµnh néi bé Nội dung Néi dung A Nội dung ............................................................................................ i 1 Giíi thiÖu PLC S7 - 300 ................................................................... 1 1.1. Giôùi thieäu chung veà PLC S7_300 ............................................ 2 1.1.1. Tæng quan ................................................................... 2 1.1.2. CÊu tróc, chøc n¨ng PLC S7-300 ................................. 3 1.1.3. Module CPU ................................................................ 3 1.1.4. Module më réng............................................................ 4 1.1.5. Ng«n ng÷ lËp tr×nh ........................................................ 8 1.2. Giôùi thieäu PLC S7_300 CPU312C ........................................... 9 1.2.1. CÊu tróc bé nhí............................................................ 9 1.2.2. §¬n vÞ chÝnh CPU 312C.............................................. 11 1.2.3. C¸c ngâ vµo ra ........................................................... 13 2 Taäp leänh cuûa PLC S7-300 (daïng LAD)............................................. 14 2.1. Caùc leänh logic tieáp ñieåm ...................................................... 15 2.1.1. TËp lÖnh .................................................................... 15 2.2. Nhoùm leänh so saùnh vôùi soá nguyeân vaø soá thöïc ........................ 18 2.2.1. Sè nguyªn .................................................................. 18 2.2.2. Sè thùc ....................................................................... 20 2.2.3. LÖnh so s¸nh sè DI..................................................... 22 2.3. C¸c lÖnh sè häc ..................................................................... 24 2.3.1. Sè nguyªn .................................................................. 24 2.3.2. Sè thùc ....................................................................... 27 2.4. LÖnh ®æi kiÓu d÷ liÖu vµ di chuyÓn ......................................... 32 2.4.1. C¸c lÖnh ®æi kiÓu d÷ liÖu ............................................ 32 2.4.2. C¸c lÖnh di chuyÓn ..................................................... 37 2.5. Timer ..................................................................................... 41 2.5.1. LÖnh S_PULSE .......................................................... 41 2.5.2. LÖnh S_PEXT............................................................. 42 2.5.3. LÖnh S_ODT .............................................................. 43 2.5.4. LÖnh S_OFFDT .......................................................... 43 2.5.5. Cµi ®Æt Timer.............................................................. 44 2.6. Counter.................................................................................. 50 2.6.1. LÖnh ®Õm lªn xuèng S_CUD ...................................... 52 2.6.2. LÖnh ®Õm lªn S_CU ................................................... 52 2.6.3. LÖnh ®Õm xuèng S_CD............................................... 53 2.6.4. Set Counter ................................................................ 54 2.7. Mét sè lÖnh kh¸c vµ bµi tËp.................................................... 56 3 PhÇn mÒm Simatic S7 V5.3 .......................................................... 58 3.1. Cµi ®Æt Simatic S7 V5.3 ........................................................ 59 3.2. Caáu hình, taïo môùi chöông trình ñieàu khieån ............................ 63 3.3. C¸c vïng nhí cña PLC S7-300 .............................................. 82 Giaùo trình Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Nội dung 3.4. KÕt nèi m¹ng.......................................................................... 93 4 Bµi tËp thùc hµnh ........................................................................ 103 4.1. §iÒu khiÓn ®éng c¬ 4.1.1. §iÒu khiÓn ®¶o chiÒu ®éng c¬ 3 pha ........................ 104 4.1.2. §iÒu hiÓn khëi ®éng ®éng c¬ xoay chiÒu 3 pha rotor lång sãc qua ®iÖn trë ................................................. 106 4.1.3. §iÒu hiÓn 2 ®éng c¬ xoay chiÒu 3 pha ..................... 109 4.1.4. §iÒu hiÓn khëi ®éng ®éng c¬ xoay chiÒu 3 pha d¹ng sao tam gi¸c ............................................................. 112 4.1.5. §iÒu hiÓn khëi ®éng ®éng c¬ xoay chiÒu 3 pha d¹ng sao tam gi¸c cã b¸o lçi khëi ®éng ............................. 114 4.1.6. §iÒu hiÓn ®éng c¬ xoay chiÒu 3 pha theo chu kú lµm viÖc .......................................................................... 115 4.1.7. §iÒu hiÓn khëi ®éng ®éng c¬ K§B 3 pha qua 4 cÊp ®iÖn trë........................................................................ 118 4.1.8. §iÒu hiÓn 08 ®éng c¬ 3 pha ch¹y tuÇn tù .................. 119 4.1.9. §iÒu hiÓn 03 ®éng c¬ 3 pha ..................................... 120 4.1.10. §iÒu hiÓn ®éng c¬ AC 3 pha theo chu kú lµm viÖc .... 121 4.2. §iÒu khiÓn d©y chuyÒn ......................................................... 122 4.2.1. §iÒu khiÓn d©y chuyÒn ®ãng gãi ............................... 124 4.2.2. §iÒu khiÓn d©y chuyÒn d©y chuyÒn s¶n xuÊt bia....... 127 4.2.3. §iÒu khiÓn d©y chuyÒn sÊy ....................................... 132 4.2.4. §iÒu khiÓn ®éng c¬ b¨ng t¶i ..................................... 133 4.2.5. §iÒu khiÓn d©y chuyÒn chiÕt Yaghurt vµo hò ............ 134 4.2.6. §iÒu khiÓn d©y chuyÒn chiÕt n-íc vµo chai .............. 135 4.3. C¸c d¹ng ®iÒu khiÓn kh¸c .................................................... 136 4.3.1. §iÒu khiÓn b·i ®ç xe ................................................. 136 4.3.2. §iÒu khiÓn trén s¬n theo thêi gian ............................ 137 4.3.3. §iÒu khiÓn trén s¬n theo møc ................................... 141 4.3.4. §iÒu khiÓn trén hãa chÊt........................................... 142 4.3.5. §iÒu khiÓn m¸y b¸n hµng tù ®éng ............................ 143 4.3.6. §iÒu khiÓn ®ãng më cöa garage « t« ........................ 144 4.3.7. §iÒu khiÓn bé ®Õm s¶n phÈm ................................... 145 4.3.8. §iÒu khiÓn chu«ng b¸o tiÕt häc................................. 146 4.3.9. §KCT trß ch¬i d¹ng “§­êng lªn ®Ønh Olympia” ........ 148 4.3.10. §iÒu khiÓn thao t¸c m¸y khoan................................. 149 4.3.11. §iÒu khiÓn c¬ cÊu m¸y lùa s¶n phÈm ....................... 150 4.3.12. §iÒu khiÓn dÉn n-íc ra hay ®æ n-íc vµo .................. 151 4.3.13. §iÒu khiÓn tÝn hiÖu ®Ìn giao th«ng............................ 152 4.3.14. §iÒu khiÓn b¸o giê lµm viÖc tan tÇm ......................... 153 4.3.15. §iÒu khiÓn cöa cuèn ................................................. 154 4.3.16. Ch-¬ng tr×nh ®Õm tõ 0 ®Õn 255................................. 155 4.3.17. §iÒu khiÓn ®Ìn cÇu thang – hµnh lang...................... 156 4.3.18. §k kiÓm so¸t ®é s¸ng cña bãng ®Ìn trßn 24V/1W..... 157 B Phụ lục............................................................................................... ii Giaùo trình Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Giôùi thieäu PLC S7 - 300 Giôùi thieäu PLC S7-300 1 Chöông naøy giôùi thieäu toång quan veà thieát bò PLC S7-300, ñoàng thôøi giôùi thieäu veà thieát bò PLC S7-300 (CPU 312C) ñang söû duïng taïi xöôûng thöïc haønh PLC. 1.1 Giôùi thieäu chung veà PLC S7_300 1.2 Giôùi thieäu PLC S7_300 (CPU312C) Giaùo trình 1 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Giôùi thieäu PLC S7 - 300 1.1 Giôùi thieäu chung veà PLC S7-300 Toång quan PLC S7-300 laø thieát bò coù theå laäp trình ñöôïc cuûa haõng Siemen (Ñöùc) ra ñôøi sau S7-200, coù nhieàu chöùc naêng vaø maïnh hôn raát nhieàu so vôùi PLC S7-200. PLC S7-300 ñöôïc duøng trong nhöõng öùng duïng lôùn, caàn nhieàu ngoõ vaøo/ra, thôøi gian ñaùp öùng nhanh, yeâu caàu keát noái maïng vaø coù khaû naêng môû roäng sau naøy. PLC S7-300 thuoäc daïng ña khoái, cuõng coù caáu truùc daïng module (caùc module môû roäng veà phía beân phaûi) vaø goàm caùc thaønh phaàn sau: ∙ CPU caùc loaïi khaùc nhau: 312IFM, 312C, 313, 313C, 314, 314IFM, 314C, 315, 315-2 DP, 316-2 DP, 318-2, ∙ Module tín hieäu SM xuaát nhaäp tín hieäu töông töï/soá: SM321, SM322, SM323, SM331, SM332,SM334, SM338, SM374 ∙ Module chöùc naêng FM ∙ Module truyeàn thoâng CP ∙ Module nguoàn PS307 caáp nguoàn 24VDC cho caùc module khaùc, doøng 2A, 5A, 10A ∙ Module gheùp noái IM: IM360, IM361, IM365 Caùc module ñöôïc gaén treân thanh raây nhö hình döôùi, toái ña 8 module SM/FM/CP ôû beân phaûi CPU, taïo thaønh moät rack, keát noái vôùi nhau qua bus connector gaén ôû maët sau cuûa module. Moãi module ñöôïc gaùn moät soá slot tính töø traùi sang phaûi, module nguoàn laø slot 1, module CPU slot 2, module keá mang soá 4… Neáu coù nhieàu module thì boá trí thaønh nhieàu rack (tröø CPU312IFM vaø CPU313 chæ coù moät rack), CPU ôû rack 0, slot 2, keá ñoù laø module phaùt IM360, slot 3, coù nhieäm vuï keát noái rack 0 vôùi caùc rack 1, 2, 3, treân moãi rack naøy coù module keát noái thu IM361, beân phaûi moãi module IM laø caùc module SM/FM/CP. Caùp noái hai module IM daøi toái ña 10m. Caùc module ñöôïc ñaùnh soá theo slot vaø duøng laøm cô sôû ñeå ñaët ñòa chæ ñaàu cho caùc module ngoõ vaøo ra tín hieäu. Ñoái vôùi CPU Giaùo trình 2 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Giôùi thieäu PLC S7 - 300 Caáu truùc, chöùc naêng PLC S7_300 Module CPU 315-2DP, 316-2DP, 318-2 coù theå gaùn ñòa chæ tuøy yù cho caùc module. Caùc khoái chöùc naêng : ∙ Khoái tín hieäu (SM:singnal module) - Khoái ngoõ vaøo digital: 24VDC, 120/230VAC - Khoái ngoõ ra digital: 24VDC - Khoái ngoõ vaøo analog: AÙp, doøng, ñieän trôû, thermocouple. ∙ Khoái giao tieáp (IM): Khoái IM360/IM361 duøng ñeå noái nhieàu caáu hình. Chuùng ñieàu khieån nhieàu thanh ghi cuûa heä thoáng. ∙ Khoái giaû laäp (DM): Khoái giaû laäp DM370 döï phoøng caùc khoái tín hieäu chöa ñöôïc chæ ñònh. ∙ Khoái chöùc naêng (FM): theå hieän nhöõng chöùc naêng ñaëc bieät sau: - Ñeám - Ñònh vò - Ñieàu khieån hoài tieáp ∙ Xöû lyù lieân laïc ( CP): - Noái ñieåm-ñieåm - Maïng PROFIBUS - Ethernet coâng nghieäp Module CPU laø loaïi module coù chöùa boä vi xöû lyù, heä ñieàu haønh, boä nhôù, caùc boä thôøi gian, boä ñeám, coång truyeàn thoâng (RS485)… vaø coù theå coù 1 vaøi coång vaøo ra soá. Caùc coång vaøo ra soá coù treân module CPU ñöôïc goïi laø coång vaøo/ra onboard. PLC S7_300 coù nhieàu loaïi module CPU khaùc nhau. Chuùng ñöôïc ñaët teân theo boä vi xöû lyù coù trong noù nhö module CPU312, module CPU314, module CPU315… Nhöõng module cuøng söû duïng 1 loaïi boä vi xöû lyù, nhöng khaùc nhau veà coång vaøo/ra onboard cuõng nhö caùc khoái haøm ñaëc bieät ñöôïc tích hôïp saün trong thö vieän cuûa heä ñieàu haønh phuïc vuï vieäc söû duïng caùc coång vaøo/ra onboard naøy seõ ñöôïc phaân bieät vôùi nhau trong teân goïi baèng theâm cuïm chöõ IFM(Intergrated Function Module). Ví duï nhö Module CPU312 IFM, Module CPU314 IFM… Giaùo trình 3 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Giôùi thieäu PLC S7 - 300 Module môû roäng Ngoaøi ra coøn coù caùc loaïi module CPU vôùi 2 coång truyeàn thoâng, trong ñoù coång truyeàn thoâng thöù hai coù chöùc naêng chính laø phuïc vuï vieäc noái maïng phaân taùn. Caùc loaïi module naøy phaân bieät vôùi caùc loaïi module khaùc baèng cuïm töø DP (Distributed Port) nhö laø module CPU315-DP. Caùc module môû roäng ñöôïc chia thaønh 5 loaïi chính: ∙ PS (Power supply): Module nguoàn nuoâi. Coù 3 loaïi:2A, 5A, 10A. ∙ SM (Signal module): Module môû roäng coång tín hieäu vaøo/ra, bao goàm: - DI (Digital input): Module môû roäng caùc coång vaøo soá. Soá caùc coång vaøo soá môû roäng coù theå laø 8, 16, 32 tuyø töøng loaïi module. - DO (Digital output): Module môû roäng caùc coång ra soá. . Soá caùc coång ra soá môû roäng coù theå laø 8, 16, 32 tuyø töøng loaïi module. - DI/DO (Digital input/ Digital output): Module môû roäng caùc coång vaøo/ra soá.. Soá caùc coång vaøo/ra soá môû roäng coù theå laø 8 vaøo/8ra hoaëc 16 vaøo/ 16 ra tuyø töøng loaïi module. - AI (Analog input): Module môû roäng caùc coång vaøo töông töï. Soá caùc coång vaøo töông töï coù theå laø 2, 4, 8 tuyø töøng loaïi module. - AO (Analog output): Module môû roäng caùc coång ra töông töï. Soá caùc coång ra töông töï coù theå laø 2, 4 tuyø töøng loaïi module. - AI/AO (Analog input/ Analog output): Module môû roäng caùc coång vaøo/ra töông töï. Soá caùc coång vaøo/ra töông töï coù theå laø 4 vaøo/2 ra hay 4 vaøo/4 ra tuyø töøng loaïi module. Module vaøo soá coù caùc loaïi sau: - SM 321; DI 32 _ 24 VDC - SM 321; DI 16 _ 24 VDC - SM 321; DI 16 _ 120 VAC, 4*4 nhoùm - SM 321; DI 8 _ 120/230 VAC, 2*4 nhoùm - SM 321; DI 32 _ 120 VAC 8*4 nhoùm Giaùo trình 4 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Giôùi thieäu PLC S7 - 300 Module ra soá: - SM 322; DO 32 _ 24 VDC/0.5 A, 8*4 nhoùm - SM 322; DO 16 _ 24 VDC/0.5 A, 8*2 nhoùm - SM 322; DO 8 _ 24 VDC/2 A, 4*2 nhoùm - SM 322; DO 16 _ 120 VAC/1 A, 8*2 nhoùm - SM 322; DO 8 _ 120/230 VAC/2 A, 4*2 nhoùm - SM 322; DO 32_ 120 VAC/1.0 A, 8*4 nhoùm - - SM 322; DO 16 _ 120 VAC ReLay, 8*2 nhoùm - SM 322; DO 8 _ 230 VAC Relay, 4*2 nhoùm - SM 322; DO 8 _ 230 VAC/5A Relay,1*8 nhoùm - Module vaøo/ ra - SM 323; DI 16/DO 16 _ 24 VDC/0.5 A - SM 323; DI 8/DO 8 _ 24 VDC/0.5 A Module Analog in Module analog in coù nhieàu ngoõ vaøo, duøng ñeå ño ñieän aùp, doøng ñieän, ñieän trôû ba daây, boán daây, nhieät ñoä. Coù nhieàu taàm ño, ñoä phaân giaûi, thôøi gian chuyeån ñoåi khaùc nhau. Caøi ñaët thoâng soá hoaït ñoäng cho Giaùo trình 5 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Giôùi thieäu PLC S7 - 300 module baèng phaàn meàm S7- Simatic 300 Station – Hardware vaø/hoaëc chöông trình ngöôøi duøng söû duïng haøm SFC 55, 56, 57 phuø hôïp (xem muïc ) vaø/hoaëc caøi ñaët nhôø mo±dulle taàm ño (measuring range module) gaén treân module SM. Keát quaû chuyeån ñoåi laø soá nhò phaân phuï hai vôùi bit MSB laø bit daáu. - SM331 AI 2*12 : module chuyeån ñoåi hai keânh vi sai aùp hoaëc doøng, hoaëc moät keânh ñieän trôû 2/3/4 daây, duøng phöông phaùp tích phaân, thôøi gian chuyeån ñoåi töø 5ms ñeán 100ms, ñoä phaân giaûi 9, 12, 14 bit + daáu, caùc taàm ño nhö sau: ±80 mV; ±250 mV; ± 500 mV; ±1000 mV; ± 2.5 V; ± 5 V;1 .. 5 V; ± 10 V; ± 3.2 mA; ± 10 mA; ± 20 mA; 0 .. 20 mA; 4 ..20 mA. Ñieän trôû 150 Ω; 300 Ω; 600 Ω; Ño nhieäy ñoä duøng caëp nhieät E, N, J, K, L, nhieät keá ñieän trôû Pt 100, Ni 100. Caùc thoâng soá maëc ñònh ñaõ ñöôïc caøi saün treân module, keát hôïp vôùi ñaët vò trí cuûa module taàm ño (boán vò trí A, B, C, D) neáu khoâng caàn thay ñoåi thì coù theå söû duïng ngay. - SM331, AI 8*12 bit , 8 keânh vi sai chia laøm hai nhoùm, ñoä phaân giaûi 9 (12, 14 ) bit + daáu - SM331, AI 8*16 bit , 8 keânh vi sai chia laøm 2 nhoùm , ñoä phaân giaûi 15 bit + daáu Module Analog Out: Cung caáp aùp hay doøng phuï thuoäc soá nhò phaân phuï hai - SM332 AO 4*12 bit: 4 ngoõ ra doøng hay aùp ñoä phaân giaûi 12 bit, thôøi gian chuyeån ñoåi 0.8 ms . - SM332 AO 2*12 bit - SM332 AO 4*16 bit Module Analog In/Out - SM 334; AI 4/AO 2 * 8 Bit - SM334; AI 4/AO 2* 12 Bit ∙ IM (Interface module): Modul gheùp noái. Ñaây laø loaïi Modul chuyeân duïng coù nhieäm vuï noái töøng nhoùm caùc Modul môû roäng laïi vôùi nhau thaønh töøng moät khoái vaø ñöôïc quaûn lí chung bôûi moät module CPU. Thoâng thöôøng caùc Modul môû roäng ñöôïc gaù lieàn vôùi nhau treân moät thanh ñôõ goïi laø Rack. Treân moãi moät Rack chæ coù theå gaù ñöôïc nhieàu nhaát 8 module môû roäng ( khoâng keå module CPU, module nguoàn nuoâi). Moät module CPU coù Giaùo trình 6 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Giôùi thieäu PLC S7 - 300 theå laøm vieäc tröïc tieáp vôùi nhieàu nhaát 4 Rack,vaø caùc Rack naøy phaûi ñöôïc noái vôùi nhau baèng Module IM (IM360 :truyeàn; IM361:nhaän). Module IM360 gaén ôû rack 0 keá CPU duøng ñeå gheùp noái vôùi module IM361 ñaët ôû caùc rack 1, 2, 3 giuùp keát noái caùc module môû roäng vôùi CPU khi soá module lôùn hôn 1. Caùp noái giöõa hai rack laø loaïi 368. Trong tröôøng hôïp chæ coù hai rack, ta duøng loaïi IM365. ∙ FM (Function module): Module coù chuùc naêng ñieàu khieån rieâng. Ví duï nhö module PID, module ñieàu khieån ñoäng cô böôùc… FM350-1 : ñeám xung moät keânh FM350-2 : ñeám xung taùm keânh FM351, 353, 354, 357-2 : ñieàu khieån ñònh vò FM352: boä ñieàu khieån cam ñieän töû FM355: boä ñieàu khieån heä kín ∙ CP (Communication module): Module phuïc vuï truyeàn thoâng trong maïng giöøa caùc PLC vôùi nhau hoaëc giöõa PLC vôùi maùy tính. Giaùo trình 7 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Giôùi thieäu PLC S7 - 300 Ngoân ngöõ laäp trình Töông töï nhö PLC S7-200 thì PLC S7-300 cuõng coù 3 ngoân ngöõ laäp trình cô baûn sau: ° Ngoân ngöõ “lieät keâ leänh”, kyù hieäu laø STL (Statement List). Ñaây laø daïng ngoân ngöõ laäp trình thoâng thöôøng cuûa maùy tính. Moät chöông trình ñöôïc gheùp bôûi nhieàu caâu leänh theo 1 thuaät toaùn nhaát ñònh, moãi leänh chieám 1 haøng vaø ñeàu coù caáu truùc chung laø “teân leänh”+”toaùn haïng”. Ví duï: ° Ngoân ngöõ “hình thang”, kyù hieäu laø LAD (Ladder Logic). Ñaây laø daïng ngoân ngöõ ñoà hoaï thích hôïp vôùi nhöõng ngöôøi quen thieát keá maïch ñieàu khieån logic. Ví duï: ° Ngoân ngöõ “hình khoái”, kyù hieäu laø FBD (Function Block Diagram). Ñaây laø daïng ngoân ngöõ ñoà hoaï thích hôïp vôùi nhöõng ngöôøi quen thieát keá maïch ñieàu khieån soá. Ví duï: Giaùo trình 8 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Giôùi thieäu PLC S7 - 300 1.2 Giôùi thieäu PLC S7_300 CPU312C Caáu truùc boä nhôù Boä nhôù laøm vieäc 16KB, chu kì leänh 0.1us, tích hôïp saün 10DI/6DO, 2 xung toác ñoä cao 2.5KHz, 2 keânh ñoïc xung toác ñoä cao 10Khz. Vuøng chöùa chöông trình öùng duïng: ° OB (Organisation block): Mieàn chöùa chöông trình toå chöùc, trong ñoù: Khoái OB1: Khoái toå chöùc chính, maëc ñònh, thöïc thi laëp voøng. Noù ñöôïc baét ñaàu khi quaù trình khôûi ñoäng hoaøn thaønh vaø baét ñaàu trôû laïi khi noù keát thuùc. Khoái OB10 (Time of day interrupt): ñöôïc thöïc hieän khi coù tín hieäu ngaét thôøi gian. Khoái OB20 (Time delay interrupt): ñöôïc thöïc hieän sau 1 khoaûng thôøi gian ñaët tröôùc. Khoái OB35 (Cyclic Interrupt): khoái ngaét theo chu kì ñònh tröôùc Khoái OB40 (Hardware Interrupt): ñöôïc thöïc hieän khi tín hieäu ngaét cöùng xuaát hieän ôû ngoõ vaøo I124.0…I124.3 ° FC (Function): Mieàn chöùa chöông trình con ñöôïc toå chöùc thaønh haøm coù bieán hình thöùc ñeå trao ñoåi döõ lieäu vôùi chöông trình ñaõ goïi noù, ñöôïc phaân bieät bôûi caùc soá nguyeân. Ví duï: FC1, FC7, FC30…ngoaøi ra coøn coù caùc haøm SFC laø caùc haøm ñaõ ñöôïc tích hôïp saün trong heä ñieàu Giaùo trình 9 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Giôùi thieäu PLC S7 - 300 haønh. ° FB (Function Block): töông töï nhö FC, FB coøn phaûi xaây döïng 1khoái döõ lieäu rieâng goïi laø DB (Data Block) vaø cuõng coù caùc haøm SFB laø caùc haøm tích hôïp saün trong heä ñieàu haønh. Vuøng chöùa caùc tham soá heä ñieàu haønh vaø chöông trình öùng duïng: ° I (Process image input): Mieàn boä ñeäm döõ lieäu caùc ngoõ vaøo soá. Tröôùc khi baét ñaàu thöïc hieän chöông trình, PLC seõ ñoïc taát caû giaù trò logic cuûa caùc coång vaøo roài caát giöõ chuùng trong vuøng I. khi thöïc hieän chöông trình CPU seõ söû duïng caùc giaù trò trong vuøng I maø khoâng ñoïc tröïc tieáp töø ngoõ vaøo soá. ° Q (Process image output): töông töï vuøng I, mieàn Q laø boä ñeäm döõ lieäu coång ra soá. Khi keát thuùc chöông trình, PLC seõ chuyeån giaù trò logic cuûa boä ñeäm Q tôùi caùc coång ra soá. ° M (Memory): Mieàn caùc bieán côø. Do vuøng nhôù naøy khoâng maát sau moãi chu kì queùt neân chöông trìng öùng duïng seõ söû duïng vuøng nhôù naøy ñeå löu giöõ caùc tham soá caàn thieát. Coù theå truy nhaäp noù theo bit (M), byte (MB), theo töø (MW) hay töø keùp (MD). ° T (Timer): Mieàn nhôù phuïc vuï boä thôøi gian bao goàm vieäc löu tröõ caùc giaù trò ñaët tröôùc (PV-Preset Value), caùc giaù trò töùc thôøi (CV Current Value) cuõng nhö caùc giaù trò logic ñaàu ra cuûa Timer. ° C (Counter): Mieàn nhôù phuïc vuï boä ñeám bao goàm vieäc löu giöõ caùc giaù trò ñaët tröôùc (PV-Preset Value), caùc giaù trò töùc thôøi (CV Current Value) cuõng nhö caùc giaù trò logic ñaàu ra cuûa Counter. ° PI: Mieàn ñòa chæ coång vaøo cuûa caùc module töông töï (I/O External input)ï. Caùc giaù trò töông töï taïi coång vaøo cuûa module töông töï seõ ñöôïc module ñoïc vaø chuyeån töï ñoäng theo nhöõng ñòa chæ. Chöông trình öùng duïng coù theå truy caäp mieàn nhôù PI theo töøng byte (PIB), töøng töø (PIW) hoaëc theo töøng töø keùp (PID). ° PQ: Mieàn ñòa chæ coång ra cuûa caùc module töông töï (I/O External output)ï. Caùc giaù trò töông töï taïi coång vaøo cuûa module töông töï seõ ñöôïc module ñoïc vaø chuyeån töï ñoäng theo nhöõng ñòa chæ. Chöông trình öùng duïng coù theå truy caäp mieàn nhôù PI theo töøng byte (PQB), töøng töø (PQW) hoaëc theo töøng töø keùp (PQD). Vuøng chöùa caùc khoái döõ lieäu, ñöôïc chia thaønh 2 loaïi: ° DB (Data block): Mieàn chöùa caùc döõ lieäu ñöôïc toå chuùc thaønh Giaùo trình 10 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Giôùi thieäu PLC S7 - 300 Ñôn vò chính CPU 312C khoái. Kích thöôùc hay soá löôïng khoái do ngöôøi söû duïng qui ñònh. Coù theå truy nhaäp mieàn naøy theo töøng bit (DBX), byte( DBB), töøng töø (DBW), töø keùp (DBD). ° L (Local data block): Mieàn döõ lieäu ñòa phöông, ñöôïc caùc khoái chöông trình OB, FC, FB toå chöùc vaø söû duïngcho caùc bieán nhaùp töùc thôøi vaø trao ñoåi döõ lieäu cuûa bieán hình thöùc vôùi nhöõng khoái ñaõ goïi noù. Toaøn boä vuøng nhôù seõ bò xoaù sau khi khoái thöïc hieän xong. Coù theå truy nhaäp theo töøng bit (L), byte (LB), töø (LW), hoaëc töø keùp (LD). CPU 312C nhö hình döôùi: 1. Choã caém theû nhôù. 2. Ñeøn baùo traïng thaùi vaø baùo loãi. 3. Choát thaùo theû nhôù. 4. Coâng taéc choïn traïng thaùi. 5. Coång Truyeàn thoâng 2X2 Profibus PtP hoaëc DP 6. Coång Truyeàn thoâng MPI Giaùo trình 11 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Giôùi thieäu PLC S7 - 300 Ñeøn: ∙ SF (maøu ñoû): loãi phaàn cöùng hay meàm, loãi CPU (Loãi nhoùm, chöông trình sai hay loãi töø khoái chuaån ñoaùn); ∙ BATF (maøu ñoû): baùo nguoàn nuoâi bò loãi (loãi pin hay khoâng coù pin); ∙ DC5V (maøu xanh laù caây): baùo nguoàn 5V bình thöôøng; ∙ FRCE (maøu vaøng ): force request tích cöïc (saùng leân khi bieán cöôõng böùc taùc ñoäng); ∙ RUN (maøu xanh laù caây) : CPU ôû cheá ñoä ñang laøm vieäc vôùi chöông trình ñaõ ñöôïc naïp vaøo CPU (mode RUN), LED chôùp luùc PLC khôûi ñoäng vaø döøng khi ñaõ oån ñònh; ∙ STOP (maøu vaøng): CPU ñang ôû cheá ñoä döøng (coù theå söûa chöõa, upload hay download chöông trình), OÅn ñònh ôû cheá ñoä STOP, Chôùp chaäm khi coù yeâu caàu RESET boä nhôù, Chôùp nhanh khi ñang RESET boä nhôù; ∙ BUSF (maøu ñoû): loãi phaàn cöùng hay phaàn meàm ôû giao dieän PROFIBUS Coâng taéc: ∙ RUN: cheá ñoä chaïy chöông trình ∙ STOP: ngöøng chaïy chöông trình ∙ MRES: reset boäâ nhôù (reset khoái) Giaùo trình 12 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Giôùi thieäu PLC S7 - 300 Caùc ngoõ vaøo ra CPU 312C nhö hình döôùi: 10 ngoõ vaøo soá ñöôïc ñònh ñòa chæ töø I0.0 ñeán I1.1 trong ñoù: 6 ngoõ ra soá töø Q0.0 ñeán Q0.5 coù möùc ñieän aùp laø 24VDC vaø doøng toái ña laø 0.5A. Giaùo trình 13 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Taäp leänh cuûa PLC S7 - 300 Taäp leänh cuûa PLC S7-300 (daïng LAD) 2 Chöông naøy giôùi thieäu taäp leänh cuûa thieát bò PLC S7-300 ôû daïng ngoân ngöõ LAD. 2.1 Caùc leänh logic tieáp ñieåm 2.2 Nhoùm leänh so saùnh vôùi soá nguyeân vaø soá thöïc 2.3 Caùc leänh toaùn hoïc 2.4 Leänh ñoåi kieåu döõ lieäu vaø di chuyeån 2.5 Boä thôøi gian (Timer) 2.6 Boä ñeám (Counter) 2.7 Moät soá leänh khaùc + Baøi taäp Giaùo trình 14 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Taäp leänh cuûa PLC S7 - 300 2.1 Caùc leänh logic tieáp ñieåm Taäp leänh Thanh Ghi Traïng Thaùi: Khi thöïc hieän leänh ,CPU seõ ghi nhaän laïi traïng thaùi cuûa pheùp tính trung gian cuõng nhö cuûa keát quaû vaøo moät thanh ghi ñaëc bieät 16 Bits,ñöôïc goïi laø thanh ghi traïng thaùi ( Status Word) >Maëc duø thanh ghi traïng thaùi naøy coù ñoä daøi 16 Bits nhöng chæ söû duïng 9 Bits vôùi caáu truùc nhö sau: FC ( First check) : Khi phaûi thöïc hieän moät daõy caùc leänh logic lieân tieáp nhau goàm caùc pheùp tính giao ,hôïp vaø nghòch ñaûo,bit FC coù giaù trò baèng 1,hay noùi caùch khaùc ,FC=0 khi daõy leänh Logic tieáp ñieåm vöøa ñöôïc keát thuùc. RLO (Result of logic operation) : Keát quaû töùc thôøi cuûa pheùp tính logicvöøa ñöôïc thöïc hieän. STA (Status bit) : Bit traïng thaùi naøy luoân coù giaù trò logic cuûa tieáp ñieåm ñöôïc chæ ñònh trong leänh. OR :Ghi laïi giaù trò cuûa pheùp tính logic giao cuoái cuøng ñöôïc thöïc hieän ñeå phuï giuùp cho vieäc thöïc hieän pheùp toaùn hôïp sau ñoù.Ñieàu naøy laø caàn thieát vì trong moät bieåu thöùc haøm 2 trò ,pheùp tính giao bao giôø cuõng phaûi ñöôïc thöïc hieän tröôùc caùc pheùp tính hôïp. OS (Stored overflow bit) : Ghi laïi giaù trò Bit bò traøn ra ngoaøi maûng oâ nhôù. OV(Overflow Bit): Bit baùo caùo keát quaû pheùp tính bò traøn ra ngoaøi maûng oâ nhôù. CC0 vaø CC1 ( Condition code) : Hai bit baùo traïng thaùi cuûa keát quaû pheùp tính vôùi soá nguyeân,soá thöïc pheùp dòch chuyeån hoaëc pheùp tính logic trong ACCU. BR ( Binary result bit) : Bit traïng thaùi cho pheùp lieân keát hai loaïi ngoân ngöõ laäp trình STL vaø LAD .Chaúng haïn cho pheùp ngöôøi söû duïng Giaùo trình 15 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Taäp leänh cuûa PLC S7 - 300 coù theå vieát moät khoái chöông trình FB hoaëc FC treân ngoân ngöõ STL nhöng goïi vaø söû duïng chuùng trong moät chöông trình khaùc vieát treân LAD .Ñeå tao ra ñöôïc moái lieân keát ñoù,ta caàn phaûi keát thuùc chöông trình trong FB,FC baèng leänh ghi. BR = 1, neáu chöông trình chaïy khoâng coù loãi BR = 0, neáu chöông trình chaïy coù loãi Khi söû duïng caùc khoái haøm ñaëc bieät cuûa heä thoáng ( SFC hoaëc SFB) ,traïng thaùi laøm vieäc cuûa chöông trình cuõng ñöôïc thoâng baùo ra ngoaøi qua bit traïng thaùi BR nhö sau: BR=1 neáu SFC hay SFB thöïc hieän khoâng coù loãi BR=0 neáu coù loãi khi thöïc hieän SFC hay SFB Leänh GAÙN Ví duï: Khi ngoõ vaøo I0.0 leân möùc 1 thì ngoõ ra Q0.0 ON Leänh AND Ví duï: Khi I0.0 vaø I0.1 ñoàng thôøi leân möùc 1 thì ngoõ ra Q0.0 ON Leänh OR Ví duï: Khi 1 trong 2 ngoõ vaøo I0.0 hoaëc I0.1 leân möùc 1 thì ngoõ ra Q0.0 ON Giaùo trình 16 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Taäp leänh cuûa PLC S7 - 300 Leänh AND NOT Ví duï: Khi I0.0 leân möùc 1 vaø I0.1 ôû möùc 0 thì Q0.0 ON Leänh OR NOT Ví duï: Khi I0.0 möùc 1 hay I0.1 möùc 0 thì Q0.0 ON Leänh GAÙN coù ñieàu kieän ° Leänh gaùn giaù trò 1 Ví duï: ° Leänh gaùn giaù trò 0 Ví duï: Giaùo trình 17 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Taäp leänh cuûa PLC S7 - 300 2.2 Nhoùm leänh so saùnh vôùi soá nguyeân vaø soá thöïc Vôùi soá nguyeân So saùnh baèng Ví duï: (KQ laø keát quaû thu ñöôïc sau pheùp tính KT laø keát quaû tröôùc pheùp tính) Leänh EQ_I ( Equal Integer): So saùnh MW100 vaø MW102, neáu 2 soá nguyeân naøy baèng nhau thì KQ=KT. So saùnh khaùc Leänh NE_I ( Not Equal Integer) : So saùnh MW100 vaø MW102, neáu 2 soá naøy khaùc nhau thì KQ=KT. So saùnh lôùn hôn Ví duï: Giaùo trình 18 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Taäp leänh cuûa PLC S7 - 300 Leänh GT_I ( Greater than Integer) : So saùnh 2 soá MW100 vaø MW102 neáu MW100 lôùn hôn MW102 thì KQ=KT. So saùnh lôùn hôn hoaëc baèng Ví duï: Leänh GE_I ( Greater than or equal Integer ) : So saùnh 2 soá MW100 vaø MW102, Neáu MW100 lôùn hôn hoaëc baèng MW102 thì KQ=KT. So saùnh beù hôn Ví duï: Soá nguyeân 16 bits Soá nguyeân 32 bits So saùnh beù hôn hoaëc baèng Ví duï: Giaùo trình 19 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Taäp leänh cuûa PLC S7 - 300 Vôùi soá thöïc Leänh LE_I ( Less than or equal Integer ) : So saùnh 2 soá MW100 vaø MW102, Neáu MW100 beù hôn hoaëc baèng MW102 thì KQ=KT. So saùnh baèng So saùnh khaùc Ví duï: Leänh EQ_R ( Equal Real): So saùnh MD100 vaø MD104, neáu 2 soá nguyeân naøy baèng nhau thì KQ=KT. Leänh NE_R ( Not Equal Real) : So saùnh MD100 vaø MD104, neáu 2 soá naøy khaùc nhau thì KQ=KT. So saùnh lôùn hôn So saùnh lôùn hôn hoaëc baèng Ví duï: Giaùo trình 20 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Taäp leänh cuûa PLC S7 - 300 Leänh GT_R ( Greater than Real) : So saùnh 2 soá MD100 vaø MD104, neáu MD100 lôùn hôn MD104 thì KQ=KT. Leänh GE_R ( Greater than or equal Real ) : So saùnh 2 soá MD100 vaø MD104, Neáu MD100 lôùn hôn hoaëc baèng MD104 thì KQ=KT. So saùnh beù hôn So saùnh beù hôn hoaëc baèng Ví duï: Leänh LT_R ( Less than Real ) : So saùnh 2 soá MD100 vaø MD104, Neáu MD100 beù hôn MD104 thì KQ=KT. Leänh LE_R ( Less than or equal Real ) : So saùnh 2 soá MD100 vaø MD104, Neáu MD100 beù hôn hoaëc baèng MD104 thì KQ=KT. Giaùo trình 21 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Taäp leänh cuûa PLC S7 - 300 Leänh so saùnh soá Double Integer Leänh EQ_D ( Equal Double Integer): So saùnh MD100 vaø MD104, neáu 2 soá nguyeân naøy baèng nhau thì KQ=KT. Leänh NE_D ( Not Equal Double Integer) : So saùnh MD100 vaø MD104 ,neáu 2 soá naøy khaùc nhau thì KQ=KT. Leänh GT_D ( Greater than DoubleInteger) : So saùnh 2 soá MD100 vaø MD104, neáu MD100 lôùn hôn MD104 thì KQ=KT. Leänh LT_D ( Less than DoubleInteger ) : So saùnh 2 soá MD100 vaø MD104, Neáu MD100 beù hôn MD104 thì KQ=KT. Giaùo trình 22 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Taäp leänh cuûa PLC S7 - 300 Leänh GE_D ( Greater than or equal DoubleInteger ) : So saùnh 2 soá MD100 vaø MD104, Neáu MD100 lôùn hôn hoaëc baèng MD104 thì KQ=KT. Leänh LE_D ( Less than or equal DoubleInteger ) : So saùnh 2 soá MD100 vaø MD104, Neáu MD100 beù hôn hoaëc baèng MD104 thì KQ=KT. Giaùo trình 23 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Taäp leänh cuûa PLC S7 - 300 2.3 Caùc leänh toaùn hoïc Vôùi soá nguyeân Leänh coäng soá nguyeân Ví duï: Soá nguyeân 16 bits Soá nguyeân 32 bits Leänh ADD_I : Leänh thöïc hieän vieäc coäng 2 soá nguyeân 16 Bit, keát quaû caát vaøo soá nguyeân 16 Bit,neáu keát quaû vöôït quaù 16 Bit thì côø OV seõ baät leân 1, côø OS seõ löu Bit bò traøn ñoù. MW104 = MW100 + MW102 Leänh ADD_DI : Leänh thöïc hieän vieäc coäng 2 soá nguyeân 32 Bit, keát quaû caát vaøo soá nguyeân 32 Bit,neáu keát quaû vöôït quaù 32 Bit thì côø OV seõ baät leân 1, côø OS seõ löu Bit bò traøn ñoù. MD108 = MD100 + MD104 Giaùo trình 24 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Taäp leänh cuûa PLC S7 - 300 Leänh tröø soá nguyeân Ví duï: Soá nguyeân 16 bits Soá nguyeân 32 bits Leänh SUB_I : Leänh thöïc hieän vieäc tröø 2 soá nguyeân 16 Bit, keát quaû caát vaøo soá nguyeân 16 Bit, neáu keát quaû vöôït quaù 16 Bit thì côø OV seõ baät leân 1, côø OS seõ löu Bit bò traøn ñoù. MW104 = MW100 - MW102 Leänh SUB_DI : Leänh thöïc hieän vieäc tröø 2 soá nguyeân 32 Bit, keát quaû caát vaøo soá nguyeân 32 Bit, neáu keát quaû vöôït quaù 32 Bit thì côø OV seõ baät leân 1, côø OS seõ löu Bit bò traøn ñoù. MD108 = MD100 - MD104 Leänh nhaân soá nguyeân Ví duï: Soá nguyeân 16 bits Soá nguyeân 32 bits Giaùo trình 25 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Taäp leänh cuûa PLC S7 - 300 Leänh MUL_I : : Leänh thöïc hieän vieäc nhaân 2 soá nguyeân 16 Bit, keát quaû caát vaøo soá nguyeân 16 Bit, neáu keát quaû vöôït quaù 16 Bit thì côø OV seõ baät leân 1, côø OS seõ löu Bit bò traøn ñoù. MW104 = MW100 * MW102 Leänh MUL_DI : : Leänh thöïc hieän vieäc nhaân 2 soá nguyeân 32 Bit, keát quaû caát vaøo soá nguyeân 32 Bit, neáu keát quaû vöôït quaù 32 Bit thì côø OV seõ baät leân 1, côø OS seõ löu Bit bò traøn ñoù. MD108 = MD100 * MD104 Leänh chia soá nguyeân Ví duï: Soá nguyeân 16 bits Soá nguyeân 32 bits Leänh DIV_I : Leänh thöïc hieän vieäc chia 2 soá nguyeân 16 Bit, keát quaû caát vaøo soá nguyeân 16 Bit, neáu keát quaû vöôït quaù 16 Bit thì côø OV seõ baät leân 1, côø OS seõ löu Bit bò traøn ñoù. MW104 = MW100 : MW102 Giaùo trình 26 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Taäp leänh cuûa PLC S7 - 300 Vôùi soá thöïc Leänh DIV_DI : Leänh thöïc hieän vieäc chia 2 soá nguyeân 32 Bit, keát quaû caát vaøo soá nguyeân 32 Bit , neáu keát quaû vöôït quaù 32 Bit thì côø OV seõ baät leân 1, côø OS seõ löu Bit bò traøn ñoù. MD108 = MD100 : MD104 Leänh MOD_DI : Leänh xaùc ñònh phaàn dö cuûa pheùp chia 2 soá nguyeân 32 Bit, keát quaû caát vaøo soá nguyeân 32 Bit, neáu keát quaû vöôït quaù 32 Bit thì côø OV seõ baät leân 1, côø OS seõ löu Bit bò traøn ñoù. MD108 = MD100 mod MD104 Leänh coäng soá thöïc Leänh tröø soá thöïc Ví duï: Leänh ADD_R : Leänh thöïc hieän vieäc coäng 2 soá thöïc, keát quaû caát vaøo soá thöïc,neáu keát quaû vöôït quaù 32 Bit thì côø OV seõ baät leân 1, côø OS seõ Giaùo trình 27 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Taäp leänh cuûa PLC S7 - 300 löu Bit bò traøn ñoù. MD108 = MD100 + MD104 Leänh SUB_R : Leänh thöïc hieän vieäc tröø 2 soá thöïc, keát quaû caát vaøo soá thöïc , neáu keát quaû vöôït quaù 32 Bit thì côø OV seõ baät leân 1, côø OS seõ löu Bit bò traøn ñoù. MD108 = MD100 - MD104 Leänh nhaân soá thöïc Leänh chia soá thöïc Ví duï: Leänh MUL_R : Leänh thöïc hieän vieäc nhaân 2 soá thöïc, keát quaû caát vaøo soá thöïc, neáu keát quaû vöôït quaù 32 Bit thì côø OV seõ baät leân 1, côø OS seõ löu Bit bò traøn ñoù. MD108 = MD100 * MD104 Leänh DIV_R : Leänh thöïc hieän vieäc chia 2 soá thöïc, keát quaû caát vaøo soá Giaùo trình 28 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Taäp leänh cuûa PLC S7 - 300 thöïc, neáu keát quaû vöôït quaù 32 Bit thì côø OV seõ baät leân 1, côø OS seõ löu Bit bò traøn ñoù. MD108 = MD100 : MD104 Leänh ABS: Leänh xaùc ñònh giaù trò tuyeät ñoái cuûa soá thöïc, keát quaû caát vaøo soá thöïc. Leänh SIN: Leänh tính SIN cuûa soá thöïc, keát quaû caát vaøo soá thöïc. Neáu keát quaû naèm ngoaøi khoaûng [-1,1] thì côø OV baät leân 1 Leänh COS: Leänh tính COS cuûa soá thöïc, keát quaû caát vaøo soá thöïc. Neáu keát quaû naèm ngoaøi khoaûng [-1,1] thì côø OV baät leân 1 Leänh TAN: Leänh tính TAN cuûa soá thöïc, keát quaû caát vaøo soá thöïc. Neáu keát quaû naèm ngoaøi khoaûng 16Bit thì côø OV baät leân 1 Giaùo trình 29 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Taäp leänh cuûa PLC S7 - 300 Leänh ASIN: Leänh tính Arcsin cuûa soá thöïc, soá thöïc phaûi naèm trong khoaûng [-1,1] keát quaû laø 1 soá thöïc trong khoaûng [-pi/2,pi/2] vaø ñöôïc caát vaøo soá thöïc. Leänh ACOS: Leänh tính Arccos cuûa soá thöïc, soá thöïc phaûi naèm trong khoaûng [-1,1] keát quaû laø 1 soá thöïc trong khoaûng [-pi,0] vaø ñöôïc caát vaøo soá thöïc. Leänh ATAN: Leänh tính Arctang cuûa soá thöïc, keát quaû laø 1 soá thöïc trong khoaûng [-pi/2,pi/2] vaø ñöôïc caát vaøo soá thöïc. Leänh SQR: Leänh tính bình phöông cuûa soá thöïc, keát quaû laø 1 soá thöïc khoâng aâm ñöôïc caát vaøo soá thöïc. Giaùo trình 30 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Taäp leänh cuûa PLC S7 - 300 Leänh SQRT: Leänh tính caên baäc hai cuûa soá thöïc, soá thöïc naøy phaûi laø 1 soá thöïc khoâng aâm, keát quaû laø 1 soá thöïc khoâng aâm ñöôïc caát vaøo soá thöïc. Leänh Ln: Leänh tính ln(x) cuûa soá thöïc, soá thöïc naøy phaûi laø 1 soá thöïc khoâng aâm, keát quaû laø 1 soá thöïc ñöôïc caát vaøo soá thöïc. Leänh EXP: Leänh tính excuûa soá thöïc, keát quaû laø 1 soá thöïc khoâng aâm ñöôïc caát vaøo soá thöïc. Giaùo trình 31 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Taäp leänh cuûa PLC S7 - 300 2.4 Leänh ñoåi kieåu döõ lieäu vaø di chuyeån Caùc leänh ñoåi kieåu döõ lieäu: Soá BCD→soá nguyeân 16 bits Ví duï: Leänh BCD_I : Chuyeån ñoåi töø soá ñònh daïng döôùi daïng BCD (chöùa 3 Digit)sang soá nguyeân 16 Bit. Soá BCD coù taàm (+/- 999) chöùa trong 12Bit. Vd: MW100 =22 ñöôïc ñònh daïng döôùi daïng BCD nhö sau: 0000 0010 0010 2 2 Sau khi thöïc hieän leänh chuyeån ñoåi thaønh soá Integer 16 Bit ñöôïc ñònh daïng: 0000 0000 0001 0110 := 1*24+ 1*22+ 1*21=22 Soá BCD→soá nguyeân 32 bits Ví duï: Giaùo trình 32 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Taäp leänh cuûa PLC S7 - 300 Leänh BCD_DI : Chuyeån ñoåi töø soá ñònh daïng döôùi daïng BCD ( chöùa 7 Digit)sang soá nguyeân 32 Bit. Soá BCD coù taàm (+/- 9999999) chöùa trong 28Bit. Vd: MD100 =22 ñöôïc ñònh daïng döôùi daïng BCD nhö sau: 0000 0000 0000 0000 0000 0010 0010 2 2 Sau khi thöïc hieän leänh chuyeån ñoåi thaønh soá DoubleInteger 32 Bit ñöôïc ñònh daïng: 0000 0000 0000 0000 0000 0000 0001 0110 = 1*24+1*22+1*21= 22 Soá nguyeân 16 bits→BCD Soá nguyeân32 bits→BCD Ví duï: Leänh I_BCD: Chuyeån ñoåi töø soá nguyeân sang soá ñöôïc ñònh daïng döôùi daïng BCD ( chöùa 3 Digit), do soá BCD toái ña 999 neân soá nguyeân phaûi toái ña 999. Leänh DI_BCD: : Chuyeån ñoåi töø soá nguyeân 32 Bit sang soá ñöôïc ñònh daïng döôùi daïng BCD ( chöùa 7 Digit), do soá BCD toái ña 9999999 neân soá nguyeân phaûi toái ña 9999999. Giaùo trình 33 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Taäp leänh cuûa PLC S7 - 300 Soá nguyeân16 bits→soá nguyeân32bits Ví duï: Leänh I_DI : Chuyeån ñoåi soá nguyeân töø 16Bit sang soá nguyeân 32 Bit ñeå thöïc hieän cho caùc pheùp toaùn treân soá 32 Bit. Soá nguyeân 32bits→soá thöïc Ví duï: Leänh DI_R : Chuyeån ñoåi töø soá nguyeân 32 Bit sang soá thöïc ñeå phuïc vuï cho caùc pheùp toaùn treân soá thöïc. Vd: MD100= 457 ; Sau pheùp toaùn giaù trò môùi laø MD100=457.0 Giaùo trình 34 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Taäp leänh cuûa PLC S7 - 300 Leänh laøm troøn soá (soá thöïc→soá nguyeân 32 bits) Ví duï: Leänh Ñaûo Leänh INV_I : Ñaûo taát caû caùc Bit cuûa soá nguyeân 16 Bit. Vd : MW100 ban ñaàu laø 0101 0111 1000 0101 ; sau leänh chuyeån ñoåi. MW100 luùc sau 1010 1000 0111 1010 Leänh INV_DI : Ñaûo taát caû caùc Bit cuûa soá nguyeân 32 Bit. Leänh Ñoåi daáu soá nguyeân: Leänh NEG_I : Ñoåi daáu soá nguyeân 16 Bit. Vd: MW100 = 8 sau leänh MW100 = -8. Giaùo trình 35 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Taäp leänh cuûa PLC S7 - 300 Leänh NEG_DI : Ñoåi daáu soá nguyeân 32 Bit. Leänh Ñoåi daáu soá thöïc: Leänh NEG_R : Ñoåi daáu soá thöïc. Leänh Round : Leänh chuyeån ñoåi soá thöïc thaønh soá nguyeân 32 Bit baèng caùch laøm troøn. Vd: MD100 = 20.35 laøm troøn thaønh 20. Leänh Trunc: Leänh chuyeån ñoåi soá thöïc thaønh soá nguyeân 32 Bit baèng caùch caét phaàn nguyeân. Giaùo trình 36 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Taäp leänh cuûa PLC S7 - 300 Vd: MD100 = 20.56 chuyeån thaønh 20. Leänh Ceil: Leänh chuyeån ñoåi soá thöïc thaønh soá nguyeân 32 Bit baèng caùch laøm troøn leân. Vd: MD100 = 20.04 laøm troøn leân thaønh 21. Leänh Floor: Leänh chuyeån ñoåi soá thöïc thaønh soá nguyeân 32 Bit baèng caùch laøm troøn xuoáng Vd: MD100 = 23.45 laøm troøn xuoáng coøn 23 Caùc leänh di chuyeån Leänh MOV : Leänh ñöa giaù trò moät oâ nhôù sang 1 oâ nhôù khaùc, leänh naøy coù theå aùp duïng cho moïi kieåu soá khaùc nhau. (Int, Dint, Real, Byte….) Leänh SHR_I: Leänh thöïc hieän vieäc dòch phaûi oâ nhôù 16Bit, keát quaû caát vaøo oâ nhôù 16 Bit, N laø soá Bit dòch. Giaùo trình 37 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Taäp leänh cuûa PLC S7 - 300 Leänh SHR_DI: Leänh thöïc hieän vieäc dòch phaûi oâ nhôù 32Bit, keát quaû caát vaøo oâ nhôù 32 Bit, N laø soá Bit dòch. Leänh SHL_W: Leänh thöïc hieän vieäc dòch traùi oâ nhôù16Bit, keát quaû caát vaøo oâ nhôù 16 Bit, N laø soá Bit dòch. O nhôù naøy ñöôïc ñònh daïng theo kieåu Word. Neáu N lôùn hôn 16 thì MW100 =0 vaø côø CC0, OV trong thanh ghi traïng thaùi ñeàu baèng 0. Leänh SHR_W: Leänh thöïc hieän vieäc dòch phaûi oâ nhôù16Bit, keát quaû caát vaøo oâ nhôù 16 Bit, N laø soá Bit dòch. O nhôù naøy ñöôïc ñònh daïng theo kieåu Word. Giaùo trình 38 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Taäp leänh cuûa PLC S7 - 300 Leänh SHL_DW: Leänh thöïc hieän vieäc dòch traùi oâ nhôù 32Bit, keát quaû caát vaøo oâ nhôù 32 Bit, N laø soá Bit dòch. O nhôù naøy ñöôïc ñònh daïng theo kieåu Word. Leänh SHR_DW: Leänh thöïc hieän vieäc dòch phaûi oâ nhôù 32Bit, keát quaû caát vaøo oâ nhôù 32 Bit, N laø soá Bit dòch. O nhôù naøy ñöôïc ñònh daïng theo kieåu Word. Leänh ROL_DW: Leänh thöïc hieän vieäc dòch traùi xoay troøn oâ nhôù 32Bit, N laø soá Bit dòch. O nhôù naøy ñöôïc ñònh daïng theo kieåu Word. Giaùo trình 39 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Taäp leänh cuûa PLC S7 - 300 Leänh ROR_DW: Leänh thöïc hieän vieäc dòch phaûi xoay troøn oâ nhôù 32Bit, N laø soá Bit dòch. O nhôù naøy ñöôïc ñònh daïng theo kieåu Word. Giaùo trình 40 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Taäp leänh cuûa PLC S7 - 300 2.5 Boä thôøi gian (Timer) Boä thôøi gian laø boä taïo thôøi gian treã t mong muoán giöõa tín hieäu logic ñaàu vaøo u(t) vaø tín hieäu logic ñaàu ra y(t). S7_300 coù 5 loaïi Timer khaùc nhau. Thôøi gian treã t mong muoán ñöôïc khai baùo vôùi Timer baèng 1 giaù trò 16 bits trong ñoù 2 bits cao nhaát khoâng söû duïng, 2bits cao keá tieáp laø ñoä phaân giaûi cuûa Timer, 12 bits thaáp laø 1 soá nguyeân BCD trong khoaûng 0÷999 ñöôïc goïi laø PV(Preset Value). Thôøi gian treã t chính laø tích: T = Ñoä phaân giaûi * PV 15 14 13 12 11 10 9 8 7 6 5 4 3 2 1 0 Khoâng söû duïng Giaù trò PV döôùi daïng maõ BCD 0 ≤ PV ≤ 999 Ñoä phaân giaûi 0 0 10ms 0 1 100ms 1 0 1s 1 1 10s Thôøi gian coù theå ñöôïc khai baùo döôùi daïng baèng kieåu S5T Ví duï: S5T#3s Khi ngoõ vaøo I0.0 leân möùc 1 thì sau 2s T1 seõ ON Leänh S_PULSE Neáu I0.0=1 Timer ñöôïc kích chaïy,khi I0.0=0 hoaëc chaïy ñuû thôøi gian ñaët 2s thì Timer döøng Hoaëc coù tín hieäu I0.1 thì Timer cuõng döøng Timer chæ chaïy laïi khi coù tín hieäu môùi töø I0.0 ( töùc laø I0.0 chuyeån traïng thaùi töø 0 leân 1 ) Q0.0=1 khi Timer ñang chaïy. Giaùo trình 41 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Taäp leänh cuûa PLC S7 - 300 Leänh S_PEXT MW100 löu giaù trò ñeám cuûa Timer theo daïng Integer MW102 löu giaù trò cuûa Timer theo daïng BCD Chöùc naêng cuûa Timer naøy laø taïo xung coù thôøi gian ñöôïc ñaët saün. Timer kích coù nhôù,Khi coù tín hieäu caïnh leân ôû I0.0 Timer T5 chaïy,neáu ñuû thôøi gian ñaët Timer döøng. Trong quaù trình chaïy neáu coù tín hieäu môùi töø chaân I0.0 thì thôøi gian Timer laïi ñöôïc tính laïi töø ñaàu. Trong quaù trình chaïy neáu coù tín hieäu I0.1 thì Timer döøng. Q0.0 =1 khi Timer ñang chaïy. Caùc oâ nhôù MW100 vaø MW102 löu giaù trò hieän thôøi cuûa Timer theo daïng Integer vaø daïng BCD Giaùo trình 42 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Taäp leänh cuûa PLC S7 - 300 Leänh S_ODT Leänh S_OFFDT Neáu I0.0=1 Timer baét ñaàu chaïy khi ñuû thôøi gian thì ngöng khi ñoù ngoõ Q0.0 seõ leân 1 neáu I0.0 vaãn coøn giöõ traïng thaùi 1,khi coù tín hieäu I0.1 thì taát caû phaûi ñöôïc Reset veà 0 Caùc oâ nhôù MW100 vaø MW102 löu giaù trò hieän thôøi cuûa Timer theo daïng Integer vaø daïng BCD Khi I0.0 ON , Q0.0 =1 ,khi I0.0 OFF Timer baét ñaàu chaïy vaø Q0.0 chæ taét khi ñuû thôøi gian vaø I0.0 vaãn OFF Khi coù tín hieäu Reset I0.1 thì taát caû tín hieäu ñeàu OFF Giaùo trình 43 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Taäp leänh cuûa PLC S7 - 300 Caøi ñaët Timer Soá Timer trong S7_300 phuï thuoäc vaøo loaïi CPU. CPU 312: coù 128 Timer CPU 313 trôû leân: coù 256 Timer. Coù 2 caùch caøi ñaët giaù trò cho Timer: Caøi thoâng soá thôøi gian tröïc tieáp: Ñeå caøi giaù trò tröïc tieáp cho Timer ta phaûi theâm kí töï S5T# tröôùc giaù Giaùo trình 44 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Taäp leänh cuûa PLC S7 - 300 trò ñaët. Caùc kí töï keá tieáp laø thoâng soá thôøi gian muoán caøi ñaët cho Timer. Toång quaùt nhö sau: S5T#aH_bM_cS_dMS. Trong ñoù: H: giôø M: phuùt S: giaây MS: mili giaây a,b,c,d: caùc thoâng soá caøi ñaët. VD: S5T#3S: thôøi gian caøi ñaët laø 3s S5T#7S500MS: thôøi gian caøi ñaët laø 7,5s Trong VD treân, khi I0.0 ON, Timer T5 seõ ñöôïc kích hoaït. Ñuû thôøi gian caøi ñaët laø 2 s thì bit T5 taùc ñoäng laøm cho Q0.0 ON. Khi ngoõ vaøo I0.1 taùc ñoäng thì Timer ñöôïc reset. Giaù trò hieän taïi cuûa Timer cuõng nhö Bit T5 ñöôïc Reset veà 0. Giaùo trình 45 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Taäp leänh cuûa PLC S7 - 300 12 bit keá tieáp laø giaù trò caøi ñaët thôøi gian cho Timer döôùi daïng soá BCD (giaù trò töø 0-999). Nhö trong VD treân thì giaù trò caøi ñaët cho Timer seõ laø 127s. Nhö vaäy ñeå coù theå caøi ñaët giaù trò cho Timer thay ñoåi theo oâ nhôù: Ta phaûi thöïc hieän caùc böôùc: Giaù trò Timer phaûi beù hôn hoaëc baèng 999 Chuyeån giaù trò ñoù sang daïng BCD duøng leänh I_BCD Sau ñoù choïn Time Base theo mong muoán nhö baûng treân baèng caùch choïn 4 Bit ñaàu. Trong VD treân, khi I0.0 ON, Bit T5 seõ ON ngay khi I0.0 ON. Khi I0.0 chuyeån töø ON sang OFF, Timer T5 seõ ñöôïc kích hoaït. Ñuû thôøi gian caøi ñaët laø 2 s thì Timer T5 taùc ñoäng, bit T5 OFF laøm cho Q0.0 OFF. Giaùo trình 46 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Taäp leänh cuûa PLC S7 - 300 Khi ngoõ vaøo I0.1 taùc ñoäng thì Timer ñöôïc reset. Giaù trò hieän taïi cuûa Timer cuõng nhö Bit T5 ñöôïc Reset veà 0. Caùch caøi ñaët thoâng soá thôøi gian cuûa Timer OFF töông töï nhö Timer ON. Trong VD treân, khi I0.0 ON, Timer T5 seõ ñöôïc kích hoaït. Ñuû thôøi gian caøi ñaët laø 2 s thì bit T5 taùc ñoäng laøm cho Q0.0 ON. Trong tröôøng hôïp thôøi gian chöa ñuû 2S maø I0.0 chuyeån OFF sang ON moät laàn nöõa, giaù trò ñeám cuûa Timer seõ ñöôïc khôûi ñoäng laïi. Giöõa Timer ON vaø Timer ON coù nhôù coøn khaùc nhau moät ñieåm nöõa nhö sau: Timer ON: sau khi Timer taùc ñoäng, Bit cuûa Timer ñöôïc baät ON, Giaùo trình 47 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Taäp leänh cuûa PLC S7 - 300 neáu tín hieäu kích Timer maát ñi thì Timer seõ ñöôïc Reset, Bit timer seõ OFF. Timer ON coù nhôù: sau khi Timer taùc ñoäng, Bit cuûa Timer ñöôïc baät ON, neáu tín hieäu kích Timer maát ñi thì Timer vaãn khoâng Reset, Bit timer seõ vaãn ON. Khi ngoõ vaøo I0.1 taùc ñoäng thì Timer ñöôïc reset. Giaù trò hieän taïi cuûa Timer cuõng nhö Bit T5 ñöôïc Reset veà 0. Moâ taû: Khi I0.0 chuyeån töø 0 leân 1, Timer T5 seõ ñöôïc khôûi ñoäng, ngoõ ra bit T5 seõ ON ngay laäp töùc. Khi heát thôøi gian caøi ñaët laø 2s thì bit T5 OFF (neáu ngoõ vaøo I0.0 vaãn Giaùo trình 48 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Taäp leänh cuûa PLC S7 - 300 coøn ON). Trong tröôøng hôïp chöa ñuû 2s maø ngoõ vaøo I0.0 ñaõ OFF, Timer seõ ñöôïc reset vaø ngoõ ra bit T5 OFF. Trong khi Timer chaïy maø chöa ñuû 2s, neáu I0.1 chuyeån töø 0 leân 1. Ngoõ ra bit T5 seõ OFF vaø thôøi gian ñöôïc reset. Moâ taû: Khi I0.0 chuyeån töø 0 leân 1, Timer T5 seõ ñöôïc khôûi ñoäng, ngoõ ra bit T5 seõ ON ngay laäp töùc. Khi heát thôøi gian caøi ñaët laø 2s thì bit T5 OFF (baát keå ngoõ vaøo I0.0 vaãn coøn ON hay ñaõ OFF). Trong tröôøng hôïp chöa ñuû 2s maø ngoõ vaøo I0.0 chuyeån töø OFF leân ON moät laàn nöõa, Timer seõ ñöôïc khôûi ñoäng laïi. Giaùo trình 49 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Taäp leänh cuûa PLC S7 - 300 Khi I0.1 chuyeån töø 0 leân 1. Ngoõ ra bit T5 seõ OFF vaø thôøi gian ñöôïc reset. Giaùo trình 50 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Taäp leänh cuûa PLC S7 - 300 2.6 Boä ñeám (Counter) Counter laø boä ñeám coù chöùc naêng ñeám söôøn xung cuûa tín hieäu ñaàu vaøo. Coù toái ña 256 Counter ñöôïc kí hieäu töø C0÷C255. Ví duï: Loaïi Counter ñeám leân vaø ñeám xuoáng CU: tín hieäu ñeám leân (BOOL) CD: tín hieäu ñeám (BOOL) S: tín hieäu ñaët (BOOL), khi coù söôøn leân thì giaù trò ñaët ñöôïc naïp cho CV P: giaù trò ñaët (WORD) R: tín hieäu xoaù (BOOL), khi coù söôøn leân thì giaù trò CV ñöôïc xoaù veà 0. Q : ngoõ ra CV: giaù trò hieän taïi cuûa boä ñeám daïng Integer CV_BCD: giaù trò hieän taïi cuûa boä ñeám daïng BCD Loaïi Counter ñeám leân Giaùo trình 51 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Taäp leänh cuûa PLC S7 - 300 Gioáng loaïi Counter treân nhöng khoâng coù chaân kích ñeám xuoáng. Leänh ñeám leân xuoáng S_CUD Ngoõ vaøo I0.2=1 : ñöa giaù trò ñeám vaøo PV. Khi I0.0 chuyeån traïng thaùi töø 0 leân 1 ,C0 ñeám taêng leân 1. Khi I0.1 chuyeån traïng thaùi töø 0 leân 1 ,C0 ñeám giaûm xuoáng 1. Khi caû I0.0 vaø I0.1 ñeàu chuyeån traïng thaùi thì C0 khoâng thay ñoåi. Khi I0.3=1 thì C0 bò Reset veà 0. Giaù trò boä ñeám hieän thôøi naèm trong 2 oâ nhôù MW100 vaø MW102 döôùi daïng Integer vaø daïng BCD ,giaù trò naøy coù taàm töø 0 – 999. Ngoõ ra Q0.0=1 khi giaù trò ñeám lôùn hôn 0. Leänh ñeám leân S_CU Ngoõ vaøo I0.1=1 : ñöa giaù trò ñeám vaøo PV. Khi I0.0 chuyeån traïng thaùi töø 0 sang 1 , C0 ñeám taêng leân 1. Giaùo trình 52 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Taäp leänh cuûa PLC S7 - 300 Khi I0.2 = 1 Counter bò Reset. Ngoõ ra Q0.0=1 khi giaù trò ñeám lôùn hôn 0. Giaù trò boä ñeám hieän thôøi naèm trong 2 oâ nhôù MW100 vaø MW102 döôùi daïng Integer vaø daïng BCD ,giaù trò naøy coù taàm töø 0 – 999. Ngoõ ra Q0.0=1 khi giaù trò ñeám lôùn hôn 0. Leänh ñeám xuoáng S_CD Ngoõ vaøo I0.1=1 : ñöa giaù trò ñeám vaøo PV. Khi I0.0 chuyeån traïng thaùi töø 1 sang 0 , C0 giaûm ñi 1. Khi I0.2 = 1 Counter bò Reset. Ngoõ ra Q0.0=1 khi giaù trò ñeám lôùn hôn 0. Giaù trò boä ñeám hieän thôøi naèm trong 2 oâ nhôù MW100 vaø MW102 döôùi daïng Integer vaø daïng BCD ,giaù trò naøy coù taàm töø 0 – 999. Ngoõ ra Q0.0=1 khi giaù trò ñeám lôùn hôn 0. Giaùo trình 53 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Taäp leänh cuûa PLC S7 - 300 Set Counter Ñeám leân Moâ taû: Khi I0.0 chuyeån töø 0 leân 1, giaù trò 100 seõ ñöôïc naïp vaøo cho Counter C10. Cöù moãi xung caïnh leân ôû ngoõ vaøo I0.1, boä ñeám C10 seõ taêng 1 ñôn vò. Khi giaù trò taêng ñeán 999 thì tín hieäu kích taêng khoâng coøn taùc duïng. Khi I0.2 chuyeån töø 0 leân 1, giaù trò boä ñeám vaø bit C10 seõ ñöôïc reset. Giaùo trình 54 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Taäp leänh cuûa PLC S7 - 300 Ñeám xuoáng Moâ taû: Khi I0.0 chuyeån töø 0 leân 1, giaù trò 100 seõ ñöôïc naïp vaøo cho Counter C10. Cöù moãi xung caïnh leân ôû ngoõ vaøo I0.1, boä ñeám C10 seõ giaûm 1 ñôn vò. Khi giaù trò giaûm ñeán 0 thì tín hieäu kích giaûm khoâng coøn taùc duïng, ñoàng thôøi luùc ñoù C10 seõ OFF. Neáu boä ñeám khaùc 0, C10 seõ ON. Khi I0.2 chuyeån töø 0 leân 1, giaù trò boä ñeám vaø bit C10 seõ ñöôïc reset. Giaùo trình 55 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Taäp leänh cuûa PLC S7 - 300 2.7 Moät soá leänh khaùc vaø Baøi taäp Leänh JMP: Nhaûy neáu RLO=1, Neáu RLO=1 chöông trình seõ nhaûy ñeán nhaõn “nhaûy”. Leänh JMPN: Nhaûy neáu RLO=0,Neáu RLO=0 chöông trình seõ nhaûy ñeán nhaõn “nhaûy”. Leänh OPN : Leänh môû khoái DB ñeå coù theå truy caäp tröïc tieáp tôùi khoái naøy. Baøi taäp 1 Baøi taäp 2 ⮚ Taïo chöông trình coù teân laø Baitap_1 ⮚ Taïo chöông trình con coù teân laø DKMT ⮚ Taïo khoái döõ lieäu DB1: TGChay_thuan : INT TGChaynguoc : INT ⮚ Nhaán Start : I20.0 Motor chaïy thuaän sau 10s,Motor chaïy ngöôïc,sau 15s Motor döøng ,khi ñang chaïy,nhaán Stop döøng Caùch 1 : Söû duïng thôøi gian theo caùch tröïc tieáp Caùch 2 : Söû duïng thôøi gian theo bieán,vôùi caùch 2 thöû thay ñoåi thôøi gian chaïy thuaän vaø chaïy ngöôïc ⮚ Chöông trình con DKMT luoân ñöôïc goïi trong chöông trình chính . ⮚ Taïo chöông trình coù teân laø Baitap_1 ⮚ Taïo chöông trình con coù teân laø DKDGT ⮚ Taïo khoái döõ lieäu coù teân laø DB2 Giaùo trình 56 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Taäp leänh cuûa PLC S7 - 300 Baøi taäp 3 TGXA :INT TGVA :INT TGXB :INT TGVB :INT ⮚ Nhaán Start heä thoáng hoaït ñoäng tuaàn töï XA—VA—XB—VB roài laëp voøng. ⮚ Khi nhaán Stop ,heä thoáng töï ñoäng döøng. ⮚ Timer cuõng söû duïng theo 2 caùch, tröïc tieáp, giaùn tieáp. Chöông trình DKDGT cuõng luoân ñöôïc goïi trong chöông trình chính. ⮚ Taïo chöông trình coù teân laø Baitap_1 ⮚ Taïo chöông trình con coù teân laø DKDEN ⮚ Taïo khoái DB3 : TGDICH : INT ⮚ Khi nhaán Start, heä thoáng ñeøn seõ ñöôïc dòch chuyeån qua traùi,khi nhaán nuùt ñaûo, heä thoáng ñeøn seõ ñöôïc ñieàu chænh dòch ngöôïc trôû laïi qua phaûi,khi nhaán Stop, heä thoáng ñeøn seõ töï ñoäng döøng. ⮚ Thôøi gian dòch cuõng ñöôïc duøng theo 2 caùch. ⮚ Vôùi caùch duøng oâ nhôù ,thì giaù trò thay ñoåi theo oâ nhôù TGDICH. ⮚ Chöông trình con DKDEN luoân ñöôïc goïi trong chöông trình chính. Giaùo trình 57 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Phaàn meàm Simatic S7 V5.3 Phaàn meàm Simatic S7 V5.3 3 Chöông naøy giôùi thieäu phöông phaùp caøi ñaët phaàn meàm Simatic S7 V5.3, caùch thöùc taïo môùi moät chöông trình ñieàu khieån treân Step 7, phaân vuøng nhôù cho PLC S7-300, keát noái maïng. 3.1 Caøi ñaët Simatic S7 V5.3 3.2 Caáu hình, taïo môùi chöông trình ñieàu khieån 3.3 Caùc vuøng nhôù cuûa PLC S7 - 300 3.4 Keát noái maïng Giaùo trình 58 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Phaàn meàm Simatic S7 V5.3 3.1 Caøi ñaët Simatic S7 V5.3 Caáu hình phaàn cöùng Ñeå caøi ñaët STEP 7 yeâu caàu toái thieåu caáu hình nhö sau: ∙ „ 80486 hay cao hôn, ñeà nghò Pentium ∙ „ Ñóa cöùng troáng:Toái thieåu 300MB ∙ „ RAM:> 32MB, ñeà nghò 64MB ∙ „ Giao tieáp: CP5611, MPI card hay tieáp hôïp PC ñeå laäp trình vôùi maïch nhôù ∙ „ Heä ñieàu haønh:Windows 95/ 98/ NT/XP/WIN7 Coù nhieàu phieân baûn cuûa boä phaàn meàm goác cuûa STEP 7 hieän coù taïi Vieät Nam. Ñang ñöôïc söû duïng nhieàu nhaát laø phieân baûn 4.x vaø 5.x. Trong khi phieân baûn 4.x khaù phuø hôïp vôùi nhöõng PC coù caáu hình trung bình nhöng laïi ñoøi hoûi phaûi tuyeät ñoái coù baûn quyeàn thì phieân baûn 5.x, ñoøi hoûi caáu hình PC phaûi maïnh toác ñoä cao, coù theå chaïy ôû cheá ñoä khoâng caøi baûn quyeàn (ôû möùc haïn cheá). ∙ Chaïy file Step7 V5.3\Automation License Manager\disk1\Setup ∙ Ñeå caøi ñaët File quaûn lí baûn quyeàn ∙ Chaïy File Step7 V5.3\STEP7\Disk1\Setup. Ñeå caøi ñaët phaàn meàm STEP7 ∙ Choïn ngoân ngöõ cho caøi ñaët ∙ Choïn vieäc di chuyeån baûn quyeàn cho caøi ñaët Phaàn lôùn caùc ñóa goác cuûa STEP 7 ñeàu coù khaû naêng töï thöïc hieän chöông trình caøi ñaët (autorun). Bôûi vaäy ta chæ caàn boû ñóa vaøo vaø thöïc hieän theo nhöõng chæ daãn. Ta cuõng coù theå chuû ñoäng thöïc hieän caøi ñaët baèng caùch goïi chöông trình setup.exe coù treân ñóa. Coâng vieäc caøi ñaët STEP 7 noùi chung khoâng khaùc gì nhieàu so vôùi vieäc caøi ñaët caùc phaàn meàm öùng duïng khaùc nhö Windows, Office…. Tuy nhieân, so vôùi caùc phaàn meàm khaùc thì vieäc caøi ñaët STEP 7 seõ coù vaøi ñieåm khaùc bieät caàn ñöôïc giaûi thích roõ theâm: Giaùo trình 59 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Phaàn meàm Simatic S7 V5.3 ∙ Khai baùo maõ hieäu saûn phaåm: Maõ hieäu saûn phaåm luoân ñi keøm theo phaàn meàm STEP 7 vaø in ngay treân ñóa chöùa boä caøi STEP 7. Khi treân maøn hình hieän ra cöûa soå yeâu caàu cho bieát maõ hieäu saûn phaåm, ta ñieàn ñaày ñuû vaøo taát caû caùc muïc trong oâ cöûa soå ñoù thì môùi coù theå tieáp tuïc caøi ñaët phaàn meàm. ∙ Ñaêng kyù baûn quyeàn: Baûn quyeàn cuûa STEP 7 naèm treân moät ñóa meàm rieâng (thöôøng coù maøu vaøng hoaëc ñoû). Ta coù theå caøi ñaët baûn quyeàn trong quaù trình caøi ñaët hay sau khi caøi ñaët phaàn meàm xong thì chaïy chöông trình ñaêng kyù AuthorsW.exe coù treân ñóa CD caøi ñaët. ∙ Khai baùo thieát bò ñoát EPROM: Chöông trình STEP 7 coù khaû naêng ñoát chöông trình öùng duïng leân theû EPROM cho PLC. Neáu maùy tính cuûa ta coù thieát bò ñoát EPROM thì caàn thoâng baùo cho STEP 7 bieát khi treân maøn hình xuaát hieän cöûa soå (hình döôùi): Choïn giao dieän PC/PLC: Chöông trình ñöôïc caøi ñaët treân PG/PC ñeå hoã trôï vieäc soaïn thaûo caáu hình phaàn cöùng cuõng nhö chöông trình cho PLC. Ngoaøi ra, STEP 7 coøn coù khaû naêng quan saùt vieäc thöïc hieän chöông trình cuûa PLC. Muoán nhö vaäy ta caàn taïo boä giao dieän gheùp noái giöõa PC vaø PLC ñeå truyeàn thoâng tin, döõ lieäu. STEP 7 coù theå ñöôïc gheùp noái giöõa PC vaø PLC qua nhieàu boä giao dieän khaùc nhau vaø ta coù theå choïn giao dieän seõ ñöôïc söû duïng trong cöûa soå sau: Giaùo trình 60 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Phaàn meàm Simatic S7 V5.3 Sau khi choïn boä giao dieän ta phaûi caøi ñaët tham soá laøm vieäc cho noù thoâng qua cöûa soå maøn hình döôùi ñaây khi choïn muïc “Set PG/PC Interface…”. Ñaët tham soá laøm vieäc: Sau khi caøi ñaët xong STEP 7, treân maøn hình desktop seõ xuaát hieän bieåu töôïng cuûa phaàn meàm STEP 7. Giaùo trình 61 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Phaàn meàm Simatic S7 V5.3 Ñoàng thôøi trong menu Start cuûa Windows cuõng coù thö muïc Simatic vôùi taát caû caùc teân cuûa nhöõng thaønh phaàn lieân quan, töø caùc phaàn meàm trôï giuùp ñeán caùc phaàn meàm caøi ñaët caáu hình, cheá ñoä laøm vieäc cuûa STEP 7 …. Giaùo trình 62 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Phaàn meàm Simatic S7 V5.3 3.2 Caáu hình, taïo môùi chöông trình ñieàu khieån Khôûi ñoäng chöông trình taïo project Chöông trình quaûn lyù SIMATIC laø giao dieän ñoà hoïa vôùi ngöôøi duøng baèng chöông trình soaïn thaûo tröïc tuyeán/ngoaïi tuyeán ñoái töôïng S7 (ñeà aùn, taäp tin ngöôøi duøng, khoái, caùc traïm phaàn cöùng vaø coâng cuï). Vôùi chöông trình quaûn lyù SIMATIC coù theå: - Quaûn lyù ñeà aùn vaø thö vieän. - Taùc ñoäng coâng cuï cuûa STEP 7. - Truy caáp tröïc tuyeán PLC. - Soaïn thaûo theû nhôù. Caùc coâng cuÏ cuûa STEP 7 coù ôû trong SIMATIC Maneger. Ñeå khôûi ñoäng coù theå laøm theo hai caùch: - Baèng Task bar → Start → SIMATIC → STEP7 → SIMATIC Maneger. - Nhaán keùp vaøo bieåu töôïng SIMATIC Manager. Giaùo trình 63 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Phaàn meàm Simatic S7 V5.3 Thanh tieâu ñeà: Thanh tieâu ñeà goàm cöûa soå vaø caùc nuùt ñeå ñieàu khieån cöûa soå Thanh thöïc ñôn: Goàm caùc thöïc ñôn cho caùc cöûa soå ñang môû. Thanh coâng cuï: Goàm caùc thao taùc thöôøng duøng nhaát döôùi daïng kyù hieäu. Nhöõng kyù hieäu naøy coù theå töï giaûi thích. Thanh traïng thaùi: Hieän ra traïng thaùi hieän taïi vaø nhieàu thoâng tin khaùc. Thanh coâng taùc: Chöùa caùc öùng duïng ñang môû vaø cöûa soå döôùi daïng caùc nuùt. Thanh coâng taùc coù theå ñaët 2 beân maøn hình baèng caùch nhaán chuoät phaûi. Thanh coâng cuï chöông trình quaûn lyù SIMATIC bao goàm: „ New (File Menu)Taïo môùi „ Open (File Menu)Môû file Giaùo trình 64 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Phaàn meàm Simatic S7 V5.3 „ Display Accesible Nodes (PLC Menu)Hieån thò caùc nuùt „ S7 Memory Card (File Menu)Theû nhôù S7 „ Cut (Edit menu)Caét „ Paste (Edit Menu)Daùn „ Copy (Edit Menu)Sao cheùp „ Download (PLC Menu) Taûi xuoáng „ Online (View Menu)Tröïc tuyeán „ Offline (View Menu)Ngoaïi tuyeán „ Large Icons (View Menu)Bieåu töôïng lôùn „ Small Icons (View Menu)Bieåu töôïng nhoû „ List (View Menu)Lieät keâ „ Details (View Menu)Chi tieát „ Up on level (View Menu)Leân moät caáp „ Simulate Modules (OptionMenu) Khoái moâ phoûng „ Help SymbolBieåu töôïng trôï giuùp Caáu truùc project step7 Vieát chöông trình ñieàu khieån Khai baùo phaàn cöùng Ta phaûi xaây döïng caáu hình phaàn cöùng khi taïo moät project. Döõ lieäu veà caáu hình seõ ñöôïc truyeàn ñeán PLC sau ñoù. Ta se thöûõ khai baùo phaàn cöùng cho caùc Module sau: CPU 312C-5BD01-0AB0, DI 321-1BH02-0AA0, DO 322- 1HF01-0AA0, AI 331-7KB02-0AB0, AO 332-5H501-0AB0 Giaùo trình 65 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Phaàn meàm Simatic S7 V5.3 ♦ Click vaøo bieåu töôïng New ñeåmôû chöông trình môùi. Khi cöûa soå New hieän ra, ta nhaäp teân cuûa chöông trình vaøo vaø Click OK nhö hình sau: Trôû vaøo maøn hình chính ta vaøo Insert -> Station -> SIMATIC 300 Station ñeå cheøn caáu hình cho chöông trình (module CPU, module IM,…). Xem hình sau: Khi Click vaøo bieåu töôïng SIMATIC 300 beân phaûi maøn hình xuaát hieän bieåu töôïng Hardware. Ta D_Click vaøo bieåu töôïng Hardware ñeå khai baùo caáu hình cho chöông trình. Cöûa soå HW Config ñöôïc môû (xem hình döôùi), ta phaûi cheøn rack cho project: Giaùo trình 66 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Phaàn meàm Simatic S7 V5.3 Trong cöûa soå HW_config ta Click vaøo bieåu töôïng ñeåmôû thö vieän. Trong thö vieän, ta Click vaøo SIMATIC 300 (hình 15) ñeå laáy caùc thaønh phaàn caàn thieát. Tieáp theo, ta tìm thö muïc RACK 300 vaø D_Click vaøo bieåu töôïng ñeå taïo Rail chöùa caùc Module. Moät Rail seõ hieän ra goàm 11 Slot (xem hình). Ta Click vaøo Slot 2 (toâ ñaäm Slot 2), sau ñoù Click vaøo CPU_300 -> CPU_312C -> 6ES7 312- 5BD00-0AB0. Giaùo trình 67 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Phaàn meàm Simatic S7 V5.3 Tieáp theo, Click vaøo Slot 4 vaø Click vaøo SM_300 -> DI_300 -> D_Click vaøo SM 321 DI16×DC24V (hình 5.12). Soá hieäu naøy tuyø thuoäc loaïi Module DI maø ta coù. Töông töï, ta Click vaøo Slot 5 vaø Click vaøo DO_300 -> D_Click vaøo SM 322 DO16×DC24V/0.5A. (Hình 5.13): Giaùo trình 68 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Phaàn meàm Simatic S7 V5.3 Ví dụ Ñeå taïo Project môùi chuùng ta coù 2 caùch : Duøng “New Project” Wizard vaø söû duïng “New” Taïo Project môùi baèng “New Project” Wizard Baïn choïn File->”New Project” Wizard.. Giaùo trình 69 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Phaàn meàm Simatic S7 V5.3 Cöûa soå New Project hieän ra. Click Next ñeå tieáp tuïc Giaùo trình 70 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Phaàn meàm Simatic S7 V5.3 ÔÛ cuûa soå keá baïn choïn loaïi CPU roài click Next ÔÛ cuûa soå keá tieáp, Choïn caùc khoái OB vaø ngoân ngöõ laäp trình. OB1 laø khoái OB chính gioáng nhö haøm Main Giaùo trình 71 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Phaàn meàm Simatic S7 V5.3 Ñaët teân cho New Project cuoái cuøng choïn Finish ÔÛ cöûa soå Simatic Manager chia ra 2 phaàn chính : Phaàn beân traùi laø caáu truùc phaàn cöùng, Phaàn beân phaûi laø hieån thò caùc khoái. ÔÛ phaàn beân phaûi chuùng ta coù theå taïo caùc khoài OB ngaét, Khoái FC, FB, DB, VAT. Ñeå laäp trình cho khoái naøo ta double click môû khoái ñoù ra. ÔÛ ñaây ta laäp trình cho khoái OB1 Giaùo trình 72 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Phaàn meàm Simatic S7 V5.3 Cöûa soå laäp trình cho khoái OB1 chia ra 4 phaàn chính. Chuùng ta coù theå baét ñaàu laäp trình cho PLC. Laáy ví duï 1 chöông trình ñôn giaûn laø nhaán I0.0 ñeøn saùng 10s roài taét.( Chæ laø chöông trình ñôn giaûn ñeå bieát caùch moâ phoûng). Caùch taïo New Project thuû coâng Ñaët teân vaø ñöôøng daãn löu Giaùo trình 73 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Phaàn meàm Simatic S7 V5.3 Click chuoät phaûi : Taïo Traïm 300 Double Click vaøo Simatic300 Giaùo trình 74 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Phaàn meàm Simatic S7 V5.3 Double vaøo Hardware ñeå choïn phaàn cöùng cho PLC Cöûa soá beân phaûi ñeå choïn thieát bò : Böôùc 1 : Choïn Rack Böôùc 2 : Choïn CPU (Löu yù , CPU chæ ñeå vaøo Plot 2 cuûa Rack. Maëc ñònh Plot 1 ñeå laép nguoàn). Böôùc 3: Choïn Modul môû roäng (töø Plot 3 trôû ñi). Ñeå bieát CPU baïn choïn coù nhöõng chöùc naêng gì click chuoät phaûi vaøo CPU vaø choïn Properties. Cuoái cuøng save laïi laø xong. Giaùo trình 75 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao Phaàn meàm Simatic S7 V5.3 Giaùo trình 76 Laäp trình ñieàu khieån PLC Naâng cao