🔙 Quay lại trang tải sách pdf ebook Mở Khóa Sáng Tạo Ebooks Nhóm Zalo https://thuviensach.vn Lời giới thiệu LỜI GIỚI THIỆU Nhà tâm lý học, triết học nhân văn người Đức – Erich Fromm đã nói rằng: “Sự sáng tạo đòi hỏi phải có can đảm để buông tay khỏi những điều chắc chắn.” Điều đơn giản ấy không phải ai cũng biết, tin và làm được. Bạn luôn băn khoăn tự hỏi tại sao có người nghĩ được rất nhiều ý tưởng nhưng có người lại không thể nghĩ được gì; sáng tạo có phải là năng lực trời phú cho những người may mắn hay có một phương thức bí truyền nào cho ý tưởng sáng tạo? Mở khóa sáng tạo sẽ cho bạn câu trả lời thuyết phục. Bạn sẽ hiểu được rằng không gì khác, chính cách nghĩ mới, cái nhìn mới và niềm tin chắc chắn sẽ là chìa khóa để bạn đến gần với lối tư duy sáng tạo trong cuộc sống và trong công việc. Mở khóa sáng tạo sẽ tiết lộ cho bạn qua những phương pháp để tạo ra ý tưởng sáng tạo. Những câu chuyện thực tế và thú vị về sáng tạo cùng các bài tập rèn luyện trí não bổ ích là chiếc chìa khóa vạn năng giúp bạn mở toang cánh cửa của thành công. Hãy thử cảm giác của sáng tạo, bạn sẽ thấy nhiệt tâm và say mê hơn với công việc và cuộc sống phía trước. Xin trân trọng giới thiệu tới bạn đọc cuốn sách nhỏ hữu ích này! Hà Nội, tháng 7 năm 2013 CÔNG TY CỔ PHẦN SÁCH ALPHA https://thuviensach.vn I. Sáng tạo là gì? 1. Sáng tạo Trong nhiều năm, các nhà nghiên cứu đã cố gắng tìm ra bằng chứng để chứng minh nguồn gốc của các thiên tài. Trong nghiên cứu năm 1904, Havelock Ellis ghi chú rằng hầu hết các thiên tài đều có cha lớn hơn 30 tuổi và mẹ nhỏ hơn 25 tuổi và thường ốm yếu khi còn nhỏ. Những học giả khác cho rằng nhiều người sống độc thân (Descartes, Galileo, Newton), những người khác thì mồ côi cha (Dickens) hay mồ côi mẹ (Darwin, Marie Curie). Rốt cuộc, những cơ sở dữ liệu này chẳng nói lên điều gì. Các học giả cũng cố gắng đo lường mối liên hệ giữa trí thông minh và thiên tài. Nhưng chỉ có trí thông minh thôi là chưa đủ. Marilun vos Savant có chỉ số thông minh là 228, cao nhất từ trước đến nay, không đóng góp được nhiều cho khoa học hay nghệ thuật mà chỉ là người làm chuyên mục hỏi – đáp cho tạp chí Parade. Người đoạt giải Nobel Richard Feynman hiếm khi đạt chỉ số IQ 122, thấp hơn nhiều so với các nhà vật lý bình thường khác. Phần lớn mọi người đều có chỉ số IQ ở mức trung bình, trước một vấn đề, họ có thể đưa ra được những câu trả lời thông thường. Chẳng hạn, khi được hỏi:“Một nửa của 13 là bao nhiêu?” lập tức ai cũng trả lời được là 6,5 hay sáu rưỡi. Câu hỏi quá dễ, thường bạn chỉ nghĩ câu trả lời trong vài tích tắc rồi chuyển sự chú ý sang hướng khác. https://thuviensach.vn Thông thường, chúng ta đưa ra câu trả lời dựa trên những kinh nghiệm thu thập được trong quá khứ. Khi đứng trước vấn đề, chúng ta liên hệ với những thứ trong quá khứ đã từng xảy ra. Chúng ta hỏi:“Tôi đã học được gì trong cuộc sống, trong nhà trường hay trong công việc giúp tôi giải quyết vấn đề?” Rồi chúng ta lựa chọn phương án dựa trên kinh nghiệm trong quá khứ, không tính đến những phương pháp của người khác, để đưa ra kết luận của chúng ta. Vì thực hiện theo các bước rõ ràng dựa trên kinh nghiệm, chúng ta ngạo mạn và tin chắc vào giải pháp của mình. Ngược lại, thiên tài không thích sự lặp lại. Đứng trước vấn đề, họ tự hỏi làm sao tìm ra được nhiều phương án khác nhau để giải quyết chúng, thay vì hỏi xem họ đã được dạy những gì để giải quyết vấn đề. Họ có khuynh hướng đưa ra nhiều phản ứng khác nhau, một số trong đó không theo quy ước và nếu khả dĩ, sẽ có phương án độc nhất. Trở lại câu hỏi trên:“Một nửa của 13 là bao nhiêu?” những người sáng tạo sẽ nói rằng có nhiều cách khác nhau để biểu thị “mười ba” và nhiều cách khác nhau để giảm một nửa cái gì đó. Bạn có thể khám phá ra nhiều điều thú vị trong câu hỏi này khi tìm đọc cuốn sách Một nửa của 13 là 8 do Alpha Books xuất bản năm 2012. Người sáng tạo tìm nhiều cách để xem xét vấn đề từ cách kém khả thi cho tới cách khả thi nhất. Sẵn sàng khám phá tất cả các cách là điều rất quan trọng, dù có thể chỉ tìm được một cách khả dĩ. Có lần người ta hỏi Einstein sự khác biệt giữa ông và người bình thường là thế nào, ông đáp rằng nếu bạn yêu cầu người bình thường tìm cây kim trong đống cỏ khô, người đó sẽ ngừng lại khi tìm thấy cây kim. Nhưng ông sẽ “mổ xẻ” toàn bộ đống cỏ khô để tìm kiếm những thứ không cần thiết khác có thể tìm được. Khi được hỏi:“Bạn có sáng tạo không?” phần lớn sẽ đắn đo trước khi trả lời câu hỏi này vì không tin rằng mình là người sáng tạo. Thường thường chúng ta vẫn mặc định chỉ có các nghệ sĩ, nhà điêu khắc, nhà văn, nhà thơ, ca sĩ, nhạc sĩ, vũ công và diễn viên mới là những người sáng tạo đích thực. Có thể thêm vào danh sách này các nghệ nhân và kiến trúc sư. Điều lạ là những nghề như tài chính, kế toán không bao giờ được dẫn vào danh mục sáng tạo chỉ đơn giản là vì người ta vẫn nghĩ sáng tạo trong kế toán nghĩa là gian lận sổ sách, tài khoản. Danh sách những người sáng tạo cũng không bao gồm người lao động, nông dân, nhân viên môi trường, kỹ sư và đặc biệt là công nhân viên chức. Kỳ thực, thương nhân và kỹ sư là những nghề cần rất nhiều sự khéo léo, trí tưởng tượng và óc sáng tạo. Công nhân viên chức, bộ đội hay cảnh sát vốn bị xem là những người cứng nhắc rập khuôn vì công việc hàng ngày buộc phải tuân theo các thủ tục và quy tắc. Nhưng họ lại là những người tháo vát, tỉ mẩn trong việc giải quyết các thủ tục hành chính. Tệ hơn nữa, những người lao động chân tay cực nhọc ngày nàyhttps://thuviensach.vn qua ngày khác như công nhân, nông dân gần như bị đánh bật khỏi địa hạt của sự sáng tạo. Thật là quan niệm sai lầm! Có câu chuyện cũ về ba người thợ xây thế này: Một người khách đi ngang qua nơi những người thợ hồ đang xây một bức tường và hỏi về công việc họ đang làm. Người thứ nhất chẳng suy nghĩ gì, đáp ngay:“Chúng tôi trộn hồ, đặt các viên gạch và xây tường.” Chẳng có gì lạ cả. Người khách đến hỏi người thợ thứ hai, ông đưa tay lau mồ hôi trên trán rồi trả lời:“Tôi đang làm công việc mà một ngày có thể kiếm được 5 bảng Anh.” Cũng thường thôi. Người thợ thứ ba đang làm việc hăng say đến nỗi không để ý đến sự có mặt của người khách lạ. Người khách tới gần hỏi:“Xin lỗi, ông có thể cho biết ông đang làm gì được không?” Người thợ dừng tay và chậm rãi trả lời:“Tôi đang cùng mọi người xây một trong những bức tường của một nhà thờ lớn mà sau này tôi có thể dẫn con cháu của mình đến thăm và tự hào nói với chúng rằng cha ông chúng là người góp phần xây nên những bức tường của nhà thờ đó.” Cùng một công việc mà ba người có ba cách trả lời khác nhau, cũng chính là ba quan niệm làm việc và sống khác biệt nhau. Hai người đầu tiên chỉ chú tâm vào những nỗi lo đời thường, một dạng “áo cơm ghì sát đất.” Người thứ ba đã để trí tưởng tượng phát huy. Đó là một dạng của sáng tạo. Thiền sư Osho nói rằng tất cả mọi thứ bạn làm đều có thể trở nên sáng tạo. Bản thân hoạt động không chứa đựng sự sáng tạo hay phi sáng tạo mà chính người làm mang lại ý nghĩa cho nó. Bạn có thể sơn một cách máy móc không sáng tạo. Bạn có thể hát lặp đi lặp lại đầy nhàm chán, nhưng bạn cũng có thể làm sạch sàn nhà một cách đầy sáng tạo. Sáng tạo là bạn thổi vào việc bạn đang làm một thái độ, một cách tiếp cận mới. Vì vậy, không có gì lạ khi có những người nhận được rất nhiều những lời ngợi khen và danh hiệu về sáng tạo. Ai cũng có thể sáng tạo. Chỉ cần bạn thay đổi suy nghĩ và thuyết phục chính mình và có thể tự tin nói:“Tất nhiên, tôi rất sáng tạo!”. Tác giả Jack Foster trong cuốn sách Một nửa của 13 là 8 đã liệt kê rất nhiều quan niệm về sáng tạo. Tựu chung lại, chúng tôi đồng tình với quan niệm: Sáng tạo chẳng qua là kết hợp những cái https://thuviensach.vn có sẵn lại với nhau để tạo thành cái mới. Johannes Gutenberg chế tạo ra máy in sau những khám phá tuyệt vời của chuyến thăm quan nhà máy ép rượu và máy đúc tiền. Thép luyện được phát kiến ra sao? Do một người thợ đồng hồ có tên Benjamin Huntsman, ông đã nỗ lực cải thiện chất lượng thép cho dây cót, bắt chước cách đốt lò nung thủy tinh. Ý tưởng phanh hơi bắt nguồn từ đâu? Là do một lần George Westinghouse xem cách vận hành của máy khoan đá trong công trình xây dựng đường hầm xuyên qua dãy núi An-pơ. Vì sao máy tính tiền xuất hiện? Do một lần James Ritty đi tàu hơi nước vượt Đại Tây Dương và nhìn thấy thiết bị đếm vòng quay chân vịt…. Christopher Sholes liên hệ giữa các phím đàn dương cầm với máy gõ chữ để phát minh ra loại máy đánh chữ QWERTY hiện đại đầu tiên trên thế giới. Không sáng tạo, thế giới sẽ bị hủy diệt. Chúng ta cần sáng tạo để làm việc hay giải quyết mọi vấn đề trong cuộc sống hàng ngày. Ai cũng có khả năng sáng tạo, quan trọng là biết cách nuôi dưỡng tính sáng tạo dần theo thời gian. Sáng tạo gắn liền với cảm xúc tích cực. Người sáng tạo là người luôn vui tươi, lòng tràn đầy tình yêu, sự tò mò và hạnh phúc. Những người có nhiều khả năng sáng tạo nhất đều là người cảm thấy hạnh phúc. Nơi nào có sợ hãi, tức giận, buồn bã, lo lắng, nơi đó không thể nảy mầm sáng tạo. Chỉ những người mang trong mình cảm xúc tích cực mới có khả năng sáng tạo. Chỉ họ mới quan tâm đến thế giới xung quanh và phát hiện ra những điều thú vị và sống động trong cuộc sống để từ đó sáng tạo được khơi nguồn. Chuyên gia cũng có thể sai! Tất cả những điều dưới đây đều được nhận định bởi các chuyên gia, nhưng thực tế đã chứng minh, điều họ nói hoàn toàn sai. - Máy quay đĩa… chẳng có giá trị thương mại nào. (Thomas Edison nhận xét về phát minh của mình năm 1880). - Trong vòng 50 năm nữa, con người sẽ không bay được. (Wilbur Wright nói với em trai Orville năm 1901, hai năm trước khi chiếc máy bay thử nghiệmhttps://thuviensach.vn của họ bay được). - Kẻ chết tiệt nào muốn nghe diễn viên nói cơ chứ? (Harry Warner, đồng sáng lập hãng phim Warner Bros). - Những phát minh đã đạt tới giới hạn của chúng và ta thấy không có hy vọng nào để có thể tiến xa hơn. (Julius Sextus Frontinus, kỹ sư thiên tài người La Mã phát biểu từ những năm đầu Công nguyên). - Mọi thứ có thể phát minh đều đã được phát minh. (Charles Duell, Ủy viên văn phòng sáng chế Hoa Kỳ, năm 1899). - Người Mỹ cần có điện thoại nhưng chúng ta thì không. Chúng ta đã có quá nhiều người đưa tin rồi. (William Preece, kỹ sư trưởng bưu điện Anh, năm 1878). - Tôi nghĩ rằng có một thị trường toàn cầu cho 5 máy tính. (Thomas Watson, chủ tịch IBM, năm 1943). - Truyền hình sẽ không thể duy trì được quá 6 tháng, mọi người sẽ thấy phát chán khi phải nhìn vào cái hộp nhỏ bằng gỗ dán mỗi tối. (Darryl Zanuck, đồng sáng lập xưởng phim 20th Century Fox, năm 1946). - Là tôi, tôi sẽ đóng cửa Apple và trả lại tiền cho các cổ đông. (Michael Dell, nhà sáng lập Tập đoàn Dell, năm 1997). - Chả có lý do gì để ai đó muốn sở hữu riêng một chiếc máy tính tại nhà của họ. (Ken Olsen, nhà sáng lập Digital Equipment Corp, năm 1977). - Không ai muốn một máy tính cá nhân có bộ nhớ nhiều hơn 637 KB, 640 KB đã là quá đủ rồi. (Bill Gates, năm 1981). - Giáng sinh tới iPod sẽ xong đời. (Alan Sugar, nhà đầu tư mạo hiểm, năm 2005). Không phải chỉ chuyên gia mới có khả năng sáng tạo Bạn biết chiếc máy tính tiền đầu tiên do ai sáng chế ra không? Là James Ritty - ông chủ của một khách sạn. https://thuviensach.vn Cha đẻ của hãng Kodak lại là một nhân viên nhà băng, George Eastman. Chính Eastman là người sáng chế ra máy quay phim chạy bằng cuộn phim năm 1888, khai sinh ra ngành Nhiếp ảnh bình dân. Chiếc bút bi đầu tiên trên thế giới được phát minh bởi Laszlo Biro - phóng viên người Hungary. Khi đang làm việc, Laszlo Biro nhận thấy mực dùng để in báo khô rất nhanh và không làm cho giấy bị nhòe. Ông đã cố sử dụng cùng loại mực cho bút máy nhưng nhận thấy mực không chảy ra đầu bút do mực quá sệt. Ông đã làm việc với anh trai mình, vốn là một nhà hóa học và đã phát minh ra đầu bút gồm một viên bi có thể xoay trong một hốc, do đó có thể lăn mực từ ống chứa mực và in lên giấy. Biro đã đăng ký phát minh ở Paris năm 1938. Vào thập niên 1920, Florence Lawrence, một nữ diễn viên nổi tiếng tại Mỹ đã sáng chế ra thiết bị có tên gọi “auto signaling arm” tạm dịch là Tay xi-nhan ô tô, phiên bản đầu tiên của đèn xi nhan ngày nay. Tình cờ vào một buổi sáng năm 1903, người bán nút chai đến từ Boston tên là Gillette cạo râu và nhận ra dao cạo đã bị cùn. Ông băn khoăn tại sao phải mất nhiều thời gian mài để làm bén lại lưỡi dao mới có thể dùng tiếp mà không nghĩ đến một lưỡi dao đủ mỏng và rẻ để có thể vứt đi sau khi không sắc nữa? Để trả lời câu hỏi này, Gillette phải mất đến tám năm để đúc được một lưỡi dao đủ mỏng như mong muốn và năm 1911 ông đã lấy được bằng sáng chế về chiếc dao cạo này. 2. Bài học sáng tạo từ câu chuyện phát minh bút xóa Vào thập niên 1950, khi máy đánh chữ điện tử lần đầu tiên được giới thiệu, một ông chủ tốt bụng đã mua cho cô thư ký của mình một chiếc máy đánh chữ. Cái máy mới khiến cô thư ký Bette Nesmith say mê, những ngón tay cô không còn đau đớn khi gõ xuống bàn phím nữa. Nhưng niềm vui của Bette sớm tan biến. Không quen với những phím gõ nhẹ nhàng, cô mắc hết lỗi sai này đến lỗi sai khác cho đến khi giỏ đựng rác chứa đầy những lá thư gõ sai. Vào cuối ngày, cô vẫn không thể hoàn thành lá thư. Bette nghĩ rất nhiều cách để giải quyết vấn đề, nhưng không tìm được giải pháp. Cuối cùng, cô nghĩ đến phản ứng của sếp khi biết chuyện này. Ông ấy đã đầu tư nhiều tiền bạc vào cái máy này và sẽ thất vọng biết bao nếu cô không thể làm việc hiệu quả hơn. Thậm chí cô còn có thể bị mất việc. Rồi một ý tưởng bất ngờ lóe lên trong đầu cô. Cô nhớ đến khóa học nghệ thuật, ở đó cô được học vẽ lên những lỗi sai với cách vẽ đặc biệt là Gesso. A ha! Tìm ra rồi! Bette vội vã trở về nhà tìm hộp vẽ trắng và dùng bút vẽ nhỏ để vẽ lên những lỗi sai. Liquidhttps://thuviensach.vn Paper (bút xóa) được phát minh. Năm 1972, cô bán ý tưởng này cho công ty Gillette với giá 50 triệu đô-la. 3. Bài tập vui Bài tập 1. Thử đoán nghề Bạn hãy thử đoán nghề nghiệp của những người được nhắc tên dưới đây bằng cách nối cột bên trái gồm tên nhà phát minh và sản phẩm được phát minh với cột bên phải là nghề nghiệp của các nhà phát minh đó. Bài tập 2. Tạo sự liên kết Những kết hợp dưới đây đã giúp người sáng chế đạt được thành công. Bạn hãy thử chỉ ra các liên kết giữa chúng. 1. Những sản phẩm nào được tạo thành nhờ các kết hợp dưới đây? a. Tăm xỉa răng và bông gòn. b. Xe hơi và nhà. c. Ghế ngồi và bánh xe. d. Bụi nước hoa và động cơ xe hơi. 2. Tên một số địa danh ẩm thực nổi tiếng trên thế giới được tạo ra bởi sự liên kết các ý tưởng lại với nhau. Bạn có thể nói tên dựa vào các cặp dưới đây không? a. Café bar và Rock Music. b. Restaurant và Hollywood stars. c. Pizza và dịch vụ giao hàng tận nhà nhanh. https://thuviensach.vn 3. Những sản phẩm nổi tiếng thế giới nào được tạo ra bằng những cách kết hợp dưới đây: a. Đồng hồ và thời trang. b. Bia và đồ uống nhẹ. c. Nước uống và xa xỉ phẩm. Bài tập 3. Sức mạnh của quan sát Bạn hãy thử quan sát xem có bao nhiêu khuôn mặt trong bức hình sau đây. (Nguồn: Internet) https://thuviensach.vn II. 5 bước sáng tạo 1. Hiểu biết Sáng tạo là quá trình kết hợp những nhân tố cũ với nhau để tạo thành cái mới. Hiểu biết là nguyên liệu thô giúp bạn tạo ra sự kết nối đó. Càng biết nhiều thứ, biết sâu hay biết rộng, cơ hội tạo ra ý tưởng mới của bạn càng nhiều. Hiểu biết không đơn thuần chỉ là những kiến thức bạn được dạy ở trường. Nó phải là những trải nghiệm tổng thể trong cuộc sống của bạn. Hãy đọc và học những thứ không thuộc phạm vi công việc của bạn. Có như vậy, bạn mới mong tìm được nhiều nguồn ý tưởng. Nếu là kỹ sư, bạn nên đọc thêm những thứ khác như thơ ca, thiên văn học, hay kể cả tâm linh, những thứ hầu như chẳng liên quan gì đến công việc của bạn. Hãy đọc báo, sách, chủ đề bạn chưa từng đọc trước kia, xem những bộ phim bạn không thích, thử một sở thích mới, học những kỹ năng mới, nói chuyện với người lạ và phiêu lưu đến nhữnghttps://thuviensach.vn vùng đất lạ. Cách nhanh nhất và dễ nhất để thu được kiến thức là đọc báo cuối tuần. Bạn có thể không đọc tất cả tin tức nhưng hãy đọc những tin tức nổi bật trong các mục: chính trị, thể thao, khoa học, sức khỏe, tài chính, giải trí,... Hãy tạo thói quen đọc bất kỳ tờ báo nào trước nay bạn không bao giờ đọc. Đọc những tờ báo khác nhau ít nhất một tháng một lần. Chọn những tiêu đề tạp chí mà bạn không hứng thú, chẳng hạn: Nghệ thuật xăm mình và bạn sẽ ngạc nhiên với những kiến thức mới mẻ vừa khám phá. Đọc lướt qua những tài liệu xa lạ trong khi chờ xe không chỉ là cách tuyệt vời để giết thời gian mà còn là cơ hội mở ra những chân trời tri thức mới làm giàu trí sáng tạo của bạn. Trò chuyện với người nước ngoài bất cứ nơi đâu và bất kỳ lúc nào có thể. Hào hứng đặt câu hỏi để thêm hiểu biết về văn hóa, lối sống, hệ thống chính trị xã hội ở đất nước của họ hay bất kỳ chủ đề nào mà bạn ít biết hoặc không biết gì. Tính hiếu kỳ là nền tảng tạo nên sự sáng tạo. Càng làm giàu kiến thức, bạn càng dễ có được ý tưởng. Hãy tìm kiếm tri thức ngoài địa hạt công việc chuyên môn của mình. Chính hiểu biết thư pháp đã giúp “vua táo” Steve Jobs đưa ra những mẫu thiết kế tuyệt vời. Trong bài phát biểu tại trường Đại học Stanford năm 2005, ông kể lại: “Tôi đã được học về nhiều kiểu chữ khác nhau, được học cách làm sao để thay đổi không gian giữa những chữ cái và cách để tạo nên những kiểu chữ đẹp tuyệt vời. Thư pháp không những mang tính lịch sử mà còn rất đẹp và tinh tế khiến tôi cảm thấy vô cùng hấp dẫn.” Bette Nesmith, người phát minh ra bút xóa đã giải quyết vấn đề đánh máy, nhờ những hiểu biết về hội họa. Có thể không có những bằng chứng khoa học cụ thể, nhưng nhiều người tin vào giác quan thứ sáu, chính là trực giác. Một số người đề cập đến trực giác như một quá trình tư duy của tiềm thức vẽ lên những trải nghiệm mà chúng ta không nhớ. Không ai biết chính xác nó hoạt động ra sao, nhưng nhiều người chứng minh rằng trực giác là nguồn cội của sáng tạo đích thực cư trú trong mỗi chúng ta. Xin dẫn ra một câu chuyện vui về Hiểu biết: Người đàn ông biết tuốt Ngày xưa, có một người uyên thâm làm nghề bán chữ kiếm sống. Chữ ông ta bán chỉ có tác dụng nếu khách hàng giữ nó cho riêng mình và cố luận ra ý nghĩa của nó mà không nhờ bất kỳ ai giúp. Tiếng tăm của ông nổi như cồn, bay tới tai nhà vua. https://thuviensach.vn Nhà vua cho triệu người đàn ông thông thái đó đến lâu đài, nhưng ông không đến. Không còn lựa chọn nào khác, nhà vua đành đến mua chữ của ông. Lúc nhà vua đến, người đàn ông chăm chú quan sát mà không nói một lời. Cuối cùng, ông viết ba chữ:“Ta biết hết!” và lấy của nhà vua 30 đồng tiền vàng cho mỗi từ đó. Nhà vua cố nghĩ xem ý nghĩa ẩn giấu đằng sau ba chữ đó là gì, nhưng không thành. Ông ngẫm nghĩ nó hết ngày này sang ngày khác. Thậm chí, ông không dám tham khảo những cận thần tin cậy nhất, vì ông biết rõ tác động của những chữ đó sẽ mất hiệu lực khi ông làm vậy. Một ngày nọ, nhà vua cho gọi người thợ cạo của mình tới lâu đài để cắt tóc. Nhà vua vẫn tiếp tục suy ngẫm về những từ này trong lúc người thợ cạo cắt tóc. Cuối cùng, không thể tự chủ được nữa, nhà vua buột miệng nói to những từ này:“Ta biết hết!”. Khuôn mặt người thợ tái mét. Hắn lập tức đánh rơi con dao đang dùng để cạo mặt cho nhà vua và quỳ xuống. “Xin bệ hạ tha tội cho hạ thần. Hạ thần cố rạch cổ bệ hạ vì nghe theo lệnh của anh trai bệ hạ thôi ạ,” người thợ cạo khóc lóc cầu xin đức vua tha tội. Ba từ đó đã cứu sống nhà vua. Bạn nghĩ sao? Bạn có nghĩ người đàn ông thông tuệ kia có thực sự biết mọi chuyện sẽ xảy ra hay chỉ do ông đã dùng hiểu biết của mình để biết chắc hiểu luôn có những kẻ rình rập muốn cướp ngôi của nhà vua? Bài tập vui Để giải quyết các vấn đề dưới đây, bạn cần biết về lĩnh vực thể thao, khoa học và có sự quan sát sắc bén. Bài tập 1 Một phụ nữ đang đổ nước nóng vào bồn tắm thì hết nước nóng. Vì vậy, bà ta quyết định đun thêm một ít nước đổ vào bồn tắm để tăng nhiệt độ nước lên như mong muốn. Sau một lúc, chồng bà bước vào. Ông bảo bà ngừng việc đó lại vì bà càng làm nóng nước, bồn tắm của bà càng nguội thêm. Vì sao? Bài tập 2 Có hai cô gái đang đấu quần vợt. Họ phải chơi 5 set trước đối thủ mới quyết định được kết quả. Khi kết quả cuối cùng được thông báo, mỗi cô gái thắng 3 set. Hỏi sao lại có chuyện đó xảy ra? Bài tập 3 Có 200 cầu thủ tham gia vào một trận đấu quần vợt đơn hạ đo ván. Giả định rằng không có trận nào thắng dễ dàng, hỏi phải chơi bao nhiêu trận đấu để quyết định người thắng cuộc?https://thuviensach.vn 2. Suy nghĩ Suy nghĩ là hoạt động tâm trí tạo ra sự kết nối hữu ích nhằm tìm ra những giải pháp khả thi để giải quyết vấn đề. Không lạ lẫm gì, hầu như ai cũng biết não có hai bán cầu, bán cầu não trái chủ về tư duy logic, còn bán cầu não phải chủ về sáng tạo. Bạn cần sử dụng cả hai bán cầu não này để có thể sản sinh ra ý tưởng cho những ứng dụng thực hành. Theo bậc thầy sáng tạo nổi tiếng thế giới Edward de Bono, có hai dạng thức của quá trình tư duy: Dạng thức thứ nhất là tư duy theo chiều dọc hay tư duy hội tụ. Dạng thức này được so sánh với việc đào xới một cái hang sâu hơn. Vấn đề với dạng tư duy chiều dọc này là nếu bạn đào một cái hang sai, bạn sẽ không thể tìm được giải pháp dù bạn có đào sâu đến đâu. Dạng tư duy thứ hai là tư duy theo chiều ngang hay tư duy phân kỳ. Dạng tư duy này được ví như việc đào nhiều cái hang khác nhau (tìm kiếm nhiều giải pháp). Khả năng tìm được giải pháp đúng sẽ tăng lên. Đúng như Linus Pauling từng nói:“Cách tốt nhất để có được ý tưởng tốt là có thật nhiều ý tưởng.” Dạng tư duy thứ hai cần cho việc sản sinh ra nhiều ý tưởng sáng tạo. Những kỹ thuật sáng tạo căn bản được nói đến trong cuốn sách này nhằm giúp nâng cao tư duy hội tụ của bạn. Xin kể cho bạn nghe về câu chuyện suy nghĩ tạo nên sáng tạo của hãng Walt Disney: Hãng Walt Disney Trong phòng làm việc của hãng Walt Disney luôn có một bức tường để nhân viên thể hiện ý tưởng của mình dưới đủ dạng thức, từ chữ viết cho tới ký họa và sơ đồ. Ai cũng được tự do thể hiện ý tưởng của mình. Nhờ vậy mà ý tưởng mỗi lúc một tăng lên. Quả là sự kích thích tinh thần lớn lao. Hãy tưởng tượng, tưởng tượng thật nhiều! Trẻ con là bậc thầy về tưởng tượng. Càng lớn, trí tưởng tượng càng ít đi, nhưng xem phim viễn tưởng và đọc truyện cổ tích có thể giúp bạn hồi phục được điều đó – không hoàn toàn nhưng còn khá hơn là không làm gì. Ngôn ngữ thì có giới hạn, còn trí tưởng tượng là vô biên. Hãy cùng nhau đặt ra nhiều câu hỏi. Càng nhiều càng tốt: Giả sử thế này, giả sử thế kia… Nếu không… thì… Bạn muốn biết chức năng từng bộ phận trong ngôi nhà? Hãy liên tục đặt câu hỏi! Nếu không có nó, ngôi nhà sẽ thế nào? Nếu đặt nó vào chỗ khác, có ảnh hưởng gì không? https://thuviensach.vn Ngôi nhà sẽ ra sao nếu khung nhà khác đi? Nếu mất đi một bộ phận, lấy gì để thay thế?... Đưa ra nhiều tham số để lựa chọn, bạn sẽ dễ dàng lựa chọn được cách tối ưu nhất. Nếu bạn chỉ có 2 màu sơn để sơn một căn phòng cho thích hợp, bạn buộc phải hài lòng với một trong hai, nhưng khi có trong tay tới 20 màu sơn thì bạn sẽ dễ dàng lựa chọn được màu sắc thích hợp với tính cách bản thân mình nhất. Bạn chỉ có thể có được kết quả tốt nhất khi bạn có được ý tưởng tốt nhất. Bài tập vui Bài tập 1 Bạn có thể di chuyển 1 que diêm được xếp như hình dưới để thành 1 hình vuông từ 4 que diêm này không? Bài tập 2 Chỉ di chuyển 1 que diêm để được đẳng thức đúng. Bài tập 3 Thêm 1 nét để biến số 9 La Mã thành số 6 (dưới mọi hình thức). 3. Ấp ủ https://thuviensach.vn Nếu sau khi nghĩ nát óc mà vẫn chưa ra ý tưởng khả quan nào, bạn nên dừng lại. Bạn có thể thư giãn, làm bất kỳ việc gì và để mặc cho tiềm thức của mình tiếp tục công việc. Người ta gọi đó là quá trình ấp ủ. Khi thư giãn, trí óc của bạn chùng xuống, tinh thần trở nên nhẹ bớt, nó được tự do để tạo ra các kết nối mới mà từ đó sự sáng tạo sẽ sản sinh. Quá trình ấp ủ ý tưởng cũng như ấp trứng. Nhiều thứ diễn ra bên trong mà bạn không thấy được bằng mắt thường. Sự ấp ủ có thể mất vài phút, vài giờ, vài ngày, vài tháng hay thậm chí vài năm. Quá trình ấp ủ xuất hiện dưới nhiều cách: lúc nghỉ ngơi thư giãn, khi đang vui chơi, lúc đang tập trung làm việc gì đó hay thậm chí là khi đang ngủ. Archimedes đã khám phá ra Định luật Archimedes khi ông đang tắm. Nhà bác học Einstein giải quyết nhiều vấn đề khoa học khi ông đang chơi vĩ cầm hay khi đang chợp mắt. Charles Darwin tìm ra sự liên kết trong thuyết Tiến hóa của mình khi ông đang điều khiển xe ngựa. Seymour Cray, cha đẻ của siêu máy tính, một lần đào đường hầm dưới ngôi nhà đã cho ông sự ấp ủ tốt nhất. Hãng xe hơi Nissan đã ấp ủ ý tưởng để thiết kế mẫu xe hơi mới như thế nào? Câu chuyện sau đây sẽ cho bạn biết rõ điều đó! Xe hơi Nissan Pathfinder Trụ sở Nissan đặt tại San Diego, Mỹ là nơi thiết kế các mẫu xehơi Nissan cho thị trường Mỹ, đứng đầu là ông Jerry Hirshberg, chủ tịch công ty. Công ty nhận nhiệm vụ phải thiết kế một chiếc xe hơi kiểu dáng thể thao mới được gọi là Nissan Pathfinder. Hirshberg và nhóm thiết kế làm việc cật lực trong nhiều tháng, nhưng không tài nào cho ra được những nét đặc trưng cho chiếc xe hơi mới. Họ tuyệt vọng khi hạn chót đến gần. Nhưng Hirshberg không hoang mang. Ông cho toàn bộ 50 nhân viên của mình nghỉ giải lao để xem bộ phim Sự im lặng của bầy cừu. Bộ phim cần sự tập trung cao độ để theo dõi các đoạn hội thoại và cốt truyện. Khi xem phim, tất cả mọi người đều không nghĩ gì đến bản thiết kế đau đầu kia nữa. Thời gian thư giãn ngắn là cần thiết cho giai đoạn ấp ủ của nhân viên. Họ được tái tạo thêm nhiều năng lượng và ý tưởng bắt đầu tuôn trào. Dự án thành công đúng thời hạn. Nếu một lúc nào đó, bạn đau đầu tìm giải pháp cho vấn đề mà vẫn chưa ra, hãy dành thời gian nghỉ ngơi để ấp ủ ý tưởng. Bài tập vui https://thuviensach.vn Những vấn đề dưới đây đều đơn giản nhưng yêu cầu phải có tư duy sáng tạo. Chúng đề cập tới các tình huống thực. Để giải quyết chúng, bạn cần thoát ra khỏi lối tư duy thông thường. Giai đoạn ấp ủ sẽ giúp bạn tìm ra câu trả lời. Bài tập 1. 10 quả táo Cuối bữa tiệc sinh nhật, bà chủ nhà thấy còn 10 quả táo đựng trong giỏ. Bà cho mỗi đứa trẻ mang về một quả táo. Sau khi cả 10 đứa trẻ đã nhận được táo, vẫn còn một quả táo trong giỏ. Hỏi tại sao? Bài tập 2. Rơi từ tòa nhà 20 tầng Một người đàn ông ngồi uống café gần cửa sổ. Đang thích thú ngắm nhìn cảnh vật bên ngoài thì bất ngờ ông ta bị đẩy xuống, rơi khỏi tòa nhà 20 tầng. Nhưng ông ta vẫn tiếp đất an toàn, không đau đớn gì, trong khi dưới đất không hề có đệm. Tại sao lại như vậy? Bài tập 3. Đo lượng nước trong hồ Giả sử có một cái hồ nhỏ méo mó đằng sau nhà bạn. Độ sâu của nó thay đổi và bạn không thể biết được chính xác là bao nhiêu. Không có con sông nào chảy vào hay chảy ra khỏi hồ. Làm thế nào đo được khối lượng nước trong hồ? 4. Tìm ra rồi! Cuối cùng thì ý tưởng cũng xuất hiện sau thời gian ấp ủ. Chắc bạn không quên hình ảnh nhà bác học Archimedes đã chạy từ bồn tắm ra ngoài đường và hét vang:“Eureka!” khi phát hiện ra phương pháp xác định vàng nguyên chất trong vương miện của nhà vua. “Eureka” trở thành một biểu tượng cho cảm giác vui sướng khi giải quyết được vấn đề khó khăn hay phát hiện ra điều gì quan trọng. Sáng tạo là công việc gian khổ nhưng đáng để bỏ công sức. Như lời Einstein nói, đó là trải nghiệm đẹp và cơ bản nhất của con người. Cùng đọc lại câu chuyện của Archimedes và tìm ra ý tưởng sáng tạo theo cách của bạn. Lực đẩy Archimedes Một hôm Quốc vương xứ Hy Lạp muốn làm một chiếc vương miện mới và thật đẹp. Vua cho gọi người thợ kim hoàn tới, đưa cho anh ta một thỏi vàng óng ánh, yêu cầu anh ta phải làm nhanh cho vua chiếc vương miện. Không lâu sau vương miện đã được làm xong, rất đẹp và rất tinh vi. Quốc vương rất hài lòng và đội lên đi đi lại lại trước mặt các đại thần. Lúc đó có tiếng thì thầm:“Vương miện của bệ hạ đẹp quá nhưng không biết có đúng đều là vàng thật không?” Quốc vương nghe xong liền cho gọihttps://thuviensach.vn người thợ kim hoàn tới và hỏi:“Chiếc vương miện ngươi làm cho ta có đúng là toàn bằng vàng không?” Người thợ kim hoàn bỗng đỏ mặt, cúi xuống thưa với nhà vua rằng:“Thưa bệ hạ tôn kính, số vàng Người đưa con đã dùng hết, vừa đủ không thừa cũng không thiếu, nếu không tin bệ hạ cho cân lại thử xem có đúng nặng bằng thỏi vàng Người đưa cho con không ạ.” Các đại thần đem vương miện ra cân thử, quả là không thiếu, nhà vua đành phải thả người thợ kim hoàn về. Nhưng nhà vua biết rằng lời nói của người thợ kim hoàn ấy khó có thể tin được vì anh ta có thể dùng bạc để thay vàng với trọng lượng tương đương mà nhìn bề ngoài không thể phát hiện ra được. Quốc vương buồn phiền đem chuyện này nói với Archimedes. Archimedes liền nói với Quốc vương:“Đây quả là bài toán khó, thần xin giúp Người làm rõ chuyện này.” Về đến nhà, Archimedes cân lại vương miện cùng thỏi vàng, đúng là trọng lượng bằng nhau. Ông đặt chiếc vương miện lên bàn ngắm nghía và suy nghĩ đến mức người phục vụ gọi dùng bữa mà không hay biết. Ông nghĩ:“Vương miện nặng đúng bằng thỏi vàng, nhưng bạc lại nhẹ hơn vàng, nếu như trong vương miện có trộn lượng bạc nặng đúng bằng lượng vàng lấy ra, thì chiếc vương miện này phải lớn hơn chiếc vương miện làm hoàn toàn bằng vàng. Làm thế nào để biết được thể tích của chiếc vương miện này và thể tích của chiếc vương miện làm toàn bằng vàng cái nào lớn, cái nào nhỏ? Chẳng lẽ phải làm một chiếc nữa, như vậy thì thật tốn công tốn sức.” Archimedes lại nghĩ:“Đương nhiên có thể nấu lại chiếc vương miện này và đúc thành vàng thỏi để xem nó còn to bằng thỏi vàng cũ không, nhưng như vậy chắc chắn nhà vua không đồng ý, tốt nhất là phải nghĩ ra cách gì khác để so sánh thể tích của chúng. Nhưng cách gì đây?” Archimedes trầm lặng suy tư, ông vắt óc suy nghĩ mãi mà vẫn chưa tìm ra cách. Ông thường lặng lẽ ngồi cả buổi, mọi người nói ông “đang bí”. Một hôm Archimedes đi tắm, vì mải suy nghĩ, ông để nước chảy đầy bồn tắm, sắp tràn cả ra ngoài. Ông bước vào bồn tắm, nước tràn ra ngoài, ông càng chìm người vào bể nhiều thì nước càng tràn ra ngoài nhiều. Archimedes như bừng tỉnh, mắt bỗng sáng lên, ông nhìn nước tràn ra ngoài bể và nghĩ rằng: Số nước tràn ra có thể bằng với thể tích phần cơ thể của ông chiếm trong bể nước không? Ông vui mừng cho đầy nước vào bồn tắm và lại bước vào bồn, sau đó lại làm lại một lần nữa. Đột nhiên, ông bỗng chạy ra ngoài vỗ tay reo lên:“Tôi đã phát hiện ra rồi, phát hiện ra rồi!” mà quên cả mặc quần áo. Ngày thứ hai, Archimedes đã làm thực nghiệm trước mặt Quốc vương và các đại thần và có cảhttps://thuviensach.vn người thợ kim hoàn để mọi người cùng xem. Ông thả vương miện và thỏi vàng cùng trọng lượng vào hai dụng cụ đựng nước có thể tích bằng nhau được chứa đầy nước, sau đó thu nước tràn ra vào hai bình đựng. Kết quả cho thấy nước ở bên vương miện tràn ra nhiều hơn bên thả thỏi vàng rất nhiều. Archimedes nói:“Mọi người đều đã nhìn thấy. Rõ ràng là vương miện chiếm chỗ ở trong nước nhiều hơn so với thỏi vàng, nếu như vương miện đều là vàng thì lượng nước tràn ra ở hai bên sẽ bằng nhau, cũng tức là thể tích của chúng bằng nhau.” Người thợ kim hoàn không còn gì để thanh minh được nữa, Quốc vương bực tức trừng phạt anh ta. Nhưng cũng rất rui vì Archimedes đã giúp vua giải được bài toán khó này. Bài tập vui Giải quyết vấn đề trong cuộc sống Dưới đây là những vấn đề có thật trong cuộc sống đã được giải quyết thành công một cách khéo léo và tài tình. Các giải pháp đều rất đơn giản và rõ ràng. Hãy áp dụng các bước sáng tạo để giải quyết tình huống. Bài tập 1. Dầu gội đầu và khăn tắm Một câu lạc bộ xã hội bị mất những chiếc khăn tắm và dầu gội đầu trong phòng tắm. Không kiểm tra túi xách các thành viên, bạn sẽ giải quyết vấn đề này thế nào mà không làm phiền bất kỳ ai. Bài tập 2. Người đưa thư và con chó Một người đưa thư phải chuyển thư đến ngôi nhà gỗ rộng lớn có một con chó rất dữ tợn gác cổng. Chỉ có một cách để giao thư là đi dọc con đường từ cổng tới cửa trước của ngôi nhà. Con chó bị xích ở một cái cây và dây xích đủ dài để nó với tới được bất kỳ ai đi ngang qua nó. Hàng rào dây xích bao quanh ngôi nhà. Bạn nghĩ người đưa thư có thể an toàn đi qua con chó được không và bằng cách nào? 5. Phát triển ý tưởng Sau khi khám phá ra điều gì đó, bạn sẽ làm gì tiếp theo? Phát triển là hành động biến ý tưởng trở nên hữu dụng, thiết thực và tốt nhất là đem lại lợi nhuận. Nghĩ ra được ý tưởng mới chỉ là bước đầu, phát triển ý tưởng để thành sản phẩm thực mới là điều khó khăn và cần nhiều công sức nhất. Ai cũng có thể có ý tưởng, nhưng không phải ai cũng biến ý tưởng thành hiện thực được. https://thuviensach.vn Để làm được điều này, bạn luôn cần đến sự giúp đỡ của người khác. Bạn không thể “đơn thương độc mã” thực hiện cả quá trình. Bạn cần sự trợ giúp của những người có chuyên môn trong nhiều lĩnh vực, như khâu sản xuất, marketing, tài chính và bán hàng,… Như trong trường hợp của Bette Nesmith, người phát minh ra bút xóa, bà đã nhận được sự giúp đỡ của nhà hóa học để có được công thức đúng và hỏi ý kiến của chuyên gia marketing để đặt tên cho sản phẩm cũng như đóng gói sản phẩm trông thật bắt mắt. Câu chuyện sáng tạo về chiếc tã giấy của Marion sẽ giúp bạn hình dung cụ thể hơn về vấn đề này. Chiếc tã giấy tiện dụng Trước đây, các bà mẹ sau khi sinh con nhỏ vẫn phải xoay xở cả ngày với công việc thay, giặt giũ, phơi phóng,… tã lót, quần áo và nệm giường. Đó quả là một gánh nặng và làm tiêu tốn không ít thời gian và công sức. Chưa kể đến chuyện các em bé không thể ngủ tròn giấc vì khó chịu với chiếc tã ướt nhẹp. Marion Donovan sinh sống tại Connecticut cảm thấy gánh nặng đó ngày một lớn hơn sau khi chị sinh đứa con thứ hai. Với bản tính tò mò, ham sáng tạo, chị Marion vắt óc suy nghĩ cách cải thiện tình hình thay vì ngồi than phiền hay vắt kiệt sức lực của mình. Nếu vấn đề là do chiếc tã, thì hãy bắt đầu từ chiếc tã. Marion nảy ra ý nghĩ:“Giá có loại tã dùng một lần thì hay biết bao nhiêu!”. Vào một đêm mất ngủ năm 1946, chị đã quyết tâm biến ý tưởng đó thành hiện thực. Ngồi bên chiếc máy may, chị dùng một mảnh màn tắm để may thử chiếc tã đầu tiên. Nhiều ngày sau, Marion kiên trì hoàn thiện ý tưởng của mình: chị may chiếc tã theo hình dạng một cái quần nhỏ để em bé dễ dàng mặc vào và chị cũng tìm các loại vật liệu khác nhau để làm sao chiếc tã vừa thấm hút tốt, lại vừa mềm mại, nhẹ nhàng khi tiếp xúc với làn da của em bé; các lớp tã cũng phải đảm bảo sao cho quần áo bên ngoài và giường đệm không dễ dàng bị ướt hay bị bẩn. Cuối cùng, khi đã khá hài lòng với sản phẩm của mình, Marion đặt tên cho chiếc tã là “Chiếc thuyền”, với ý nghĩa chiếc tã này sẽ giúp các em bé luôn được khô ráo và sạch sẽ, như chiếc thuyền chở các bé đi chơi trên mặt biển mà chẳng bé nào bị ướt! Tã giấy (hay còn gọi là bỉm) đã ra đời một cách thú vị như vậy. Mãi đến năm 1949, “Chiếc thuyền” mới được công nhận một cách rộng rãi. Hai năm sau, sản phẩm này được cấp bằng sáng chế và tên của bà mẹ Marion Donovan được ghi dấu trong lịch sử từ đó. https://thuviensach.vn Sau đó, chị đã bán phát minh cho tập đoàn Keko. Chẳng bao lâu sau, tã giấy dùng một lần được sản xuất một cách rộng rãi và ngành công nghiệp sản xuất tã giấy liên tục phát triển. Bài tập vui Phải đảm bảo rằng ý tưởng được truyền tải thành công trong quá trình phát triển. Điều khó khăn nhất của phát triển ý tưởng có lẽ là thuyết phục người khác mua sản phẩm của bạn. Đây là lúc cần đến tài marketing. Nếu đã có ý tưởng, bạn làm thế nào để phát triển một chiến dịch marketing? Hãy soạn kế hoạch cho những tình huống dưới đây: Bài tập 1. Ưu thế của kẻ nhỏ bé Ai cũng biết đi tàu là chậm và kém hiện đại hơn máy bay rất nhiều. Tuy nhiên, tàu có hai lợi thế là: giá thành rẻ và cảnh quan mà hành khách có thể quan sát được trong suốt chuyến đi. Bạn làm thế nào để sáng tạo nên một chiến dịch quảng cáo thuyết phục mọi người chú tâm hơn tới hai ưu điểm đó? Bài tập 2. Tận dụng cơ hội Năm 1986, British Airways tiến hành một đợt quảng cáo lớn ở Mỹ bằng việc trao 5200 vé bay đến Luân Đôn cho những chuyến bay vào ngày 10 tháng Năm. Virgin Atlantic Airways quyết định lợi dụng sự quảng cáo của British Airways để quảng bá dịch vụ của mình. Nếu bạn là Virgin Atlantic Airways, bạn sẽ làm gì? Bài tập 3. Vác trên lưng người khổng lồ Tại hội chợ sách quốc tế Frankfurt, một nhà xuất bản nhỏ chuyên về sách thiếu nhi thuê một gian hàng để quảng bá sách của mình. Vấn đề ở đây là gian hàng của họ lại nhỏ bé so với 20 gian hàng khác cùng dãy. Điểm bất lợi khác là gian hàng này nằm ở giữa dãy. Tuy vậy, người ta vẫn làm cho nó nổi bật và thu hút các em nhỏ mà không phải bỏ ra nhiều công sức và chi phí. Họ đã làm thế nào? https://thuviensach.vn III. Những kỹ thuật sáng tạo căn bản: 1. Kỹ thuật sáng tạo Động não (brain storming) Trước mỗi vấn đề, bạn nghĩ ra bao nhiêu ý tưởng? Có người vừa lòng với một ý tưởng duy nhất, nhưng có người lại cố tìm kiếm nhiều ý tưởng khác nhau. Bí quyết là: bỏ qua giới hạn, bắt não hoạt động hết công suất, rồi bạn sẽ ngạc nhiên trước sức sáng tạo của chính mình. Khi sử dụng kỹ thuật động não, hãy chuẩn bị một cây bút và giấy trắng để bạn và nhóm viết ra tất cả suy nghĩ. Càng nhiều người tham gia thảo luận, càng có cơ hội nhiều ý tưởng nảy sinh. Mà chỉ mất một thời gian ngắn. Đừng ép mình chỉ viết ra ý tưởng tốt. Cứ viết suy nghĩ thoáng qua trong đầu cũng được. Đừng bận tâm xem mình có trình bày đẹp hay không, cứ vẽ ra nếu bạn thích, thật nhanh chóng, để suy nghĩ liên tục chảy tràn. Đừng chỉ nghĩ đến một thứ. Hãy nghĩ đến mọi thứ có liên quan. Cứ viết và đừng dừng bút để suy nghĩ. Nếu bạn dừng hơn 10 giây, bạn đang tập trung quá nhiều https://thuviensach.vn vào một ý tưởng. Hãy lập tức bỏ qua một bên và quay sang những thứ liên quan khác, ta sẽ quay lại với nó sau. Mục đích của quá trình này không phải là tìm được chính xác một ý tưởng hoàn thiện mà là đưa ra được càng nhiều ý tưởng càng tốt. Thật ngớ ngẩn khi e ngại chính suy nghĩ của mình. Bạn nghĩ xây một ngôi nhà không cần tới mái là ý nghĩ ngớ ngẩn sao? Vậy mà người ta đã làm được điều đó đấy! Không có ý tưởng thì không có kết quả. Sử dụng kỹ thuật động não khi làm việc nhóm Đừng phê bình Phê bình một ý tưởng là cấm đoán nó hoàn toàn. Đừng đánh giá Đừng bao giờ đánh giá ý tưởng trong suốt quá trình hình thành ý tưởng. Hãy khích lệ người trong nhóm nói ra bất kỳ điều gì có trong đầu họ. Trong trường hợp này, càng điên rồ càng tốt. Số lượng ý tưởng Động não cốt yếu là có càng nhiều ý tưởng càng tốt. Lúc này số lượng quan trọng hơn chất lượng. Thúc đẩy Những người tham gia cảm thấy được khích lệ hơn trước những ý tưởng mới bột phát nhằm phối hợp và điều chỉnh chúng. Đừng khăng khăng cho rằng ý tưởng của mình đúng. Hãy tham khảo ý tưởng của cả nhóm. Trong quátrı̀nh động não, một ýtưởng không phải chı̉của riêng ai, nó là sản phaቻm của cả nhóm. Ngoài ra, quy trı̀nh dưới đây sẽgiúp bạn toቻchức động não thành công. - Đừng laቿp đặt baቷt kỳthieቷt bịquan sát hay nghe-nhı̀n nào. Đieቹu này raቷt quan trọng, bởi nó khieቷn những người tham gia cảm thaቷy thoải mái đưa ra những ýtưởng điên roቹ, thay vı̀bịbieቷn thành những kẻngoቷc. - Mọi ýtưởng đeቹu đượ c liệt kêđeቻdeችdàng tham khảo. Chúng caቹn đeቻmọi thành viên cótheቻthaቷy vàtham chieቷu chéo, keቷt hợp hay đieቹu chı̉nh. - Neቷu caቹn, danh sách ýtưởng caቹn đượ c phân phát tới các thành viên vào cuoቷi buoቻi đeቻhọ cótheቻhttps://thuviensach.vn xem lại vànghiên cứu thêm. - Caቹn có một nhóm trưởng đeቻđieቹu hành buoቻi họp vàmột người ghi lại ýtưởng. Trong buoቻi động não, những người tham gia đượ c khuyeቷn khı́ch sử dụng não phải (đieቹu khieቻn suy nghı̃sáng tạo) hơn làphaቹn não trái (suy nghı̃logic). Một buoቻi động não thành công là có phaቹn ýtưởng điên roቹnhieቹu hơn phaቹn ýtưởng logic. Nói chung, những ýtưởng điên roቹthực ra không phải không hữu ı́ch. Chúng góp phaቹn sản sinh ra những ýtưởng mới mẻ, thieቷt thực. Các bước động não Chuaቻn bị Bước này coቷt yeቷu làđeቻdaችn mọi người vào một chieቷc khung tư duy điên roቹ. Thường thı̀nó kéo dài từ 5 đeቷn 10 phút. Chủ đeቹđượ c chọn không nhaቷt thieቷt phải có liên quan với vaቷn đeቹtrọng tâm, nhưng toቷt nhaቷt nên chọn một chủ đeቹhài hước, vui nhộn. Chaኃng hạn như liệt kêtaቷt cả công dụng của một chieቷc coቷc. Nhắc lại vấn đề Những người tham gia đượ c yêu caቹu nhaቿc lại vaቷn đeቹtheo nhieቹu cách khác nhau. Thông thường, khi hỏi đúng câu hỏi đoቹng nghı̃a với việc đãđi đượ c một nửa chặng đường tı̀m giải pháp cho vaቷn đeቹđó roቹi. Động não Như đãnói ở trên, đây cũng chı́nh làphaቹn trọng tâm của buoቻi động não. Tı̀m hieቻu thêm Đây là khoảng thời gian xả hơi giữa hai bước thu thập vàđánh giá ýtưởng. Cótheቻlàmột quãng nghı̉giải lao ngaቿn hoặc một đợt nghı̉kéo dài, cótheቻlà vài ngày hay vài tuaቹn tùy thuộc vào độ phức tạp của vaቷn đeቹ. Thường thı̀ýtưởng sẽđượ c ghi lại vàđượ c phát đeቷn từng thành viên đeቻ họ xem qua. Đánh giá Đây làlúc các ýtưởng đượ c loቹng ghép, keቷt noቷi lại với nhau đeቻcho ra đời những ýtưởng hữu ı́ch vàthieቷt thực. Nói cách khác, đây chı́nh là giai đoạn “Eureka” trong quátrı̀nh sáng tạo. Kế hoạch triển khai Khi đãcó những giải pháp toቷi ưu, caቹn phải có một keቷhoạch và chieቷn lượ c trieቻn khai sao cho phù hợp. https://thuviensach.vn Sau đây là những câu chuyện thú vị về cách vận dụng cụ thể của phương pháp động não để cho ra những ý tưởng độc đáo. Câu chuyện veቹđôi giày maቿt bò Một nhà sản xuaቷt giày dép thực hiện một bài tập động não nhaኁm thu thập ýtưởng đeቻphát trieቻn dòng sản phaቻm giày mới. Đaቹu tiên, vaቷn đeቹđượ c đặt ra là caቹn phải lưu tâm đeቷn loại giày nào. Giày thời trang cho nữgiới, giày da cho nam giới hay giày theቻthao? Sau khi xem xét nhieቹu ýkieቷn khác nhau, họ đi đeቷn keቷt luận là caቹn phải tập trung vào nhóm giày đi bộ với những tı́nh năng đặc biệt. Raቷt nhieቹu ýtưởng đãđượ c đưa ra. Một soቷcho raኁng nên gaቿn cuộn lò xo vào đeቷgiày, một soቷkhác lại gợi ýnên sản xuaቷt loại giày cótheቻlaቿp ráp vàtùy ýthay đượ c các bộ phận hay những đôi giày màu pastel,… Cuoቷi cùng, ýtưởng ngớ ngaቻn vàđiên roቹnhaቷt thuộc veቹmột nhân viên bán hàng soቷng gaቹn lò moቻ. Anh aቷy cho raኁng:“Tại sao chúng ta không theቻkhâu những đôi maቿt bò có saኅn trong lò moቻgaቹn đây vào mũi giày đeቻchúng cótheቻnhı̀n đượ c mọi vật khi đang di chuyeቻn nhı̉?” Mọi người cười lên vui vẻ vàđoቹng ýraኁng đó là ýtưởng điên roቹnhaቷt trong buoቻi động não ngày hôm đó. Người quản lýcông ty, đoቹng thời cũng lànhóm trưởng của buoቻi động não yêu caቹu những người tham dự tập trung vào ýtưởng này trước giờ giải lao. Sau giờ giải lao làphaቹn đánh giá. Đó làlúc xem xét những mặt thieቷt thực của ýtưởng. Một hı̀nh thức minh họa ýtưởng bao goቹm việc laቿp oቷng kı́nh quang học thay vı̀maቿt bò, một ýkhác cho raኁng phải laቿp một thieቷt bịhaቷp thụ chaቷn thương gaቿn lieቹn đaኁng trước đeቻhaቷp thụ lực tác động, hay ýtưởng khâu đôi maቿt giả đeቻtrông đôi giày thật đặc biệt,… Vào giữa buoቻi họp, có một người gợi ýraኁng thay vı̀đeቻđôi giày quan sát mọi nơi con người đi tới, toቷt hơn làđeቻngười ta quan sát những nơi đôi giày đi qua. Ngay lập tức, một nhàthieቷt keቷ giày tham dự buoቻi họp liên hệ đôi giày với chieቷc gương phản chieቷu của xe máy vàđeቹnghị gaቿn thêm sọc phản quang vào gót giày. Và gợi ýnày đãđượ c đưa vào phát trieቻn thành sản phaቻm. Ngày nay, chúng ta thaቷy những đôi giày có sọc phát sáng trong bóng toቷi đeቻmọi người cótheቻhttps://thuviensach.vn xác định đượ c người đi bộ deችdàng hơn. Phát minh này làm nảy sinh cả một ngành công nghiệp tập trung vào những sọc phản quang trên quaቹn áo, mũbảo hieቻm vàpedal xe đạp. Người ta không bao giờ bieቷt trước đượ c sẽcó những cơ hội kinh doanh mới mẻnào đượ c nảy sinh ra từ một ýtưởng điên roቹ! Câu chuyện veቹveቷt sơn loang trên tường Một nhàmáy sơn toቻchức buoቻi động não nhaኁm thu thập những ýtưởng cải tieቷn, giúp tăng doanh soቷbán hàng. Người ta phát hiện ra raኁng phaቹn lớn mọi người chı̉sơn lại chứ không sơn mới, bởi có raቷt ı́t tòa nhàmới đượ c xây dựng. Vı̀theቷ, câu hỏi đặt ra cho buoቻi động não đó là: “Làm sao đeቻkhuyeቷn khı́ch những người chủ nhà sơn lại căn nhà của họ?” Raቷt nhieቹu ýtưởng đượ c đưa ra: khuyeቷn mại đặc biệt, những chuyeቷn du lịch nước ngoài mieችn phı́hay những cuộc thi vẽsơn. Tuy vậy, ýtưởng điên roቹnhaቷt lại đeቷn từ một nhân viên thu ngân, đó làtrộn sơn với bột thuoቷc noቻđeቻthay vı̀quệt những nhát sơn tẻnhạt lên tường, ta sẽchâm lửa đeቻsơn baቿn lên trên tường! Người quản lýnhàmáy cho raኁng đó là ýtưởng thú vịnhaቷt, đáng phải xem xét thêm. Dựa vào đó, người ta tieቷn hành chuaቻn bịtrong một tuaቹn đeቻđưa ra một ứng dụng thực teቷcho ýtưởng đó. Người quản lýchaቷt lượng hóa học tı̀m ra moቷi liên hệ giữa vụ noቻsơn vàứng dụng của dung môi hóa học. Với voቷn kieቷn thức hóa học của mı̀nh, người nhân viên đó đãđưa ra một giải pháp thieቷt thực. Giải pháp cuoቷi cùng là keቷt hợp hai loại dung môi với nhau. Loại dung môi đaቹu tiên đượ c trộn vào thùng sơn. Loại dung môi còn lại đượ c queቷt đèlên lớp sơn này khi nó đãkhô. Phản ứng hóa học giữa hai loại dung môi khieቷn lớp sơn đượ c trải đeቹu deችdàng lên tường. Người ta toቻchức một nghiên cứu chuyên sâu nhaኁm tı̀m ra cách keቷt hợp dung môi hoàn hảo nhaቷt. Cuoቷi cùng thı̀, sản phaቻm mới đãđượ c công ty đưa ra thịtrường với tên gọi làloại sơn đặc biệt. Phương pháp động não liên tiếp mang lại thành công! Đoቷt cháy các cửa hàng cạnh tranh Một cửa hàng bán đoቹtạp hóa rơi vào tı̀nh trạng beቷtaቿc vı̀xung quanh có nhieቹu siêu thịmọc lên nhan nhản. Chủ cửa hàng toቻchức một buoቻi động não đeቻtı̀m ra ýtưởng cải thiện doanh thu của cửa hàng. Chủ cửa hàng, vợ anh vàhai đứa con trai baቿt đaቹu khám phámức độ nghiêm trọng của vaቷn đeቹ. Họ phải tı̀m cách chaቷm dứt cuộc ganh đua với các cửa hàng tạp hóa và các siêu thịkia. Người vợ cho raኁng nên tập trung vào một chủng loại hàng hóa với mức lợi nhuận cao. Ngườihttps://thuviensach.vn choቹng tán thành ýkieቷn đó vàhọ sẽchı̉bán đoቹthực phaቻm. Một trong hai đứa con trai lại cho raኁng họ nên thử thức ăn bán saኅn. Người con trai còn lại liên keቷt giữa naቷu ăn vàlửa, và có ý tưởng điên roቹlàđoቷt heቷt taቷt cả các cửa hàng đoቷi thủ xung quanh. Người chủ cửa hàng ngay lập tức liên hệ giữa ýtưởng điên roቹnày với nhân viên bảo hieቻm vừa mới ghéqua cửa hàng lúc nãy. Eureka! Oƹng chủ cửa hàng đãtı̀m ra loቷi thoát cho cả gia đı̀nh. Họ cótheቻlập công ty dịch vụ bảo hieቻm chữa cháy. Họ baቿt tay ngay vào công việc vànhanh chóng thành công, bởi lúc baቷy giờ gaቹn như không có một cửa hàng bảo hieቻm chữa cháy nào quanh khu vực đó cả. Đôi khi loቷi suy nghı̃phi logic hay điên roቹlại hữu ı́ch trước khi có đánh giáhợp lý. Bài tập vui Những buoቻi động não nên đượ c toቻchức trong baቹu không khı́vui vẻ, hài hước. Bởi trong không gian như vậy, mọi ức cheቷ, áp lực đượ c tiêu tan và cho ra đời vôvàn ýtưởng mới mẻ. Các bạn hãy thử bài tập dưới đây xem sao! Bài tập 1 Một công ty xuaቷt khaቻu lọ hoa gặp raቿc roቷi với đội ngũcông nhân. Những công nhân này vı̀quá mải mêđọc những maቻu báo cũ, đượ c dùng đeቻgói lọ hoa, nên đãlàm ảnh hưởng đeቷn năng suaቷt. Neቷu bạn làông chủ, bạn sẽlàm gı̀đeቻchaቷm dứt tı̀nh trạng này? Bài tập 2 Trong quátrı̀nh sản xuaቷt, một nhàmáy sản xuaቷt bánh quy đeቻvương vãi khánhieቹu maቻu bánh quy vụn. Bạn cótheቻgiúp người chủ nhàmáy tı̀m cách tận dụng những maቻu vụn này, bieቷn chúng thành một sản phaቻm mới, mang lại lợi nhuận cho công ty hay không? Bài tập 3 Một công ty điện thoại muoቷn tặng thưởng những khách hàng trung thành của mı̀nh một món quàđặc biệt. Với món quàđó, khách hàng sẽnhớ đeቷn công ty. Hãy coቷgaቿng tı̀m ra những ý tưởng cải tieቷn cho món quàđó. https://thuviensach.vn Bài tập 4 Một công ty sản xuaቷt bột ngọt toቻchức một buoቻi động não nhaኁm tı̀m cách tăng doanh soቷbán hàng trong thịtrường bão hòa. Bạn cótheቻgiúp họ đượ c không? Bài tập 5 Cửa hàng bán gạch phı́a bên trái đang chuaቻn bị cho đợt giảm giá cuoቷi năm. Cũng tương tự như vậy, cửa hàng thời trang phı́a bên phải buôn bán kháphát đạt với đợt giảm giámùa hè. Còn cửa hàng của bạn naኁm giữa hai cửa hàng đó. Hãy tı̀m cách tăng doanh thu cho cửa hàng của mı̀nh. 2. Thúc đẩy những kết nối mới Bản chaቷt của sáng tạo là keቷt noቷi những đieቹu tưởng chừng như không liên quan lại với nhau. Vı̀ theቷ, thúc đaቻy những keቷt noቷi mới làmột phương pháp cực kỳhiệu quả vàquan trọng nhaኁm thúc đaቻy trı́sáng tạo. Phương pháp này chủ yeቷu xoay quanh sự ngaችu nhiên. Hãy keቷt noቷi vaቷn đeቹcủa bạn với một yeቷu toቷbaቷt chợt nào đó. Trên thực teቷ, chúng ta cótheቻtạo ra vôvàn những moቷi liên hệ khác nhau. Các phương pháp kết nối sáng tạo Quan sát Đây là công cụ tạo keቷt noቷi hiệu quả nhaቷt. Bạn chı̉caቹn quan sát xung quanh, coቷgaቿng liên keቷt những thứ có đieቻm tương tự nhau hay thậm chı́làhoàn toàn chaኃng có liên quan gı̀đeቷn nhau. Baኁng sự quan sát của mı̀nh, Akio Maita, chuyên gia bán hàng vàmarketing cho công ty Bandai ở Nhật Bản đãtạo ra một vật nuôi nhân tạo cótên làTamagotchi. Cô quan sát thấy giới trẻ Nhật Bản thı́ch baቷm điện thoại di động vàmáy nhaቿn tin trên đường phoቷTokyo. Trong khi đó, một soቷkhác lại nuôi thú cưng trong những căn hộ chật hẹp. Akio tạo keቷt noቷi giữa hai hiện tượng này vàtừ đó phát trieቻn thành một con thú nuôi điện tử caቹm tay. Đó làmột thieቷt bịmóc khóa nhỏ gọn hı̀nh trứng với ba nút có chức năng ăn, thư giãn, taቿm vàdọn dẹp phân thải của thú nuôi ảo hiện trên màn hı̀nh thieቷt bị. Tên gọi Tamagotchi xuaቷt phát từ một từ tieቷng Nhật dùng đeቻchı̉quảtrứng vàđoቹng hoቹđeo tay. https://thuviensach.vn Từ ngữ ngẫu nhiên Với phương pháp này, hãy coቷgaቿng liên hệ vaቷn đeቹcủa bạn với một từ ngaችu nhiên nào đó. Đó có theቻlàmột từ baቷt kỳtrong một cuoቷn từ đieቻn, sách, tạp chı́hay một tờ báo. Một người sản xuaቷt bánh mı̀tại Nhật Bản đãliên hệ giữa bánh mı̀vàtừ “hộp”, keቷt hợp lại thành một sản phaቻm mới khá ăn khách – bánh mı̀hộp! Tuy nhiên, những moቷi keቷt noቷi ngaችu nhiên, đặc biệt làbaኁng ngôn từ không heቹđơn giản. Moቷi liên keቷt trực tieቷp giữa chúng raቷt hieቷm. Thông thường, bạn phải tı̀m ra một loạt các moቷi liên hệ trước khi baቿt gặp đượ c moቷi keቷt noቷi mục tiêu của mı̀nh. Giả sử bạn muoቷn thieቷt keቷmột con dao làm beቷp mới vàtı̀m thaቷy từ “đoቹng hoቹtreo tường” trong một tờ tạp chı́. Từ đoቹng hoቹtreo tường, bạn cótheቻvạch ra một loạt các moቷi liên hệ như thời gian, pin, nhanh, chậm, chı́nh xác, kỹthuật soቷ, cơ học, tròn, vuông, đen, xanh lá, bàn tay,… Neቷu một trong những từ đó hợp thành một moቷi liên hệ thực teቷ, bạn cótheቻdừng lại. Còn neቷu không, bạn vaችn phải tieቷp tục tı̀m thêm từ, hoặc lựa chọn một trong những cách liên hệ các cụm từ mı̀nh mong muoቷn. Chaኃng hạn, bạn chọn từ “bàn tay”. Hãy tập trung vào tı́nh chaቷt của bàn tay. Bàn tay cótheቻđượ c dùng đeቻcaቹm naቿm mọi vật, đeo nhaችn, chơi đàn, baቿt tay, đaቷm,... Vậy là có một moቷi liên hệ giữa con dao vàbàn tay caቹm naቿm mọi vật. Trong khi gọt, bạn caቹn giữcon dao baኁng một tay, tay còn lại giữlaቷy vật bạn caቹn gọt. Neቷu không caቻn thận, bạn cótheቻcaቿt phải tay mı̀nh! Bạn có chaቿc chaቿn là ngón tay mình không bị dao cứa không? Câu trả lời làbạn cótheቻ. Găng tay dày cótheቻbảo vệ bạn. Nhưng neቷu đôi găng tay đó cứng, liệu bạn cótheቻlàm cho nó đủ dẻo dai đeቻcử động ngón tay vànaቿm laቷy vật caቹn gọt hay không? Sau khi suy nghı̃kỹveቹvaቷn đeቹnày, giải pháp đưa ra làlàm một đôi găng tay baኁng thép dưới dạng lưới. Trên thực teቷ, sản phaቻm này đãcó mặt trên thịtrường. Nó đi lệch haኃn so với hướng ban đaቹu, đó làthieቷt keቷra một con dao đặc biệt. Đeቻtrở nên sáng tạo, bạn caቹn phải tận dụng những đieቹu baቷt ngờ. Các danh ngôn, trích dẫn Trong trường hợp này, hãy coቷgaቿng liên hệ vaቷn đeቹcủa bạn với một câu trı́ch daችn hay ngạn ngữ baቷt kỳnào đó. Đó cótheቻlàmột câu trong sách, trong maቻu giaቷy trong cuoቷn soቻghi chép của bạn. Giả sử bạn gặp raቿc roቷi với chieቷc cặp sách nặng màbọn trẻphải mang đeቷn trường hàng ngày. Bạn baቿt gặp dòng chữ“Một thieቷt bịtra taቷn cơ học.” Sự tra taቷn gợi cho bạn nghı̃tới đieቹu gı̀? Taቷt cả những vật dụng kinh khủng gây sát thương cho nạn nhân. Vậy thı̀bạn cótheቻlàm hai việc sau. Đaቹu tiên làngăn chặn không cho sự tra taቷn xảy https://thuviensach.vn ra, hai là giảm nhẹ mức độ của sự tra taቷn đó. Có một cách ngăn chặn sự tra taቷn là khóa taቷt cả các công cụ tra taቷn lại đeቻnó không gây sát thương đượ c nữa. Suy nghı̃này làm nảy sinh ýtưởng khóa cặp sách trong tủ ở trường. Và giải pháp đưa ra đó là đeቻcặp sách ở trường. Bài tập veቹnhà cótheቻhoàn thành ở trên lớp, còn học sinh chı̉việc mang veቹnhànhững cuoቷn sách chúng caቹn đọc hay ôn lại màthôi. Đồ ăn Raቷt nhieቹu sản phaቻm tiêu dùng đượ c tạo ra baኁng cách liên keቷt ýtưởng với đoቹăn. Vào những năm 1920, một công ty sản xuaቷt hàng tiêu dùng đa quoቷc gia cótên làProcter & Gamble (P&G), muoቷn tạo ra một loại xàphòng mới. Vick Mills – kieቷn trúc sư hóa học của công ty P&G liên keቷt giữa xàphòng và kem. Oƹng tự hỏi đieቹu gı̀sẽxảy ra neቷu cho dung dịch xàphòng vào trong máy làm kem. Có lẽchieቷc máy sẽlàm cho dung dịch xàphòng đông lại thành bánh chăng. Vàloại xàphòng trơn đaቹu tiên trên theቷgiới đãra đời khieቷn mọi trẻ em cực kỳyêu thı́ch. Trên đây chı̉làboቷn trong vôvàn những cách tạo moቷi dây liên keቷt. Ngoài ra, bạn cũng cótheቻvận dụng những phương pháp của bản thân mı̀nh. (Hãy sử dụng baቷt cứ phương pháp nào bạn thı́ch, bởi không có phương pháp nào hoàn hảo cả). Nên nhớ raኁng khi beቷtaቿc, hãy bám vào những yeቷu toቷcơ bản của sáng tạo (goቹm năm bước). Giai đoạn chuaቻn bịluôn luôn là caቹn thieቷt. Dưới đây là những câu chuyện kết nối sáng tạo thú vị và độc đáo bạn có thể tham khảo để tìm ý tưởng cho riêng mình. Trò đùa báo cháy giả Công ty cứu hỏa Fire Brigade Station đang gặp phải một raቿc roቷi nghiêm trọng. Họ nhận đượ c quánhieቹu cuộc gọi báo cháy giả quaቷy raቹy vàđieቹu này làm cản trở công việc của họ. Qua đieቹu tra, họ bieቷt đượ c phaቹn lớn những cuộc gọi giả mạo đeቷn từ những học sinh roችi việc, nghịch ngợm. Fire Brigade đãcử người tới các trường học và cảnh báo veቹhành động nghịch ngợm của nhóm học sinh đó. Nhưng thật không may, lời cảnh báo đó chaኃng hiệu quả như mong đợi. Sau đó, giám đoቷc đãtoቻchức một cuộc họp giữa các quản lýcaቷp cao đeቻnoቷi keቷt những cuộc gọi quaቷy raቹy với từ “mời”. Raቷt nhieቹu ýtưởng đượ c đưa ra. Một trong soቷđó làmời Bộ trưởng Bộ Giáo dục phát bieቻu trên tivi và radio đeቻngăn chặn các cuộc gọi quaቷy raቹy. Một gợi ýkhác làmời cư dân khu vực tới dự buoቻi trieቻn lãm veቹvaቷn đeቹphòng cháy chữa cháy. Giữa khánhieቹu ýtưởng, có một lời gợi ýthuhttps://thuviensach.vn hút giám đoቷc hãng Fire, đó làmời những học sinh trong khu vực tới tham quan Fire Brigade Station vàtrả lời các cuộc điện thoại cứu hỏa khaቻn caቷp từ 911. Đeቹnghịnày đãđượ c thông qua vàđưa vào thực hiện. Keቷt quảthật đáng kinh ngạc. Soቷlượng những cuộc gọi quaቷy raቹy giảm xuoቷng gaቹn đeቷn mức con soቷ0. Sau này, người ta phát hiện ra raኁng, từ việc hieቻu veቹnhững raቿc roቷi, nguy hieቻm của những cuộc gọi chữa cháy giả mạo, các tı̀nh nguyện viên học sinh, đoቹng thời lànhững người quaቷy raቹy đường dây 911 kia đãtrở thành những người vận động, thuyeቷt phục những học sinh khác trong trường không nên tieቷp tục trò đùa ác ýđó nữa. Ngày đặc biệt cho tài xeቷtaxi Giám đoቷc truyeቹn thông của một công ty chủtrı̀một cuộc họp với mục đı́ch thu thập ýtưởng có liên quan đeቷn việc toቻchức buoቻi khai trương khu thương mại mua saቿm mới trong thành phoቷ. Oƹng ta quyeቷt định sử dụng “phương pháp keቷt noቷi baቿt buộc” đeቻcó đượ c những ýtưởng tuyệt vời. Trong buoቻi họp, mọi người maቷt vài phút đeቻquyeቷt định nên sử dụng loại hı̀nh keቷt noቷi baቿt buộc nào. Một người cho raኁng vı̀màu saቿc raቷt quan trọng trong trang trı́, nên sử dụng nó đeቻtạo những moቷi liên hệ baቿt buộc. YƵtưởng này ngay lập tức đượ c thông qua. Qua lựa chọn ngaችu nhiên, họ đãchọn màu vàng. Một loạt các vật dụng có màu vàng đượ c nói đeቷn, bao goቹm hoa, trái cây, quaቹn áo, những tòa nhà. Khi cuộc thảo luận đang dieችn ra, vị giám đoቷc nhı̀n ra ngoài cửa soቻ. Oƹng đeቻýthaቷy có một hàng dài taxi có nóc màu vàng đậu trước khách sạn bên kia đường. Tại sao lại không keቷt noቷi với những chieቷc taxi nhı̉? Côgái ở quaቹy mỹphaቻm cho raኁng những người lái taxi phải đượ c mời tới dự buoቻi khai trương vı̀ cótheቻhọ sẽchở người mua saቿm tới đây. Tập trung vào ýtưởng đó, giám đoቷc marketing cho raኁng neቷu những người lái taxi đượ c tới dự như những vịkhách đặc biệt (VIP) thı̀buoቻi khai trương sẽđi ngượ c lại với keቷhoạch toቻchức trang trọng vàthu hút giới truyeቹn thông, chi phı́ còn cótheቻbịtăng lên nữa. Mặc cho những người tham dự buoቻi họp lo laቿng, giám đoቷc vaችn thı́ch ýtưởng đó vàquyeቷt định tı̀m hieቻu thêm. Cuoቷi cùng, người ta choቷt lại raኁng sẽkhông có vịkhách nào khác ngoại trừ taቷt cả những người lái taxi trong thành phoቷ. Sẽcó hı̀nh thức đãi ngộ riêng, giaቷy mời đặc biệt, phieቷu giảm giá vàtặng phaቻm dành cho họ nữa. Không những dieችn ra suôn sẻ, sự kiện đó còn thu hút sự chú ýđặc biệt của giới truyeቹn thông. Khu liên hợp mua saቿm mới đó đãthành công. Nó làlựa chọn đaቹu tiên mànhững người lái xehttps://thuviensach.vn taxi giới thiệu với khách hàng của họ. Thật sự chaኃng có một chieቷn dịch quảng cáo nào tuyệt vời hơn theቷ! Chieቷn dịch khuyeቷn mãi thuoቷc kỳdiệu Đeቻcho ra đời một sản phaቻm đoቹăn mới toቷt cho sức khỏe, người ta caቹn thu thập những ýtưởng mới. Đoቷi tượng hướng đeቷn của dòng sản phaቻm này là các chuyên gia. Trưởng phòng marketing baቿt đaቹu công việc từ raቷt sớm, với hy vọng không khı́yên tı̃nh của buoቻi sáng sớm sẽkhieቷn ông tạo ra đượ c moቷi liên hệ giữa sản phaቻm và các chuyên gia. Trước bàn làm việc, ông vieቷt danh sách vài chuyên gia mục tiêu: kỹsư, giáo viên, các nhà khoa học, v.v... Dòng cuoቷi cùng trong danh sách dành cho các bác sı̃, bởi ông thaቷy raኁng nhóm người này là cái đı́ch khó nhaኁn nhaቷt. Sau khi đãquyeቷt raኁng bác sı̃khó cótheቻlà khách hàng cho sản phaቻm mới của công ty, ông tieቷn hành tạo một moቷi liên hệ baቿt buộc. Oƹng vạch ra taቷt cả các đoቹvật có liên quan đeቷn bác sı̃: oቷng tiêm, oቷng nghe, nhiệt keቷ, thuoቷc, v.v... Oƹng coቷgaቿng liên hệ từng vật dụng đó với sản phaቻm, nhưng cuoቷi cùng vaችn chaኃng theቻnào liên hệ đượ c gı̀. Trời daቹn sáng hơn. Các đoቹng nghiệp của ông có lẽsaቿp baቿt đaቹu giờ làm roቹi. Oƹng nhı̀n chăm chăm vào chieቷc đoቹng hoቹđeo tay vànhớ ra đãđeቷn giờ uoቷng C sủi. Oƹng laቷy viên C sủi vàthả vào một coቷc nước, ngaቿm nhı̀n hàng ngàn bọt khı́nhỏ li ti từ đáy lên mặt coቷc. Eureka! Oƹng đãtı̀m ra nó roቹi! Trong chieቷn dịch marketing, một viên thuoቷc với hı̀nh thức haቷp daችn sẽđượ c đi kèm với moችi sản phaቻm. Taቷt cả những gı̀màngười mua phải làm đó làthả viên thuoቷc đó vào trong một coቷc nước và chờ cho đeቷn khi viên thuoቷc đótan thành những bong bóng nhỏ. Khi thuoቷc đãtan heቷt, một phieቷu baኁng nhựa sẽnoቻi lên trên mặt nước. Chieቷc phieቷu này có ghi tên quàtặng trúng thưởng. Sự mới lạ của chieቷn dịch khuyeቷn mãi này khieቷn dư luận thaቷy kháthú vị, thậm chı́nó còn đượ c báo chı́heቷt lời ca ngợi. Chaኃng caቹn phải nói, đó làmột thành công giòn giãvàdoanh thu của sản phaቻm mới này đãvượt xa mong đợi của công ty. Bài tập vui Hãy coቷgaቿng tạo ra những keቷt noቷi của riêng mı̀nh baኁng cách giải quyeቷt những tı̀nh huoቷng sau. Bài tập 1 Khu dành cho trẻ em của một bệnh viện có gaቷu bông dành cho các bệnh nhân nhı́. Những chú gaቷu đãtrở nên thân thuộc với các em béđeቷn noችi một soቷem còn mang chúng veቹnhà khi rời viện. Bạn cótheቻgiải quyeቷt vaቷn đeቹnày baኁng cách nào mà không gây raቿc roቷi cho nhân viên bệnh https://thuviensach.vn viện và cả lũtrẻ? Bài tập 2 Vợ của ông Earl Dickson thường hay bịđứt tay hoặc bỏng khi làm beቷp. Moችi laቹn như vậy, ông lại phải caቿt một maቻu vải xôvàquaቷn quanh băng gạc. Daቹn daቹn, ông trở thành chuyên gia veቹbăng gạc. Thậm chı́, ông còn đưa ra thịtrường một loại băng gạc đặc biệt mà vợ ông cótheቻtự băng bó đượ c, không caቹn đeቷn sự trợ giúp của ông. Theo bạn, ông đãtạo ra sự keቷt noቷi nào? Bài tập 3 Samuel Morse, người phát minh ra máy điện báo, từng tı̀m cách giữcho tı́n hiệu điện báo duy trı̀khoảng cách. Nhưng dù có coቷgaቿng đeቷn maቷy, tı́n hiệu vaችn bị giảm đi khi di chuyeቻn từ đaቹu này sang đaቹu kia. Một ngày nọ, khi đang đi trên xe ngựa, ông nhận thaቷy raኁng công ty xe ngựa Stagecoach thường xuyên dùng những con ngựa mới đeቻgiữcho chieቷc xe luôn chạy theo đúng lịch trı̀nh. Morse tạo ra một hệ thoቷng mà cho đeቷn ngày nay vaችn còn đượ c sử dụng đeቻgiữcho tı́n hiệu vieችn thông oቻn định, rõràng. Bạn cótheቻđoán ra hệ thoቷng đó là gı̀không? Bài tập 4 Một nhàleo núi không chuyên người Thụy Sỹtên làGeorge de Mestral daችn chó đi leo núi. Khi quay về, quần áo ông bị dính đầy những bông hoa cỏ. George tự hỏi điều gì khiến chúng dính quá chặt vào quần áo như thế. Đặt một bông hoa dưới kính hiển vi, ông thấy mỗi bông cỏ đều có sợi tua hı̀nh cái móc, nhờ theቷđãkhieቷn chúng deችdı́nh chặt vào quaቹn áo. Đieቹu này khieቷn ông có một sự liên keቷt vàphát minh ra một loại vật liệu đượ c sử dụng rộng rãi. Geogre đãphát minh ra thứ gı̀vậy? 3. Phá vỡ các quy tắc Hãy thách thức các quy taቿc và coቷgaቿng phá vỡchúng. Mọi thứ luôn đượ c hoàn thành theo một cách nhaቷt định không có nghı̃a là không có những cách khác toቷt hơn. Trên thực teቷ, nhieቹu doanh nhân thành đạt bởi vı̀họ làm đượ c những đieቹu khác biệt. Các nhà sáng cheቷcho ra đời những ý tưởng độc đáo khi họ thách thức vàđảo ngượ c những đieቹu đượ c cho làdı̃nhiên trong cuộc soቷng. Thực ra, thử thách lớn nhaቷt của sự sáng tạo là khi bạn cho rằng mình không sáng tạo. https://thuviensach.vn Các nhà sáng lập tập đoàn máy tı́nh Apple, Steve Jobs và Stephen Wozniak đãcải cách neቹn công nghiệp máy tı́nh khi họ đảo ngượ c gaቹn như mọi thứ màIBM đãtừng làm và gaቹn như lật đoቻgã khoቻng loቹmáy tı́nh aቷy. Giáo sư Edward Jenner khám phá ra loại vaቿc-xin chữa bệnh đậu mùa khi ông tập trung nghiên cứu những người vaቿt sữa bò ı́t bịnhieችm bệnh đậu mùa thay vı̀tı̀m hieቻu những người mang bệnh. Henry Ford phát minh ra dây chuyeቹn laቿp ráp khi ông thách thức giả định cho raኁng mọi người phải di chuyeቻn đeቷn nơi làm việc của mı̀nh. Thay vào đó, ông giới thiệu hệ thoቷng băng tải, mà trong đó phaቹn việc sẽđượ c chuyeቻn đeቷn người phụ trách nó. Phát minh này mở ra kỷnguyên của dây chuyeቹn sản xuaቷt hàng loạt. Có một huyeቹn thoại veቹAlexander Đại đeቷ, người đãchinh phục châu AƵbaኁng việc phá vỡcác luật lệ. Khi Alexander tới xứ Gordium, ông đượ c nghe keቻveቹlời tiên tri veቹnút thaቿt Gordian Knot. Baቷt kỳai tháo gỡđượ c nút thaቿt Gordian đeቹu sẽtrở thành “vị vua của châu AƵ”. Sau khi coቷgaቿng trong vôvọng đeቻgỡnút thaቿt baኁng tay, Alexander giơ thanh kieቷm của mı̀nh lên vàtách nút thaቿt làm hai mảnh. Oƹng đãtách đượ c nút thaቿt baኁng cách phá vỡquy taቿc vàbieቷn huyeቹn thoại đóthành sự thực. Cách phá vỡ các quy tắc Phá vỡ các quy tắc một cách có chủ ý Cótheቻphá vỡcác quy taቿc một cách có chủ ýhoặc vôtı̀nh thông qua sự choቷi bỏ. Chúng ta cótheቻ khai thác có hiệu quả cả kieቷn thức và sự choቷi bỏ đeቻcho ra ýtưởng sáng tạo thieቷt thực. Kieቷn thức cótheቻgiải quyeቷt các vaቷn đeቹ, nhưng đôi khi caቹn choቷi bỏ nó đeቻđảm bảo một hướng đi đúng. Hãy thử phương pháp coቷýphá vỡcác nguyên taቿc. Đeቻlàm đượ c đieቹu này, bạn caቹn phải bieቷt và hieቻu luật chơi. Bạn caቹn vạch ra càng nhieቹu tı́nh chaቷt, tı́nh năng của sản phaቻm, dịch vụ hay hệ thoቷng càng toቷt. Sau đó, thử nghiệm laቹn lượt từng tı́nh chaቷt một vànghı̃ra những cách tieቷp cận cho từng mục. Vı́dụ, các sở thúthường nhoቷt con vật trong chuoቹng. Một soቷloài còn đượ c canh chừng đeቻtránh bị xoቻng hay làm khách tham quan bịthương. Những vườn thú như vậy chı̉đượ c mở vào ban ngày, khi những động vật hoạt động vào ban đêm đang ngủ. Nhưng vườn thú quoቷc gia Singapore lại không hoạt động theo phương thức đó. Họ có haኃn một vườn thú ban đêm cótên gọi Night Safari Zoo, nơi các loài động vật đượ c thảtự do vào ban đêm, còn khách tham quan đượ c cách ly bởi xe chạy động cơ đeቻđảm bảo an toàn. Phá vỡ các quy luật một cách vô tình https://thuviensach.vn Nhieቹu nghiên cứu đãchı̉ra raኁng kieቷn thức ban đaቹu cótheቻlà rào cản lớn nhaቷt cho tư duy sáng tạo. Đieቹu này đúng một phaቹn đoቷi với những người làm việc thiên veቹlýthuyeቷt. Họ nhı̀n nhận vaቷn đeቹveቹkỹthuật một cách raቷt có hệ thoቷng. Trong tı̀nh huoቷng đó, hãy chọn những người không làm trong lı̃nh vực đó đeቻthúc đaቻy những cách tieቷp cận mới baኁng việc phá vỡcác quy luật một cách vôtı̀nh. Những người không bieቷt veቹnhững đieቹu đãđượ c thừa nhận từ trước thường lànhững cánhân tạo ra đột phá! Một khách sạn dự định cải tieቷn, nâng caቷp cơ sở hạ taቹng. Một trong những thay đoቻi đó làlaቿp đặt thêm thang máy dạng hộp cho tòa nhà. Một nhóm kỹsư, kieቷn trúc sư và các chuyên gia veቹ thang máy khảo sát tòa nhànhaኁm mục đı́ch tı̀m đieቻm thı́ch hợp nhaቷt trên traቹn nhàtạo một cái loችxuyên qua đeቻlaቿp đặt thang máy. Nhưng họ không theቻtı̀m thaቷy một đieቻm như theቷ, vı̀trên traቹn nhà chi chı́t những đường daችn gas, đường điện, oቷng nước vàoቷng daችn nước thải. Lúc đó, có một người gác coቻng đang dọn dẹp. Anh ta cảm thaቷy bịlàm phieቹn bởi cuộc thảo luận của các chuyên gia. Không theቻchịu đựng đượ c nữa, anh ta caቷt lời trách móc họ:“Chuyện khoan loችchaኃng là vaቷn đeቹgı̀với các ông cả. Chı́nh tôi mới làngười phải đi dọn dẹp đoቷng bừa bộn đó. Tại sao các ông không dựng thang máy ở bên ngoài, như theቷkhách hàng cótheቻquan sát đượ c cảnh đẹp!” Ban đaቹu, nhóm chuyên gia khábực tức với người nhân viên này, nhưng sau khi suy nghı̃lại, họ lại thaቷy bieቷt ơn lời gợi ýcủa anh ta. Ngày nay, chúng ta nhı̀n thaቷy những chieቷc thang máy hộp baኁng kı́nh trong suoቷt bên ngoài những tòa nhà cao taቹng vàngaቿm cảnh từ trong thang máy thı̀thật làtuyệt diệu! Taቷt cả làbởi sự thoái thác nhiệm vụ của người nhân viên gác coቻng đó. Anh ta không heቹbieቷt ýtưởng này trước đó chưa từng đưa vào thực hiện. Những người “thoái thác” cótheቻtrở thành những người pháluật hay ho nhaቷt! Vı̀theቷ, xin hãy mời những người không-phải-là-chuyên-gia tới dự buoቻi họp. Những đứa trẻlànguoቹn khơi gợi những ýtưởng tuyệt vời. Giáo sư Edwin Land phát minh ra máy ảnh polaroid sau khi côcon gái nhỏ của ông nói một cách ngây thơ raኁng những bức ảnh phải đượ c cho ra ngay sau khi vừa chụp xong. Hãy cho phép trẻ em tham gia vào việc giải quyeቷt vaቷn đeቹhay những buoቻi đóng góp ýtưởng. Bởi chúng sẽkı́ch thı́ch sáng tạo tuyệt vời cho bạn. Bạn có thể học được cách phá vỡ các quy tắc từ những ví dụ cụ thể và thú vị dưới đây. IBM, Apple và Dell Ngày nay, IBM làmột trong nhieቹu công ty máy tı́nh lớn trên theቷgiới. Nhưng vào những năm 1970, nó là công ty máy tı́nh lớn vànoቻi tieቷng nhaቷt, thoቷng soái ngành công nghiệp máy tı́nh.https://thuviensach.vn Các quy luật đãlàm nên thành công của IBM, đoቹng thời chi phoቷi hoạt động của ngành công nghiệp máy tı́nh. Đeቻđảm bảo những chieቷc máy tı́nh của hãng có chaቷt lượng toቷt nhaቷt, IBM tự sản xuaቷt, laቿp ráp haቹu heቷt taቷt cả các linh kiện. Hãng tự sản xuaቷt ra bộ vi xử lý– phaቹn coቷt lõi của chieቷc máy tı́nh. IBM có haኃn một nhóm nhân viên chaቷt lượng cao đeቻvieቷt vàthieቷt keቷphaቹn meቹm riêng cho mı̀nh. Đội ngũnhân viên bán hàng đượ c đào tạo bài bản vàbán những chieቷc máy tı́nh đeቷn tận tay người tiêu dùng. Đeቻtránh bị ăn caቿp các maችu sản phaቻm, IBM tạo ra một chı́nh sách nghiêm ngặt veቹloại tem niêm phong trên bao bı̀máy tı́nh. Cụ theቻ, chı̉có những người đượ c IBM ủy nhiệm mới có quyeቹn bóc loại tem đặc biệt này, hoặc neቷu không chieቷc máy đó sẽkhông còn giátrịbảo hành. Hai người bỏ học đại học là Steve Jobs và Stephen Wozniak đãsản xuaቷt ra những chieቷc máy tı́nh Apple đaቹu tiên trong gara. Vı̀không có nguoቹn nhân lực doቹi dào như IBM, họ tự vận hành doanh nghiệp của mı̀nh baኁng cách gaቹn như phá vỡtaቷt cả các quy taቿc đãlàm nên thành công của IBM. Apple không đủ khả năng tự sản xuaቷt ra bộ vi xử lý, nên họ phải mua lại chúng từ các nhà sản xuaቷt khác. Hãng cũng không cótieቹn thuêcác chuyên gia phaቹn meቹm, màphải kýhợp đoቹng sản xuaቷt phaቹn meቹm với một hãng máy tı́nh lớn hơn làMicrosoft. Làmột công ty raቷt nhỏ, thieቷu hụt nhân lực bán hàng, hãng quyeቷt định bán những chieቷc máy tı́nh của mı̀nh thông qua các cửa hàng bán lẻtrên khaቿp nước Mỹ. Nhân viên bán hàng – những người có hieቻu bieቷt hạn cheቷveቹmáy tı́nh đãbán máy tı́nh như những vật dụng gia đı̀nh thông thường khác. Cuoቷi cùng, đeቻthu hút mở rộng thịtrường của mı̀nh, Apple quyeቷt định cho ra đời những chieቷc máy tı́nh cótheቻtháo laቿp, thêm hoặc đieቹu chı̉nh bo mạch chủ. Với cách tieቷp cận mới mẻ, phá vỡgaቹn như taቷt cả các quy taቿc voቷn làm nên thành công cho IBM, Steve Jobs và Stephen Wozniak đãtạo nên một cuộc cách mạng cho neቹn công nghiệp máy tı́nh. Một laቹn nữa, họ lại phá vỡquy taቿc baኁng cách sản xuaቷt ra những chieቷc máy tı́nh cánhân với giá vừa phải thay vı̀tập trung vào giới doanh nhân như IBM. Nhưng thời đại của Apple baቿt đaቹu suy giảm khi hãng chı̉tập trung vào việc kinh doanh màbỏ qua các ýtưởng. Sau đó, Steve Jobs trở lại với vai trò làToቻng giám đoቷc và vực dậy Apple. Sự trở lại của ông đánh daቷu sức sáng tạo vàphá vỡcác quy taቿc voቷn đãthoቷng trị suoቷt một thời gian dài. Oƹng phá vỡcác quy taቿc baኁng cách giới thiệu những chieቷc máy tı́nh đeቻbàn có vỏ mờ màu phaቷn vànhững chieቷc máy tı́nh xách tay iBook với hı̀nh thức baቿt maቿt, có kèm theo tay caቹm. Steve cũng phá vỡcác quy taቿc trong việc bán các bài hát. Trước đây, muoቷn mua một bài hát có trong album (bản đı̃a audio CD hay băng), bạn phải mua cả album đó. Steve Jobs giới thiệu iTunes. iTunes làmột cửa hàng ảo, bạn cótheቻmua từng bài hát đơn lẻbaኁng cách tải veቹtừ trênhttps://thuviensach.vn mạng. Oƹng cũng cheቷtạo ra những chieቷc máy nghe nhạc iPod có chứa hàng ngàn bài hát với kı́ch thước nhỏ hơn cả một bao thuoቷc lá! Chı́nh đieቹu này đãdaችn đeቷn sự phát trieቻn của hệ thoቷng podcast, ở đó baቷt kỳai cũng cótheቻphát bài hát hay những thông tin khác qua mạng Internet mà không nhaቷt thieቷt phải sở hữu cả một studio. Michael Dell, người sáng lập ra hãng máy tı́nh Dell, cũng làmột người phá vỡcác quy taቿc. Oƹng tạo ra các cửa hàng vàđội ngũnhân viên bán hàng riêng biệt, bán những chieቷc máy tı́nh tự laቿp ráp qua mạng Internet. Không những vậy, ông còn phá vỡquy taቿc một laቹn nữa khi chı̉sản xuaቷt những chieቷc máy tı́nh ngay sau khi chúng đượ c bán. Việc phá vỡquy taቿc giúp Dell trở thành công ty sản xuaቷt máy tı́nh lớn nhaቷt trên theቷgiới, vượt qua cả hãng Compaq. Nhàhàng thay đoቻi bảng giá khi thực khách đang dùng bữa Một nhàhàng naኁm trong một sàn giao dịch chứng khoán lớn muoቷn tạo dựng hı̀nh ảnh riêng biệt cho mı̀nh. Họ đãthành công baኁng cách áp dụng phương pháp phá vỡquy taቿc cho haቹu heቷt hệ thoቷng các nhàhàng của mı̀nh. Người chủ cửa hàng quyeቷt định lên danh sách các đặc tı́nh caቹn có của một nhàhàng chaቷt lượng bao goቹm những quy taቿc thông thường và cả cách phá vỡ những quy taቿc đó. Đeቻtạo dựng hı̀nh ảnh đặc trưng, chủ nhàhàng buộc phải phá vỡcác quy taቿc. Cômuoቷn tạo ra một ngành kinh doanh mới mẻ. Sau khi nghı̃nát óc veቹvaቷn đeቹnày cả ngày mà vaችn không tı̀m ra loቷi thoát khảthi nào, côđi xem một bộ phim đeቻthư giãn đaቹu óc. Bộ phim đó nói veቹmột côđiệp viên mật, thường thay đoቻi diện mạo của mı̀nh đeቻcó đượ c thông tin mong muoቷn. Có khi côgái đó mặc một chieቷc áo phông rẻ tieቹn vàquaቹn jeans rách, có lúc lại rạng rỡvà kiêu kỳvới bộ váy dạ hội đaቿt tieቹn. Xem đượ c nửa bộ phim, đột nhiên trong đaቹu côlóe lên một ýtưởng. Côliên hệ giữa việc thay đoቻi quaቹn áo, sàn giao dịch chứng khoán và giá cả! Sau đó, côđãmang lại danh tieቷng vàthành công cho nhàhàng baኁng một hı̀nh ảnh raቷt riêng. Cụ theቻ, nhàhàng đó có những đặc tı́nh như sau: - Giá cả không coቷđịnh, màthay đoቻi dựa trên soቷlaቹn đặt món, gioቷng như việc giao dịch chứnghttps://thuviensach.vn khoán vậy. Giá cả các món ăn cótheቻthay đoቻi baቷt kỳlúc nào: trước, trong hoặc sau bữa ăn. - Mọi thay đoቻi veቹgiá cả đượ c niêm yeቷt trên một cái bảng lớn. - Thực đơn đượ c thay đoቻi hàng ngày đeቻtăng sự thú vị vàbaቷt ngờ. - Không khı́trong nhàhàng lúc nào cũng vui nhộn, bởi thực khách không bieቷt liệu họ có lựa chọn đúng giá của món mı̀nh đãđặt hay không. Saቿp xeቷp lại văn phòng Một hãng quảng cáo Anh quoቷc tên làHowell Chaldecott Lury & Partners phá vỡgaቹn như taቷt cả các quy taቿc trong việc saቿp xeቷp lại văn phòng của công ty. Mục đı́ch của việc saቿp xeቷp lại văn phòng làđeቻthúc đaቻy tı́nh sáng tạo. Những quan niệm truyeቹn thoቷng veቹmột văn phòng làm việc giờ đây đãbịđảo lộn. - Đội ngũđại diện không có bàn làm việc riêng. Họ phải tận dụng những chieቷc “bàn nóng” – những chieቷc bàn di động cótheቻsử dụng baቷt kỳlúc nào. - Các cuộc họp trong công ty không sử dụng gheቷ. Như vậy, chúng sẽkeቷt thúc sớm hơn, tieቷt kiệm thời gian cho nhân viên. - Kieቷn trúc văn phòng truyeቹn thoቷng đượ c thay theቷbaኁng những vật dụng có màu sáng đeቻthúc đaቻy sự sáng tạo. - Những chieቷc máy tı́nh xách tay vàđiện thoại di động đượ c thay baኁng máy tı́nh đeቻbàn vàđiện thoại đeቻbàn. - Thay vı̀trang trı́văn phòng baኁng những chậu cây, hoa quảtươi sẽđượ c mang tới hàng ngày đeቻnhân viên cótheቻăn. Công ty Oticon ở Đan Mạch chuyên sản xuaቷt thieቷt bịtrợ thı́nh hàng đaቹu theቷgiới đãthay đoቻi toàn bộ văn phòng thành một toቻchức màtheo như lời của ông Lars Kolind - Chủtịch Oticon, đó là ‘toቻchức dạng mỳspaghetti’. Đó làmột văn phòng không cótrung tâm. Bước đaቹu tiên làtoቻchức buoቻi đaቷu giátoàn bộ đoቹnội thaቷt của công ty dành cho nhân viên. Keቷ tieቷp, người ta gỡnhững mieቷng giaቷy dán tường xuoቷng. Thư kýbị cho nghı̉việc, còn các bản mô tả công việc đượ c loại bỏ. Đoቹdùng cánhân của nhân viên đượ c đeቻtrong những chieቷc xe đaቻy di động đeቻdeችdàng di chuyeቻn. Nhờ đó, công ty trở thành toቻchức tự giác 100%. Trong đó đội ngũnhân viên tự đeቹra những đaቹu việc caቹn hoàn taቷt vàtự toቻchức nhóm. Keቷt quả của đợt saቿp xeቷp lại văn phòng này làlợi nhuận của công ty tăng lên vàlaቷy lại đượ c thị https://thuviensach.vn phaቹn đãmaቷt. Bạn thaቷy đaቷy, đôi khi phá vỡcác quy taቿc một cách sáng tạo lại mang đeቷn những hiệu quả không ngờ! Bạn cũng thử áp dụng vào chuyện công việc vàhọc tập của mı̀nh xem! Bài tập vui Nhieቹu vaቷn đeቹtưởng như phải bótay nhưng lại đượ c giải quyeቷt gọn baኁng cách thách thức các quy taቿc, đieቻn hı̀nh lànhững vaቷn đeቹđượ c liệt kêdưới đây. Tại sao chúng ta không thử phương pháp “phá vỡcác quy taቿc” đeቻgiải quyeቷt chúng nhı̉? Bài tập 1. Côcon gái thông minh của người nông dân Một người nông dân nghèo nọ maቿc nợ chủ nhàmột khoản khálớn. Người chủ nhà chưa đòi khoản nợ bởi ông ta mêcôcon gái xinh đẹp của người nông dân. Một ngày nọ, người nông dân đang đi dạo với côcon gái, người chủ nhàthaቷy raኁng đây là cơ hội tuyệt vời cho ông ta. Trong tâm trạng hưng phaቷn cao độ, ông ta đeቷn gặp họ với một cái túi vải nhỏ. Oƹng cúi xuoቷng nhặt hai hòn sỏi, côcon gái đãđeቻýthaቷy cả hai viên đeቹu màu đen. Chủ nhàđeቹnghịngười nông dân: “Hôm nay tôi đang raቷt vui. Tôi có hai hòn sỏi đựng trong túi, một đen vàmột traቿng. Neቷu côcon gái xinh đẹp của ông laቷy ra viên sỏi traቿng, thı̀taቷt cả nợ naቹn sẽđượ c xóa sạch. Còn neቷu chaኃng may laቷy ra viên sỏi đen, thı̀taቷt cả nợ naቹn sẽđượ c xóa sạch với đieቹu kiện làông phải gả con gái cho tôi.” Côcon gái đãlàm theቷnào đeቻxóa nợ cho cha mà không phải laቷy người chủ nhà? Bài tập 2. Nhà xuaቷt bản đặc biệt Gaቹn như taቷt cả soቷsách trong các hiệu sách đeቹu nhaቿm tới nhóm người đọc thuộc giới trı́thức. Một nhà xuaቷt bản quyeቷt định đi ngượ c lại xu hướng này, thậm chı́sau này họ còn tạo dựng nên cả một công ty xuaቷt bản sách với quy môđoቹsộ, đáng giáhàng triệu đô. Cụ theቻ, họ đãthực hiện đieቹu đó ra sao? Bài tập 3. Các sản phaቻm chăm sóc cơ theቻđi ngượ c lại công nghệ hiện đại Gaቹn như taቷt cả các nhà sản xuaቷt các sản phaቻm chăm sóc cơ theቻđeቹu thừa nhận raኁng họ sử dụng công nghệ khoa học hiện đại đeቻcheቷtạo sản phaቻm. Tuy vậy, một nữdoanh nhân lại coi thường những quy taቿc đó vàlập ra cả một mạng lưới các cửa hàng kinh doanh sản phaቻm chăm sóc cơ https://thuviensach.vn theቻtrên nhieቹu quoቷc gia khác nhau. Hệ thoቷng này sau đó đãgặt hái thành công. Nữdoanh nhân đó đãlàm gı̀với doanh nghiệp của mı̀nh? Bài tập 4. Những đôi giày không thoải mái, nặng vàđaቿt đỏ Trong khi các nhà sản xuaቷt giày trên khaቿp theቷgiới coቷgaቿng sản xuaቷt ra những loại giày cực kỳ thoải mái, thı̀một công ty sản xuaቷt giày Nhật Bản lại làm đieቹu ngượ c lại. Tập đoàn Asics cho ra thịtrường những đôi giày không thoải mái, nặng vàđaቿt tieቹn. Đieቻn hı̀nh làloại giaቹy Shape Walker với hı̀nh dạng làm tăng độ nặng neቹlên đôi chân người sử dụng. Tuy vậy, những đôi giày đó lại raቷt đượ c lòng người tiêu dùng. Theo bạn, lýdo nào khieቷn mọi người chọn mua những đôi giày như vậy? Bài tập 5. Những quyeቻn catalog khác biệt Theo bạn, tác dụng của những quyeቻn catalog là gı̀? Haቹu heቷt các công ty đeቹu trưng bày sản phaቻm của mı̀nh trong đieቹu kiện ánh sáng tuyệt nhaቷt cótheቻ, gaቹn như làhoàn hảo. Bạn cótheቻphá vỡ quy taቿc này đeቻtạo ra cuoቷn catalog khác biệt, thu hút nhieቹu khách hàng hơn không? https://thuviensach.vn IV. Nuôi dưỡng sự sáng tạo 1. Nuôi dưỡng sự sáng tạo cho con trẻ Mọi đứa trẻkhi sinh ra đeቹu đượ c tạo hóa ban cho bộ óc sáng tạo. Món quàđặc biệt này có đượ c phát trieቻn hay không phụ thuộc phaቹn lớn vào quỹthời gian màboቷmẹ dành đeቻtrau doቹi và khuyeቷn khı́ch con cái trải nghiệm. Những phương pháp dưới đây lànhững thử nghiệm thành công mànhieቹu bậc cha mẹ đãlàm với con cái của mı̀nh. Đó không phải lànhững phương pháp đượ c các chuyên gia tâm lýhọc trẻ em thử nghiệm hay đánh giá. Tuy nhiên, chúng thực sự raቷt hữu ı́ch, và cótheቻlà xuaቷt phát đieቻm neቷu bạn muoቷn khám pháthêm những phương pháp khác áp dụng cho con cái của mı̀nh. Moችi đứa trẻlàmột cánhân khác biệt, có những phaቻm chaቷt vàtı́nh cách khác nhau. Vı̀vậy, hãy mở rộng tâm hoቹn đeቻđón nhận chúng. Hãy đặt mı̀nh vào vịtrı́người làm cha làm mẹ đeቻquyeቷt định xem liệu những phương pháp đó có phù hợp với con cái mı̀nh không. Nhı̀n chung, những hoạt động này phù hợp nhaቷt với các bélứa tuoቻi maቹm non. Cách nuôi dưỡng tâm hồn nghệ sĩ Trẻ em thı́ch khám phámàu saቿc, hı̀nh khoቷi vàđường nét. Một cách tuyệt vời đeቻkhuyeቷn khı́chhttps://thuviensach.vn các bélàdành một bức tường trong nhàđeቻchúng cótheቻtự do theቻhiện tài năng nghệ thuật của mı̀nh. Phương pháp này nghe có vẻkỳquặc, nhưng thực ra nó raቷt đơn giản. Neቷu bức tường đượ c sơn bóng, thı̀việc vệ sinh chaኃng có gı̀khó khăn cả. Bạn cótheቻđưa bút sáp, chı̀màu, những chieቷc bảng traቿng vàphải giải thı́ch rõràng đeቻlũtrẻhieቻu đượ c raኁng đây làbức tường duy nhaቷt cho chúng vieቷt hay vẽlên. Bạn không đượ c tỏ ra hà khaቿc với coቷgaቿng của lũtrẻ. Theቷgiới quan cũng như các kỹnăng của trẻ con khác xa người lớn. Vı́dụ như một con mèo cótheቻtrông gioቷng baቷt cứ thứ gı̀trừ hı̀nh dạng của con mèo. Hãy chaቷp nhận cách dieችn giải baኁng tranh của con trẻ. Neቷu có baቷt kỳgợi ýnào, thı̀bạn phải tỏ ra tı́ch cực và khuyeቷn khı́ch, động viên chúng. Bạn cótheቻtheቻhiện sự hài lòng vàtự hào của mı̀nh baኁng việc khoe tác phaቻm của lũtrẻ với họ hàng vàbạn bè. Có một cậu békhi đượ c giao bài tập vẽphong cảnh một khu vườn đãtôtaቷt cả mọi thứ màu toቷi và xám xịt lên bức vẽ. Đieቹu này trái ngượ c hoàn toàn với mong đợi của giáo viên. Thaቹy giáo mặc định raኁng những bông hoa đáng ra phải có màu sáng và rực rỡvàông vôcùng thaቷt vọng trước bức tranh của cậu bé. Ngay lập tức ông khieቻn trách cậu bévı̀đãkhông theቻvẽđượ c một bức tranh khu vườn rực rỡđúng như mong đợi. Cậu bégiải thı́ch raኁng bức tranh này gioቷng hệt khung cảnh khu vườn nhà cậu vào buoቻi toቷi, với không gian xám xịt vàtẻngaቿt. Từ góc nhı̀n này, cậu béhoàn toàn đúng. Không những vậy, làm những việc khác biệt cótheቻđượ c coi làmột bieቻu hiệu của óc sáng tạo. Có một bàmẹ caቷm côcon gái nhỏ của mı̀nh mang bút chı̀màu hay bút sáp ở trường maችu giáo veቹnhà. Một ngày nọ, bàmẹ phát hiện ra mặt sau cánh cửa phòng kho đaቹy những hı̀nh vẽcủa cô con gái. Chı̉đeቷn khi đó, bàmới nhận ra mı̀nh đãhạn cheቷnieቹm vui sáng tạo của con như theቷ nào. Phát huy trí tưởng tượng Không nhaቷt thieቷt phải caቹn đeቷn những thứ đaቿt tieቹn mới cótheቻphát trieቻn khả năng sáng tạo của trẻ. Trên thực teቷ, những phương pháp đơn giản và giá cả phải chăng lại có lợi theቷlớn. Trẻ em thường thı́ch chơi với những chieቷc hộp gói quàhơn là với đoቹchơi. Lũtrẻ cótheቻquaቻn quanh chơi những chieቷc hộp các-tông vànhững mieቷng xoቷp cả ngày không chán. Những vật dụng như vậy cótheቻbieቷn thành tàu, robot, tàu ngaቹm, ôtôvà gaቹn như mọi thứ màtrẻ cótheቻtưởng tượng ra. Xếp giấy origami Origami lànghệ thuật gaቷp giaቷy, làtrò chơi không toቷn tieቹn bạc, giúp thúc đaቻy óc sáng tạo của trẻhttps://thuviensach.vn em. Một maቻu giaቷy cótheቻchoቷc lát bieቷn thành thiên nga, máy bay, con tàu hay khủng long. Trò gaቷp giaቷy thành con vật và các hı̀nh khác cótheቻkhơi gợi trı́tưởng tượng của lũtrẻ. Một khi chúng đãtieቷp thu đượ c những nét căn bản của bộ môn nghệ thuật này, hãy đeቻchúng một mı̀nh vàtự do sáng tạo với origami. Các khối gỗ, bộ xếp hình Chơi với các maቻu goችmộc cũng là cách thúc đaቻy tı́nh sáng tạo của trẻ. Hãy baቿt đaቹu với vài maቻu xeቷp hı̀nh đơn giản. Khi kỹnăng của trẻđãkháhơn, hãy thêm vào nhieቹu bộ xeቷp hı̀nh hay nhieቹu maቻu goችnữa. Những bộ xeቷp hı̀nh là công cụ kháhiệu quả giúp khuyeቷn khı́ch tı́nh sáng tạo của con trẻ. Ban đaቹu, chúng cótheቻlaቿp ghép theo những maችu có saኅn của nhà sản xuaቷt. Một khi đứa trẻbieቷt cách keቷt hợp các maቻu nhỏ lại với nhau, toቷt hơn heቷt hãy đeቻchúng tự do theቻhiện ýtưởng của mı̀nh. Hãy khuyeቷn khı́ch chúng keቷt hợp các maቻu xeቷp hı̀nh khác nhau thành maችu xeቷp hı̀nh mới. Có raቷt nhieቹu bậc cha mẹ lại baቿt con cái mı̀nh phải tạo ra những “tuyệt tác”. Chı́nh đieቹu này càng khieቷn chúng chán ngán bộ xeቷp hı̀nh. Bạn cótheቻbày maችu ra trong một khoảng thời gian ngaቿn đeቻ chúng cảm thaቷy tự tin hơn. Tuy nhiên, sau đó bạn sẽphải caቷt những “tuyệt tác” aቷy đi đeቻlũtrẻ cótheቻtự do sáng tạo trong theቷgiới riêng của chúng. Thậm chı́, neቷu bạn cótheቻmua nhieቹu bộ xeቷp hı̀nh và xáo trộn chúng lại với nhau thı̀còn tuyệt vời hơn nữa. Mặc dù việc hướng daችn con trẻ chơi xeቷp hı̀nh là caቹn thieቷt, nhưng thật không hay neቷu cứ coቷgò ép chúng phải tuân theo các thao tác cụ theቻ, đặc biệt là khi chúng làm sai bản chı̉ daችn. Các em bé cótheቻthı́ch thú với việc tự laቿp ghép chung cư, sân vận động theቻthao vànhững tòa nhà cao taቹng từ những bộ xeቷp hı̀nh chı̉đượ c thieቷt keቷcho những căn nhà có caቷu trúc đơn giản. Đừng quá chỉn chu Raቷt nhieቹu bậc phụ huynh chú ýđeቷn sự ngăn naቿp, tươm taቷt. Tuy nhiên, neቷu quá gọn gàng sẽlàm hạn cheቷtı́nh sáng tạo của con trẻtrong giờ vui chơi của chúng. Vı̀theቷ, đừng quánghiêm khaቿc khi lũtrẻ vứt đoቹchơi lung tung. Ngay cả việc gom đoቹchơi vào choችcũcũng cótheቻbieቷn thành một kieቻu trò chơi. Đòi hỏi sự chı̉n chu quámức cótheቻkhieቷn lũtrẻtránh xa đoቷng đoቹchơi, hoặc khieቷn chúng sợ hãi các cuoቷn sách. Thay vào đó, trẻ sẽxem tivi nhieቹu hơn, bởi như vậy chúng sẽ chaኃng phải thu dọn hay vứt đi thứ gı̀cả. Xem tivi nhieቹu lại không heቹcó lợi cho trẻ. Trên đường đi Neቷu lái xe chở con trên đường, hãy hát cùng chúng. Với cách này, bạn không chı̉dạy doችcon, mà còn mang lại cho mı̀nh cảm giác thư giãn, cho dù có gặp phải taቿc đường đi chăng nữa.https://thuviensach.vn Hãy chơi trò chơi cùng với trẻ: chı̉vào những vật bạn băng qua trên đường, như những chieቷc ô tôđủ màu, bieቻn soቷ, cây coቷi, tòa nhà, con vật và cả người qua đường nữa. Hãy bieቷn chuyeቷn đi thành cuộc hành trı̀nh thú vị. Trong giờ ăn Những bữa ăn cũng cótheቻbieቷn thành trải nghiệm giáo dục. Hãy giải thı́ch công dụng của các loại bát đı̃a khác nhau và giátrịdinh dưỡng của từng món ăn. Hãy hỏi lũtrẻ và cũng đừng quên khuyeቷn khı́ch chúng hỏi lại bạn. Khám phá khu vườn Khu vườn là cả một theቷgiới kỳdiệu màtrẻ em cótheቻtự do sáng tạo, khám phá. Chúng cótheቻ nhı̀n, ngửi, nghe, cảm nhận vàneቷu đượ c chúng còn cótheቻneቷm thử vị của trái cây vàhoa tươi nữa. Tieቷng chim hót, côn trùng vàtieቷng gióthoቻi vi vu mang đeቷn cho lũtrẻ cả một cuộc khám pháđaቹy thú vị. Hãy dành thời gian daችn con cái của mı̀nh ra vườn hay công viên thường xuyên. Đi siêu thị Một buoቻi đi chơi siêu thị sẽkhieቷn lũtrẻthı́ch thú. Hãy đeቻchúng caቹm naቿm những vật dụng nho nhỏ. Hàng loạt những bao bı̀đủ màu saቿc vàhı̀nh dạng cótheቻlàmột trải nghiệm thị giác tuyệt vời. Hãy đeቻcon trẻtham gia vào các không gian đaቹy saቿc màu xung quanh chúng. Trò chuyện Hãy trò chuyện với lũtrẻ càng nhieቹu càng toቷt. Hãy laቿng nghe những câu chuyện của chúng. Tôi thường dành nhieቹu thời gian vui chơi với cháu mı̀nh. Tôi cũng hay keቻchuyện cho bémoችi toቷi. Trong những câu chuyện đó, béhóa thân thành những anh hùng. Tôi còn chủ định tạo ra những tı̀nh huoቷng khó khăn vànhững vaቷn đeቹcho bégiải quyeቷt. Những giải pháp aቷn tượng của con trẻ đôi lúc khieቷn bản thân tôi thaቷy ngạc nhiên. Những câu chuyện kể Trẻ em bao giờ cũng thích khám phá đời sống. Nếu nhà bạn có con nhỏ, bạn sẽ thường xuyên phải trả lời hàng trăm câu hỏi “vı̀sao”: Vı̀sao hươu cao coቻlại có coቻdài? Vı̀sao cua lại bò ngang? Vı̀sao mai rùa lại cứng?… Những khi như theቷ, đừng nói với con: Boቷ/ Mẹ không bieቷt hay trả lời đại khái, qua loa. Hãy keቻchuyện cho con nghe! Tuyệt hơn nữa, bạn cótheቻkhơi gợi các con sáng tạo ra những câu chuyện của riêng mı̀nh. Trong trường hợp rơi vào theቷ“bı́”, hãy tı̀m đọc truyện coቻtı́ch hay những câu chuyện thú vị và khuyeቷn khı́ch trı́tưởng tượng của con. Lưu ý, bạn không nên sử dụng những cuoቷn sách minh họa quá rực rỡ, bởi hı̀nh ảnh cótheቻlàm cho https://thuviensach.vn những chuyeቷn phiêu lưu vào theቷgiới sáng tạo của trẻkém phaቹn diệu kỳ. Yêu thương thật nhiều Hãy nhớ raኁng, trẻ em làmón quàtuyệt vời nhaቷt màtạo hóa ban cho bạn. Đeቻđáp lại, hãy nuôi dưỡng tı̀nh yêu thương, nieቹm hứng khởi sáng tạo và cả nieቹm vui học hỏi trong moችi đứa trẻ, bởi đó làmón quà giátrịnhaቷt đoቷi với chúng. Bị bắt nạt là chuyện “cơm bữa” với nhiều đứa trẻ. Khi đối diện với tình huống bị bắt nạt, đứa trẻ sẽ phải tự mình tìm ra hướng giải quyết. Câu chuyện về cậu bé John là một ví dụ sinh động về cách con trẻ tư duy sáng tạo để tự giải quyết vấn đề. Tìm cách để không bị bắt nạt Một cậu bétên làJohn liên tục bịButch - một học sinh lớn hơn raቷt nhieቹu trong trường baቿt nạt. Butch caቷm John không đượ c mách ai veቹchuyện này. John sợ hãi và không bieቷt mı̀nh phải làm gı̀ nữa. Cậu bémuoቷn keቻcho giáo viên vàba mẹ nghe, nhưng cuoቷi cùng lại quyeቷt định im lặng. Bạn bè cậu cũng bịButch baቿt nạt. Butch dọa neቷu tieቷt lộ chuyện này sẽchı̉khieቷn mọi chuyện thêm toቹi tệ màthôi. Sau bữa ăn, John đi ngủ sớm. Nhưng cậu traኁn trọc không theቻngủ đượ c. Cậu nghı̃cách giải quyeቷt vaቷn đeቹvới Butch. Nhưng cậu chaኃng tı̀m ra giải pháp nào cả. Roቹi John thieቷp đi. Trong giaቷc mơ, cậu thaቷy cảnh Butch đứng trước mặt mı̀nh ở trường. Butch, như thường lệ, vaችn luôn cáu kı̉nh. Thay vı̀đeቻcho Butch đánh đập, hay chạy thoát như mọi khi, laቹn này John đứng hiên ngang không sợ hãi. Roቹi tên to con Butch chạy bieቷn đi! Sáng hôm sau thức dậy, giaቷc mơ aቷy vaችn khieቷn John không ngừng suy nghı̃. Cậu mải mêsuy nghı̃ trên đường đi học. Càng nghı̃veቹchuyện đó, cậu càng quyeቷt tâm phải choቷng trả lại Butch. Trong giờ giải lao, sau khi ăn heቷt phaቹn thức ăn của mı̀nh, Butch tı̀m John đeቻtrút giận. Nhưng laቹn này, John đãsaኅn sàng. Khi Butch tới gaቹn cậu, chı̉cách vài bước chân, John vạch một đường trên sân ngăn cách Butch khỏi cậu bé. Trước khi Butch heቷt ngỡngàng, John thách haቿn bước qua vạch! Nhưng Butch không phải làngười deችdàng từ bỏthách thức. Cậu ta nghi hoặc nhı̀n vào maቿt John vàbước qua vạch. Ngay sau khi tên to con vượt qua vạch, John nở nụ cười thật tươi vànói: https://thuviensach.vn “Giờ chúng ta ở cùng một phı́a roቹi nhé”. Nhờ cótrò này, cậu không chı̉bieቷn tên baቿt nạt thành bạn, mà còn làngười bảo vệ cho cậu trong suoቷt những năm học ở trường. Bài tập vui Chơi với con trẻ Khi chơi với con trẻ, bạn hãy thử đoቷcác bénhững câu hỏi như dưới đây. Chúc bạn vàtrẻ có những giờ phút vui vẻ! Làm sao đeቻđaቻy chieቷc tivi qua một cái loችnhỏ? Cái gı̀càng giặt càng baቻn? Làm sao đeቻgói lửa vào một maቻu giaቷy? Loài động vật nào lúc nào cũng ngoቹi? Làm sao đeቻđoቷt một que diêm dưới nước? Làm sao đeቻvứt một quả bóng đeቻnó đi càng xa càng toቷt, dừng lại vàquay lại với bạn? Con gı̀có 4 chân khi còn nhỏ, 2 chân khi lớn và3 chân khi già? Con nai không có maቿt đượ c gọi là gı̀? Có 10 quả cam trên bàn. Bạn laቷy maቷt 2 quả. Hỏi bạn còn bao nhiêu quả? Một chieቷc caቹu dài 6 kilomet cótrọng tải toቷi đa 3 taቷn. Một chieቷc xe tải nặng đúng 3 taቷn baቿt đaቹu chuyeቷn hành trı̀nh của mı̀nh từ đaቹu này sang đaቹu kia cây caቹu. Khi đi đượ c nửa đường, có một con chim baቷt ngờ đậu trên chieቷc xe tải. Hỏi liệu caቹu có bị sập không? 2. Nuôi dưỡng sự sáng tạo cho chính mình Ai trong chúng ta cũng có khả năng sáng tạo. Nhưng khi lớn lên, chúng ta thường quên maቷt hoặc đánh maቷt khả năng sáng tạo tự nhiên của mı̀nh. Tuy nhiên, neቷu thực sự quyeቷt tâm, chúng ta hoàn toàn cótheቻkhôi phục lại năng lực đó. Hãy thử làm những gı̀bạn thaቷy thoải mái, vàtrải nghiệm những đieቹu khác nữa. Đừng quá soቷt ruột mà vội vàng, hãy kiên nhaችn thử từng chút một. Bạn caቹn nhớ raኁng thực ra không có một biện pháp nào làđúng hay sai cả. Kiên trı̀, roቹi cuoቷi cùng, bạn sẽthaቷy yêu thı́ch khám phá, tı̀m tòi mọi thứ xung quanh một cách tự nhiên nhaቷt. Phá vỡ các thói quen Cuộc soቷng của chúng ta phaቹn lớn bị chi phoቷi bởi các thói quen. Hàng ngày, chúng ta đi làm vào cùng một khung giờ như nhau, đi trên một lộ trı̀nh coቷđịnh và có lẽngày nào cũng bịtaቿc đường vào đúng giờ đó nữa. Hãy thử thay đoቻi một trong những thói quen đó xem sao. https://thuviensach.vn Thi thoảng, hãy thử thức dậy sớm vàđi làm sớm hơn nửa giờ đeቻtận hưởng thú vui chậm rãi lướt trên từng con phoቷ. Hãy coቷgaቿng quan sát nhieቹu hơn, bạn sẽthaቷy những đieቹu màtừ trước đeቷn giờ mı̀nh từng bỏ lỡ, như một nhàhàng, một cửa hàng tạp hóa, một hàng bán hoa tươi raቷt đẹp mà bao năm nay bạn không hề biết. Một cách phá vỡthói quen raቷt thú vịlàđi làm trên những con đường khác nhau. Taቷt nhiên, neቷu như vậy, bạn cótheቻbịlạc hay đi nhaቹm vào một ngõcụt nào đó. Tuy nhiên, xét một cách tı́ch cực, những sự coቷđó lại cótheቻlàmột trải nghiệm hoàn toàn mới mẻ. Vı́dụ, con đường cótheቻ dài hơn, nhưng lại ı́t xe cộ qua lại vàtheቷlàbạn thoát khỏi noችi khoቻtaቿc kẹt trong hàng dài xe và khói bụi như thường lệ. Bạn cũng cótheቻquan sát những khung cảnh mới màtrước đây chưa có cơ hội nhı̀n ngaቿm. Nhưng hơn theቷnữa, lạc vào những con phoቷlạ mang lại cho bạn cảm giác phiêu lưu đaቹy thú vị. Có vô vàn cách để phá vỡ thói quen, dưới đây là vài gợi ý thêm của chúng tôi: Đọc một tờ tạp chí hay mục nào đó bạn chưa từng đọc; Mua đồ tại một cửa hàng bạn chưa từng mua; Chọn ngẫu nhiên một sự kiện để tham dự; Đọc những cuốn sách không thuộc gu của bạn; Ăn một món chưa bao giờ ăn; Nghe những bài hát không thuộc gu âm nhạc của bạn. Truyện tranh, truyện cười, câu đố, xếp hình Truyện tranh, truyện cười, câu đoቷvà xeቷp hı̀nh lànhững đieቹu thú vịnhaቷt khơi gợi óc sáng tạo và đem lại cảm giác sảng khoái vàhào hứng. Những bộ truyện tranh trên các tờ nhật báo truyeቹn tải những thông điệp thú vị veቹhành vi của con người, đôi khi nó cũng đượ c bộc lộ kháhiệu quả baኁng phương pháp loቹng tı́nh cách con người vào những con vật. Nói đeቷn đieቹu này, ngay lập tức tôi nhớ tới chú mèo tinh nghịch Garϐield, chú chó Snoppy (Peanuts) vàngười đoቹng hành trung thành của Calvin, chú hoቻHobbes. Nhı̀n chung, những bộ truyện tranh vàtruyện cười này đeቹu có đieቻm chung là chứa đựng một thông điệp nào đó. Chúng lànhững sản phaቻm của óc sáng tạo và khơi gợi óc sáng tạo. Xeቷp hı̀nh lại làmột dạng sáng tạo khác. Chúng cótheቻkhieቷn ta mải mêhàng giờ đoቹng hoቹ. Đó cũng làbài tập cực kỳtoቷt cho tư duy, bởi chúng dạy ta cách nhı̀n nhận một vaቷn đeቹtừ những khı́a cạnh khác nhau. Đọc sách https://thuviensach.vn Tôi cho raኁng đọc làmột cách tieቷp thu kieቷn thức hiệu quả nhaቷt vàđó cũng là cách tận dụng quãng thời gian giữa những buoቻi hẹn và các công việc khác một cách thông minh nhaቷt. Đeቻcó theቻtrở thành người sáng tạo, đieቹu quan trọng làbạn nên đọc đa dạng các loại sách khác nhau càng nhieቹu càng toቷt, chứ không chı̉đơn thuaቹn bó hẹp phạm vi đọc trong những loại sách báo, tạp chı́có liên quan đeቷn ngành ngheቹcủa mı̀nh. Tôi raቷt thı́ch đọc báo, đặc biệt lànhững ngày cuoቷi tuaቹn. Đôi lúc lướt qua những tờ tạp chı́không ưa thı́ch cũng làmột cách khieቷn chúng ta thêm lưu tâm tới những đieቹu màneቷu không đeቻýsẽ không bieቷt đượ c. Hiệu sách làmột nơi lýtưởng sản sinh ra những ýtưởng cực kỳthú vị. Xem quảng cáo Một đoạn quảng cáo tuy chı̉kéo dài 30 giây nhưng lại caቹn raቷt nhieቹu sáng tạo trong công đoạn sản xuaቷt. Vı̀theቷ, chúng thực sự lànhững thước phim đáng xem vàđội ngũsản xuaቷt cũng xứng đáng đượ c ngưỡng mộ bởi công sức vàtâm huyeቷt màhọ bỏ ra. Vı̀theቷ, neቷu laቹn tới bạn có xem một bộ phim hay chương trı̀nh tivi, hãy chú ýtới yeቷu toቷsáng tạo trong các tác phaቻm đó. Những câu khaቻu hiệu cũng như những cách sử dụng từ đaቹy quyeቷn rũ cũng lànhững sản phaቻm sáng tạo thú vị. Mang theo sổ ghi chép Hãy luôn đem theo một cuoቷn soቻghi chép hay một chieቷc máy tı́nh nhỏ gọn bên mı̀nh. Bạn không bao giờ bieቷt khi nào mı̀nh caቹn ghi lại những ýtưởng baቷt chợt nảy ra trong đaቹu đâu. Bạn cũng nên ghi lại ýtưởng của những người khác khi đọc trong sách báo hay quan sát trong đời soቷng hàng ngày. Việc đó sẽgiúp bạn nhớ đượ c nhieቹu ýtưởng. Daቹn daቹn, bạn sẽcó cả một kho ý tưởng đeቻchọn lựa, keቷt noቷi lại với nhau khi caቹn. Đeቻviệc ghi chép vàthu nhận thành công, bạn hãy luôn cởi mở, linh hoạt trước mọi quan đieቻm của người khác. Sẽchaኃng maቷt gı̀mà còn đượ c thêm rất nhiều nếu bạn luôn sẵn sàng nhìn nhận sự vật, sự việc dưới nhiều góc độ khác nhau. https://thuviensach.vn V. Khơi nguồn sáng tạo nơi bạn làm việc 1. Đề ra giải thưởng cho sự sáng tạo Sự đón nhận làmột trong những tác nhân cótı́nh khı́ch lệ mạnh nhaቷt đoቷi với baቷt kỳcánhân nào. Nhieቹu khi, những ýtưởng tuyệt vời nhaቷt thường đeቷn từ những người làm việc bên ngoài văn phòng. Một người công nhân đi ngang qua đường dây laቿp ráp ôtôvà có một vật kỳlạ nào đó rơi vào anh ta. Đường dây này đãhoạt động đượ c hơn một năm và có hàng trăm, hàng ngàn người đi ngang qua đây mà không heቹnhận ra đieቹu gı̀baቷt thường cả. Đieቹu baቷt thường làtoàn bộ đường dây laቿp raቿp tự động có raቷt nhieቹu bóng đèn cháy. Không gioቷng như công nhân, rô-boቷt không caቹn đeቷn ánh sáng vaችn cótheቻhoạt động đượ c. Người công nhân đó đãbáo cáo đieቹu này với ban quản lývà giúp công ty tieቷt kiệm hàng ngàn đô-la tieቹn điện moችi tháng. Ngay sao đó, người công nhân này đượ c ban giám đoቷc trao giải thưởng YƵtưởng xuaቷt saቿc nhaቷt tháng. Nhà khoa học đoạt giải Nobel Linus Pauling nói raኁng đeቻcó một ýtưởng toቷt, bạn phải cóthật nhieቹu ýtưởng. Soቷlượng ýtưởng cực kỳquan trọng, bởi chúng sẽı́t nhieቹu tương hoችnhau, sau đó keቷt hợp lại thành những ýtưởng tuyệt vời vàthieቷt thực. Do vậy, hãy khuyeቷn khı́ch dòng chảy ýtưởng baቷt tận – những ýtưởng càng điên roቹcàng tuyệt vời. Chı́nh chúng sẽgiúp phá vỡloቷi tư duy cứng nhaቿc vàloችi thời. Hãy trao giải YƵtưởng xuaቷt saቿc nhaቷt tháng mà không caቹn quan tâm đeቷn tı́nh ứng dụng của chúng làmột cách kháhay nhaኁm khai thác triệt đeቻnguoቹn ýtưởng doቹihttps://thuviensach.vn dào trong toቻchức của bạn. 2. Thúc đaቻy tı́nh sáng tạo trong đội ngũnhân viên Đeቻthúc đaቻy tı́nh sáng tạo trong đội ngũnhân viên, bạn phải bieቷt khi nào những quy taቿc toቷt trở thành rào cản cho sự sáng tạo. Bạn cũng caቹn phải cótaቹm nhı̀n xa trông rộng vàóc tưởng tượng đeቻthử thách các cộng sự vànhân viên của mı̀nh. Các quy trı̀nh làm việc đang đượ c áp dụng trong công ty bieቷt đâu lại trở thành rào cản ngăn trở óc sáng tạo. Trao quyeቹn cótheቻlà cách hiệu quả đeቻthúc đaቻy nhân viên sáng tạo. Jan Carlzon đãbieቷn hãng hàng không SAS từ một toቻchức thua loች, cứng nhaቿc thành một công ty heቷt lòng vı̀khách hàng. Bı́ quyeቷt của ông làủy quyeቹn cho nhân viên. Jan đặt ra thuật ngữ“Khoảnh khaቿc của Sự thật” đeቻ nhaቷn mạnh từng khoảnh khaቿc liên lạc giữa đội ngũnhân viên của công ty với khách hàng. Họ đượ c khuyeቷn khı́ch giải quyeቷt vaቷn đeቹngay lập tức baኁng cách sử dụng sự khéo léo của chı́nh mı̀nh. Phương pháp trao quyeቹn sáng tạo này đãgiúp SAS lọt vào danh sách những hãng hàng không soቷmột châu Aƹu. 3. Phản hồi tích cực và nhanh chóng với các đề xuất Không ai muoቷn đeቹxuaቷt của mı̀nh chı̀m nghı̉m trong các hòm thư góp ý. Sự phản hoቹi chậm treች của người quản lýkhieቷn nhân viên có cảm giác công ty không đoái hoài đeቷn đóng góp của họ. Có một cách giải quyết là nhanh chóng phản hồi đề xuất của nhân viên. Hãy quy định khung thời gian phản hoቹi cụ theቻthành nhiệm vụ của bộ phận quản lý. Neቷu heቷt khoảng thời gian đó mà nhân viên không nhận đượ c câu trả lời nào, đieቹu đó đoቹng nghı̃a với việc đeቹxuaቷt đó sẽđượ c tự đưa vào thực hiện. Đưa ra những phản hoቹi nghiêm túc trở thành nhiệm vụ của nhàquản lývà đieቹu này giúp nâng cao đáng keቻđộ tı́n nhiệm của họ với đội ngũnhân viên, đoቹng thời, cũng kích thích sự sáng tạo của nhân viên trong công ty. 4. Coi trọng những ýtưởng từ bên ngoài Mọi người có xu hướng choቷi bỏ hoặc xem thường các ýtưởng cải tieቷn từ bên ngoài hoặc từ những người bị xem là“không có chuyên môn” hay không hieቻu bieቷt gı̀veቹlı̃nh vực đó cả, nhaቷt là khi ýtưởng đótrái ngượ c với ýkieቷn của đội ngũchuyên gia. Nhưng nếu muốn thành công, bạn buộc phải biết cách học hỏi và vận dụng các ý tưởng từ bên ngoài. Công ty sản xuaቷt máy photocopy đaቹu tiên trên theቷgiới, Rank Xerox, đãgặp raቿc roቷi lớn khi các tập đoàn Nhật Bản như Canon cótheቻsản xuaቷt vàbán những coችmáy với giáthành rẻhơn nhieቹu so với Xerox. Doanh soቷbán hàng của Xerox sụt giảm nhanh chóng và chaኃng còn cách nào khác, hãng phải tı̀m ra loቷi thoát cho mı̀nh. Trong buoቻi đaቷu thaቹu nhaኁm xoay chuyeቻn tı̀nh hı̀nh, Xerox https://thuviensach.vn có đưa ra châm ngôn “chuaቻn mực”. Veቹcơ bản, đieቹu này đoቹng nghı̃a với việc học hỏi những đieቻm tieቷn bộ nhaቷt của các toቻchức khác. Chieቷn thuật “baቿt chước” này đãgiúp Xerox thoát khỏi bàn thua trông thaቷy và giúp hãng tieቷp tục con đường phát trieቻn của mı̀nh. Sam Walton, nhà sáng lập ra chuoችi cửa hàng bán lẻWal-Mart lớn nhaቷt nước Mỹđãthành công nhờ tận dụng hiệu quả phương pháp sao chép những ýtưởng tuyệt vời nhaቷt từ các cửa hàng khác. Oƹng nói:“Haቹu heቷt mọi thứ tôi làm đeቹu làdo sao chép từ ai đó.” Tập đoàn đa quoቷc gia Raychem công khai khuyeቷn khı́ch việc đánh caቿp ýtưởng. Hãng có hai giải giành cho người sao chép ýtưởng vàngười cung caቷp ýtưởng trong toቻchức. Giải thưởng đó đượ c trao dưới dạng huân chương và giaቷy chứng nhận. Trong giaቷy chứng nhận ‘người đánh caቿp ýtưởng’ có ghi:“Tôi đãđánh caቿp ýtưởng của một ai đó và giờ tôi đang sử dụng nó.” Giaቷy chứng nhận cho người cung caቷp ýtưởng có ghi:“Tôi có một ýtưởng tuyệt vời vàđang sử dụng nó.” 5. Cân nhaቿc việc thực thi Đôi khi một ýtưởng đượ c thông qua trong buoቻi họp lại không phải là ýtưởng toቷt, thậm chı́có theቻlà ýtưởng baቷt khảthi và gây ra raቿc roቷi sau này, neቷu nó đượ c những người có mặt trong buoቻi họp ủng hộ quádeችdàng. Bởi raቷt cótheቻ, buoቻi họp đó đang bị giới hạn trong loቷi suy nghı̃một chieቹu. Đieቹu này khá chı́nh xác neቷu người đeቹxuaቷt ýtưởng thuộc vịtrı́quản lý. Theo Robert Townsend trong cuoቷn sách Down The Organization (tạm dịch: Làm suy tàn toቻchức), neቷu taቷt cả mọi người đeቹu đoቹng ýquádeችdàng với một ýtưởng làbởi ýtưởng đó làđieቹu màmọi người trong buoቻi họp muoቷn nghe. Oƹng trùm ngành thép Andrew Carnegie có đưa ra một chı́nh sách, trong đó neቷu taቷt cả mọi người đeቹu đoቹng ývới một ýtưởng nào đó, ông sẽdành một khoảng thời gian cân nhaቿc đeቻkieቻm tra lại ýtưởng đó. Qua đó, ông nhận thaቷy raኁng, thường thı̀ýtưởng ban đaቹu suy cho cùng lại không phải là ýtưởng khảthi. Và giải pháp hiệu quả hơn làtı̀m kieቷm phản hoቹi cho ýtưởng ban đaቹu đó. 6. Huaቷn luyện kỹnăng sáng tạo cho nhân viên Các chuyên gia veቹsáng tạo như Edward de Bono tin raኁng sáng tạo làmột kỹnăng cótheቻđào tạo đượ c. Trên thực teቷ, taቷt cả chúng ta đeቹu có khả năng sáng tạo. Nhưng khi lớn lên vàđi làm, chúng ta có xu hướng đáp ứng các chuaቻn mực xãhội vàquy định của công ty. Đieቹu đó kı̀m nén óc sáng tạo. Tuy vậy, chúng ta cótheቻdaቹn khơi gợi óc sáng tạo của bản thân vànhân viên thông qua đào tạo. Có nhieቹu phương pháp cụ theቻgiúp cải thiện vàphát huy óc sáng tạo. Chaኃng hạn, chúng ta cótheቻkeቷt hợp giữa đào tạo và xây dựng văn hóa, từ đó giúp các thành viên trong toቻ chức đạt đượ c hiệu quả sáng tạo ở mức cao nhaቷt cótheቻ. 7. Trao giải sai laቹm của tháng https://thuviensach.vn Thành công trong kinh doanh đeቷn từ những quyeቷt định đúng đaቿn. Những quyeቷt định đúng đaቿn là keቷt quả của kinh nghiệm nhưng kinh nghiệm không tự nhiên màđeቷn. Nhieቹu khi, chúng ta phải đánh đổi bằng những thất bại, sai lầm. Quan trọng là qua sai lầm, ta rút ra được những bài học hữu ı́ch. Vı̀theቷ, văn hóa tôn trọng sai laቹm làmột phaቹn quan trọng của thành công trong kinh doanh. Không những vậy, phạm sai laቹm cũng làmột phaቹn vàlàlớp vỏ hı̀nh thành văn hóa sáng tạo. Một kỹsư cao caቷp làm việc tại tập đoàn IBM đãmaቿc sai laቹm vàlàm toቻn thaቷt của công ty 120 triệu đô-la. Anh chờ seቷp của mı̀nh, Tom Watson, triệu tập và ra biện pháp kỷluật cho sai laቹm của mı̀nh. Sau quãng thời gian dài tưởng như vôtận, anh ta đượ c mời đeቷn gặp seቷp vàđãsaኅn sàng cho tı̀nh huoቷng xaቷu nhaቷt. Nhưng kỳlạ thay, Tom không heቹđeቹcập đeቷn sai laቹm đó chút nào. Oƹng nêu tóm taቿt công việc của một dự án mới cho người kỹsư đó và yêu caቹu anh làm quản lý. Người kỹsư không theቻkı̀m nén sự ngạc nhiên của mı̀nh đượ c nữa, anh ta hỏi seቷp xem đeቷn khi nào mı̀nh sẽbị sa thải. “Sa thải anh vı̀kinh nghiệm đáng giá120 triệu đôư? Không đời nào!” Watson trả lời. Người kỹsư aቷy giờ đãtrở thành một trong những nhân viên sáng giánhaቷt của IBM. Có một câu chuyện khác liên quan tới Henry Ford. Một trong những vịphó chủtịch của ông đã phạm phải một sai laቹm cực kỳnghiêm trọng, khieቷn công ty toቻn thaቷt hơn 1 triệu đô-la – một khoản tieቹn không nhỏ vào những năm 1920. Xác định trước mı̀nh sẽbị sa thải, người phó chủ tịch đó nộp đơn xin từ chức cho Ford. Ford đọc và xétan láthư đó. “Anh cho raኁng tôi sẽđuoቻi anh sau taቷt cả những gı̀vừa xảy ra ư?” ông hỏi. “Tôi vừa đaቹu tư 1 triệu đô-la cho anh đó!” Vịphó chủtịch đó sau này đãgiúp Ford Motors trở thành một trong những công ty vận tải khoቻng loቹ. 8. Xem xét keቷt quả của sáng tạo baኁng các công cụ đo lường Việc đo lường soቷtieቹn tieቷt kiệm hay doanh thu dựa trên sự sáng tạo làhoàn toàn cótheቻ. Vı́dụ ở giải thưởng ý́tưởng hay nhaቷt, giátrị của ýtưởng tieቷt kiệm điện baኁng cách taቿt những bóng đèn trong khu sản xuaቷt tự động cótheቻtı́nh toán đượ c mà không gặp trở ngại gı̀. Hãng hàng không American Airlines đãtieቷt kiệm hơn nửa triệu đô-la nhờ một ýtưởng đơn giản từ trưởng nhóm tieቷp viên hành không. YƵtưởng của côlàtặng những hành khách mua vé hạng nhaቷt hai hộp trứng cámuoቷi 100g hơn làmột hộp 200g thông thường, bởi như vậy đỡlãng phı́hơn. YƵtưởng này giúp giảm bớt ngân sách tiêu dùng hàng năm của hãng hàng không từ 3 triệu đôxuoቷng còn nửa triệu đô. Tuy nhiên, không phải sự sáng tạo nào cũng cótheቻđo lường đượ c, nhưng toቷt hơn heቷt làluôn https://thuviensach.vn caቹn coቷgaቿng đo lường giátrị của sáng tạo baቷt cứ khi nào cótheቻ, bởi đieቹu này chı́nh làđộng lực tinh thaቹn thieቷt thực đoቷi với đội ngũnhân viên. Taቷt nhiên, một phaቹn giátrị caቹn đượ c trı́ch ra và chia đeቹu cho taቷt cả mọi người đeቻkhı́ch lệ tinh thaቹn sáng tạo của họ. 9. Khuyeቷn khı́ch thảo luận tự do Những cuộc trò chuyện thông thường giữa các nhân viên là vũkhı́tieቹm năng nhaኁm tạo ra những bước tieቷn veቹcông nghệ. Hai kỹsư vừa hoàn taቷt phaቹn thieቷt keቷcho maችu máy in mới của HP đang ngoቹi uoቷng càphêthı̀có vài người đoቹng nghiệp tới ngoቹi cùng bàn với họ. Họ bàn tán veቹ loại máy in lýtưởng, neቷu như họ có baቷt cứ thứ gı̀mı̀nh muoቷn. Tựu chung lại, đó làmột chieቷc máy in màu với độ phân giải ı́t nhaቷt là200 dpi. Hai kỹsư phát trieቻn không theቻngừng suy nghı̃ veቹýtưởng này. Họ liên hệ với cách hoạt động của phin pha càphêvà coቷgaቿng làm nóng mực in. Cuoቷi cùng họ cho ra một loại mực in phun cótheቻđieቹu chı̉nh đượ c và sau này cheቷtạo ra máy in phun mang lại thành công vang dội. Đieቹu này sẽkhông xảy ra neቷu như không có cuộc trò chuyện veቹchieቷc máy pha càphêkia. Dùtheቷnào đi nữa, những bước đột pháđó đeቹu không theቻbịtách biệt. Trên thực teቷ, đó có lẽlà cơ cheቷcải tieቷn hiệu quả nhaቷt vàđượ c áp dụng rộng rãi tại Thung lũng Silicon. Xây dựng một neቹn văn hóa sáng tạo làđieቹu caቹn thieቷt neቷu như các công ty vàtoቻchức muoቷn toቹn tại vàphát trieቻn. Đừng quên raኁng một neቹn văn hóa toቹi tệ cótheቻđánh gục một cánhân baቷt cứ lúc nào. Ngượ c lại, một neቹn văn hóa toቷt cótheቻtrở thành môi trường lýtưởng nuôi dưỡng sự sáng tạo cũng như đem lại lợi nhuận cho công ty. https://thuviensach.vn Phụ lục Suy nghĩ sáng tạo Chuyên gia sáng tạo noቻi tieቷng Edward de Bono cho raኁng sự sáng tạo cótheቻtruyeቹn đạt đượ c và nó làmột kỹnăng màtaቷt cả chúng ta đeቹu cótheቻhọc: “Suy nghı̃sáng tạo gioቷng như lái ôtô, tung hứng, naቷu ăn, trượt tuyeቷt hay đan lát. Một soቷngười sẽvượt trội hơn nhưng neቷu luyện tập, taቷt cả mọi người đeቹu cótheቻđạt đeቷn mức độ nào đó. Ban đaቹu làmong muoቷn, roቹi chú ývà cuoቷi cùng phát trieቻn thành nieቹm yêu thı́ch. Mới đaቹu sẽhơi kỳ quặc, suy nghı̃cótheቻvôdụng và gượng gạo đôi chút nhưng một khi đãquen thı̀suy nghı̃sáng tạo trở nên tự nhiên như đi xe đạp hay bơi lội vậy. Đeቻtrở thành một người sáng tạo, taቷt cả những gı̀bạn caቹn làm làluyện tập suy nghı̃sáng tạo thường xuyên.” Con người sáng tạo Con người sáng tạo là gı̀vậy? Trong cuoቷn sách Think Out Of The Box (tạm dịch: Nghı̃bên ngoài chieቷc hộp), Mike Vance vàDinanne Deacon có đưa ra một định nghı̃a kháthú vịnhư sau: “Người sáng tạo làngười khai thác quátrı̀nh sáng tạo nhaኁm mục đı́ch theo đuoቻi loại hı̀nh nghệ thuật tuyệt vời nhaቷt – soቷng có ýnghı̃a. Người sáng tạo đạt đượ c thành công cánhân thông qua việc tham gia vào hoạt động có ýnghı̃a nhaቷt của cuộc soቷng – đưa ra những ýtưởng. Người sáng tạo tận hưởng vẻ rực rỡvà ánh naቿng aቷm áp của mặt trời buoቻi sớm mai, hı̀nh dung ra tieቹm năng của con người, ném những chòm sao nhân tạo lên baቹu trời, chăm sóc con cái, dựng nơi trú aቻn cho những chú chim cạnh mép hoቹvà suy ngaችm veቹnhững đieቹu bên trong màn đêm đaቹy bı́aቻn.” Những trải nghiệm tuyệt vời nhaቷt Nhà bác học Albert Einstein đã từng nói: “Cái đẹp đẽ nhất mà chúng ta có thể trải nghiệm được là cái bí ẩn. Đó là cảm thức nền tảng https://thuviensach.vn trong cái nôi của nghệ thuật và khoa học chân chính. Kẻ nào không biết đến nó, không còn khả năng thảng thốt hay kinh ngạc, kẻ đó có thể coi như đã chết, đã tắt rụi lửa sống trong mắt mình. Đieቹu quan trọng là không ngừng đặt câu hỏi. Một người không theቻkhông kinh ngạc khi người khác suy nghı̃veቹsự bı́aቻn của sự vı̃nh cửu, veቹ cuộc soቷng, veቹcaቷu trúc tuyệt vời của sự thật. Đừng bao giờ đánh maቷt sự hieቷu kỳtuyệt diệu aቷy.” Thành công Hãy đeቻsuy nghı̃sáng tạo trở thành một trong những công cụ chı́nh giúp bạn đạt đượ c thành công trong cuộc soቷng. Nhưng bạn có bieቷt chaቿc thành công là gı̀không? Nhà văn noቻi tieቷng Ralph Waldo Emerson đã nói: “Hãy cười nhiều và thường xuyên; giành được sự kính trọng của người thông minh và lòng quý mến của trẻ em; được khen ngợi từ những nhà phê bình chân thật và chịu đựng được sự phản bội của những người bạn giả tạo; biết trân trọng vẻ đẹp; tìm thấy ưu điểm trong mỗi con người; để lại cho thế giới chút gì đó tốt đẹp, dù đó là một đứa con khỏe mạnh, một khoảnh vườn xanh mát hay một điều kiện xã hội được cải thiện; sự tri ân thậm chí dù chỉ của một người vì bạn đã có mặt trên đời này. Như vậy cuộc đời của bạn có thể được xem là thành công rồi.” Một theቷgiới toቷt đẹp hơn Cuoቷi cùng, hãy đeቻchúng tôi thử nghiệm ảnh hưởng của sự sáng tạo với theቷgiới. Alex Osborn, người phát minh ra phương pháp sáng tạo “Động não” noቻi tieቷng theቷgiới từng nói: “Gaቹn như taቷt cả chúng ta đeቹu cótheቻtrở nên sáng tạo hơn. Vàđây cũng chı́nh làhy vọng của theቷ giới. Khi trở nên sáng tạo hơn, cuộc soቷng của chúng ta cótheቻsẽtươi sáng hơn. Khi sáng tạo hơn, chúng ta cótheቻmang lại cho nhau những sản phaቻm vàdịch vụ chaቷt lượng toቷt hơn, từ đó nâng cao đieቹu kiện soቷng. Trở nên sáng tạo hơn, chúng ta thậm chı́còn cótheቻmang lại hòa bı̀nh vı̃nh vieችn cho toàn theቷgiới.” Trong lời tuyên thệ nhậm chức toቻng thoቷng da đen đaቹu tiên của Nam Phi, Nelson Mandela đã từng nói: “Nỗi sợ hãi sâu xa nhất trong chúng ta không phải là khả năng hạn hẹp, mà là sức mạnh phi thường mà chúng ta không thể kiểm soát. Sức mạnh đó chính là ánh sáng soi rọi cuộc đời ta, hoàn toàn không phải bóng tối đe doạ chúng ta. Chúng ta tự vấn rằng chúng ta là ai, làm thế nào để trở nên xuất sắc, hấp dẫn, tài năng và vĩ đại? Thực ra, bạn không phải băn khoăn nhiều đến thế. Bạn chính là con của Chúa trời. Tất cả chúng ta sinh ra là để toả sáng, cũng giống như những đứa trẻ vậy. Chúng ta được sinh ra là để https://thuviensach.vn chứng minh sự vĩ đại của Chúa trời nằm trong bản thân mỗi chúng ta. Sự vĩ đại ấy không chỉ có ở một số người, nó có trong tất cả mọi người.” Và khi chúng ta toả sáng, vô hình chung chúng ta đã cho người khác cơ hội để toả sáng như thế. Khi chúng ta thoát khỏi sự sợ hãi của bản thân thì tự khắc, sự hiện diện của chúng ta giúp giải phóng những người khác khỏi nỗi sợ hãi của họ.’’ https://thuviensach.vn Đáp án Chương I: Sáng tạo là gì? Bài tập 1. Thử đoán nghề 1-A, 2-F, 3-E, 4-C, 5-D, 6-B. Bài tập 2. Tạo sự liên kết Những sản phẩm được tạo ra nhờ các mối liên kết a. Tăm xỉa răng và bông gòn Tăm bông Q-Tips. b. Xe hơi và nhà Nhà lưu động c. Ghế ngồi và bánh xe Xe lăn d. Bụi nước hoa và động cơ xe hơi Bộ chế hòa khí Tên một số nhà hàng, địa danh ẩm thực nổi tiếng trên thế giới được tạo ra nhờ sự liên kết các ý tưởng a. Café bar và Rock Music Hard Rock Café b. Restaurant và Hollywood stars Planet Hollywood c. Pizza và dịch vụ giao hàng tận nhà nhanh Domino Pizza Những sản phẩm nổi tiếng thế giới được tạo ra bằng cách kết hợp các ý tưởng a. Đồng hồ và thời trang Swatch b. Bia và đồ uống nhẹ Shandy c. Nước uống và xa xỉ phẩm Perrier Bài tập 3: Sức mạnh của quan sát Có 11 khuôn mặt trong bức hình Chương II: 5 bước sáng tạo 1. Hiểu biết Bài tập 1: Chồng người phụ nữ bảo ngừng việc đó lại vì bà càng làm nóng nước, bồn tắm của bà càng nguội thêm. Ông nói như thế là vì trong khi người phụ nữ đun thêm nước nóng để đổ vào bồn thì bồn nước nóng của bà ngày càng nguội hơn do nước trong bồn bốc hơi bay lên.https://thuviensach.vn Bài tập 2: Bởi vì hai cô gái chơi cùng đội với nhau. Bài tập 3: Họ phải chơi 199 trận để có thể hạ đo ván đối thủ trước khi chiến thắng được quyết định. 2. Suy nghĩ Bài tập 1: Dịch chuyển que diêm bên trái ra một chút sẽ được hình vuông nhỏ ở giữa. Bài tập 2: X + 1 = 1 X = 0 X - 1 = - 1 Vậy để có đẳng thức đúng, ta chỉ cần dịch chuyển một que diêm ở dấu cộng vế bên trái sang thành dấu trừ, trước que diêm vế bên phải. Bài tập 3: Viết thêm “S” trước IX để tạo thành chữ SIX (sáu) trong tiếng Anh. 3. Ấp ủ Bài tập 1. 10 quả táo Bà chủ nhà đưa cho 9 đứa trẻ đầu tiên 9 quả táo. Trong giỏ còn lại 1 quả táo. Bà đưa cả giỏ lẫn táo cho đứa trẻ còn lại. Như vậy, cả 10 đứa trẻ đều có táo và cũng có 1 quả táo trong giỏ. Bài tập 2. Rơi khỏi tòa nhà 20 tầng Người đàn ông đã bị đẩy từ cửa sổ tầng trệt của tòa nhà 20 tầng xuống đất. Do đó, cho dù dưới đất không có đệm, ông cũng không hề hấn gì. Bài tập 3. Đo lượng nước trong hồ Đổ một ít thuốc nhuộm hoặc chất hóa học nào đó an toàn cho môi trường xuống hồ. Sau một thời gian, khoảng 12 giờ, lấy vài mẫu từ các phần khác nhau của hồ và đo lường sự cô đặc của chất hóa học đó. Dung dịch loãng trong sự cô đặc đó sẽ biểu thị dung tích của hồ. 4. Tìm ra rồi Bài tập 1. Dầu gội đầu và khăn tắm Để giải quyết vấn đề này thì trước tiên câu lạc bộ phải phòng trừ trước mọi tình huống. Với https://thuviensach.vn chai dầu gội đầu thì cần bỏ nắp đi. Ai cố lấy chai dầu gội đầu cho vào trong túi thì túi sẽ bị bẩn, nhớp nháp và dầu gội đầu cũng bị chảy ra hết. Với khăn tắm, câu lạc bộ có thể thêu lên những chiếc khăn tắm dòng chữ “Lấy từ câu lạc bộ X”. Nếu làm như thế thì câu lạc bộ sẽ không bị mất dầu gội đầu và khăn tắm nữa, lại chẳng cần phải khám túi của ai. Bài tập 2. Người đưa thư và con chó Người đưa thư có thể đi quanh hàng rào bên ngoài. Con chó theo dõi và đi theo ông ta sẽ bị quấn vào cái cây làm dây xích bị ngắn lại, giảm tầm với của nó. Sau đó, người đưa thư có thể băng qua con chó để vào nhà an toàn mà không bị cắn. 5. Phát triển ý tưởng Bài tập 1. Ưu thế của kẻ nhỏ bé Amtrak - Tổng công ty đường sắt quốc gia của Hoa Kỳ - đã đưa ra chiến dịch quảng cáo dựa trên ý tưởng về sự thành công vĩ đại. Quảng cáo trưng ra hai cửa sổ. Một chiếc nhìn ra những đám mây trên bầu trời, dưới những đám mây là thông điệp:“Cái nhìn 599$”. Cánh cửa sổ kia nhìn ra một miền quê xinh đẹp, dưới cảnh tượng đó là thông điệp:“Cái nhìn 79$”. Trên tấm biển quảng cáo có in dòng chữ: Amtrak. Bài tập 2. Tận dụng cơ hội Virgin Atlantic Airways đã lợi dụng quảng cáo của hãng British Airways để chạy một đoạn quảng cáo in đậm với nội dung:“VIRGIN LUÔN KHUYẾN KHÍCH BẠN BAY TỚI LUÂN ĐÔN, VÌ THẾ VÀO NGÀY 10 THÁNG NĂM, CHÚNG TÔI KHUYẾN KHÍCH BẠN BAY BẰNG HÃNG HÀNG KHÔNG BRITISH AIRWAYS”. Sau đó, đoạn quảng cáo có viết thêm thông điệp in thường:“Vào thời gian khác trong năm, chúng tôi chờ đợi được gặp bạn trên máy bay của hãng Virgin Atlantic. Với dịch vụ tốt nhất và giá thành thấp nhất có thể.” Cuối đoạn quảng cáo có in logo của hãng Virgin Atlantic. Bài tập 3. Vác trên lưng người khổng lồ Nhà xuất bản nhỏ chuyên về sách thiếu nhi đã mua một quả bóng màu sắc sặc sỡ in hình khủng long, bơm khí hydrogen vào và buộc nó ở đầu gian hàng của mình tại hội chợ. Quả bóng bay lơ lửng và nổi lên trên tất cả những gian hàng khác, thu hút được sự hiếu kỳ của các em nhỏ trong hội chợ. Kết quả là nhà xuất bản nhỏ đó không cần mất nhiều công sức và chi phí mà gian hàng của họ tại hội chợ vẫn nổi bật. Chương III: Những kỹ thuật sáng tạo căn bản 1. Kỹ thuật sáng tạo https://thuviensach.vn Bài tập 1. Ta có thể nghĩ đến một ý tưởng điên rồ là nếu công nhân mù, họ sẽ không nhìn thấy chữ trên báo và sẽ không làm ảnh hưởng đến công việc nữa. Từ đó, một giải pháp thiết thực được đưa ra là ông chủ nên thuê người mù vào làm việc. Người mù sẽ không vì bận đọc những mẩu báo cũ mà làm ảnh hưởng đến năng suất lao động. Từ đó, công ty có thể tăng hiệu quả sản xuất. Bài tập 2. Để tận dụng những mẩu vụn bánh quy, nhà máy có thể kết nối giữa rượu nho và bánh quy để tạo nên một sản phẩm mới: Rượu nho hương vị bánh quy. Chính sản phẩm mới này sẽ đem lại lợi nhuận cao nhất cho nhà máy. Bài tập 3. Thông qua động não làm việc nhóm, công ty đó đưa ra ý tưởng là thông qua điện thoại gửi đến khách hàng một thứ gì đó có thể ăn được. Qua đó, họ nghĩ đến ứng dụng gửi hình sô cô la chất lượng cao qua điện thoại tới khách hàng. Bài tập 4. Ý tưởng điên rồ là phát gia vị cho các gia đình trong một cái máy trộn xi măng. Tất cả những gì cần làm là đổ đống gia vị phía trước các ngôi nhà. Điều này được kết nối với cách thức sử dụng gia vị trong mỗi gia đình. Công ty bột ngọt đó có thể bán gia vị trong lọ. Lọ đựng được thiết kế một lỗ hổng giống như máy trộn xi măng. Điều này sẽ giúp công ty bột ngọt thu lời lớn. Bài tập 5. Bạn có thể nghĩ đến hai loài khủng long trong phim Công viên kỷ Jura để thu hút khách hàng từ hai cửa hàng bên cạnh vào cửa hàng của mình. Con khủng long với cái miệng rộng với một lối vào cửa hàng thật lớn. Bạn có nhận thấy điểm tương đồng nào không? Bạn có thể trưng ra một biển hiệu có đề chữ “Cổng chính” ngay trước cửa hàng của mình để tận dụng khuyến mại của hai cửa hàng hai bên. 2. Thúc đẩy những kết nối mới Bài tập 1. Các cô y tá có thể băng bó những con gấu bông lại và nói với các em bé rằng những chú gấu cũng ốm và cần phải ở lại bệnh viện để điều trị. Điều này sẽ khiến các em bé đối xử với những con gấu bằng sự dịu dàng, cảm thông hơn. Bài tập 2. Mẩu vải xô và băng gạc Băng dán cứu thương. https://thuviensach.vn Chuyện bắt đầu sau khi cô gái Joshephine kết hôn với Earle Dickson - một người thợ trong nhà máy sản xuất băng gạc và băng dính cuộn hiệu Johnson & Johnson. Joshephine vụng về và không quen với việc bếp núc nên thường xuyên bị đứt tay bởi dao kéo. Thông cảm với vợ, Earle đã nảy ra sáng kiến làm sẵn những chiếc băng vết thương tiện dụng loại nhỏ. Anh bắt tay thực hiện ý tưởng của mình với một cái kéo, một cuộn băng dính và gạc cứu thương. Anh cắt băng dính thành những dải nhỏ, rồi gắn vào giữa những dải băng dính ấy một miếng gạc hình vuông. Từ đó, mỗi lần Joshephine gặp “tai nạn” thì những chiếc băng tiện lợi luôn sẵn sàng. Không lâu sau đó, chính công ty Jonhson & Jonhson đã nhanh chóng cho sản xuất loại băng này để bán trên thị trường. Bốn năm sau, năm 1924, công ty đã lắp đặt hệ thống dây chuyền sản xuất sản phẩm này với tên thương mại là Band-aid. Hiện nay, cái tên này đã trở thành một danh từ chung để gọi băng dán cứu thương. Bài tập 3. Morse đã dựa trên sự kết nối với kíp ngựa (tốp ngựa thay cho tốp trước đã mệt) để nghĩ ra một hệ thống tiếp sức cho việc truyền tải các tín hiệu điện báo. Ông là nhà phát minh ra tín hiệu vô tuyến điện. Bài tập 4. George de Mestral Mestral đã mất 8 năm cho nghiên cứu của mình, cuối cùng ông đã tạo ra dải băng đôi bằng sợi nilon, một nhám, một trơn. Khi ép 2 dải này lại chúng sẽ dính chặt nhau, tạo sự liên kết mạnh mẽ khác thường. George đã phát minh ra khóa dán. 3. Phá vỡ các quy tắc Bài tập 1. Cô con gái thông minh của người nông dân Cô con gái của người nông dân chấp nhận lời đề nghị của ông chủ nhà. Cô lấy một viên sỏi từ túi của ông ta rồi giả vờ vô tình đánh rơi nó. Cô xin lỗi vì sự vụng về của mình và nói rằng viên sỏi đã rơi không còn quan trọng nữa. Vì viên sỏi còn lại trong túi của ông chủ nhà sẽ chứng minh tất cả. Viên sỏi trong túi màu đen chứng tỏ cô đã lấy ra viên sỏi màu trắng, tức là nợ nần đã được xóa sạch. Cô gái thông minh đã lợi dụng sự lừa bịp của gã chủ nhà để chống lại gã và giúp cha mình thoát nợ. Bài tập 2. Nhà xuất bản đặc biệt John C. Kullen đã thành lập DG Books Worldwide Inc với những ấn phẩm bán chạy nhất thế giới. Loạt sách cho người không biết gì (For Dummies) đến nay đã bán được hơn 19 triệu bản và được dịch ra 32 thứ tiếng. https://thuviensach.vn Bài tập 3. Các sản phẩm chăm sóc cơ thể đi ngược lại công nghệ hiện đại “Một doanh nghiệp làm kinh doanh không nên chỉ nhằm vào việc kiếm tiền bạc, mà cần phải lưu tâm đến trách nhiệm nữa. Việc kinh doanh nên vì lợi ích cộng đồng, không nên chỉ thỏa mãn ham muốn của bản thân…” Dame Anita Roddick, nhà hoạt động nhân quyền, sáng lập The Body Shop nói. Công ty trách nhiệm hữu hạn The Body Shop được thành lập năm 1976, là nhà sản xuất và bán lẻ toàn cầu các loại mỹ phẩm có nguồn gốc và cảm hứng từ thiên nhiên. Hiện nay, The Body Shop đã có hơn 2.400 cửa hàng ở 61 quốc gia, với số lượng hơn 1.200 sản phẩm. Bài tập 4. Những đôi giày không thoải mái, nặng và đắt đỏ Mọi người chọn mua những đôi giầy Shape Walker của Asics bởi đây là những đôi giầy thể thao đặc biệt. Những đôi giầy này phục vụ rất tốt cho việc luyện tập thể thao như leo núi, chạy bộ,… Bài tập 5. Những quyển catalog khác biệt Một công ty con của công ty nội thất nổi tiếng IKEA đã đưa ra một cuốn catalog khác biệt cho các sản phẩm của mình. Cuốn catalog trưng bày những cảnh thực trong nhà - quần áo nhăn nheo trên đống gối bẩn ở trên giường, những chiếc khăn ăn nhàu nát khô cong trên lò sưởi, bát đĩa chưa rửa,… Cuốn catalog đó đã thu hút được sự chú ý của mọi người và chỉ riêng tại nước Anh đã bán được hơn một triệu bản. Chương IV: Nuôi dưỡng sự sáng tạo 1. Cắt một cái lỗ nhỏ trên tờ báo, đưa tờ báo lại gần tivi, sau đó chọc ngón tay của bạn qua cái lỗ nhỏ để đẩy cái tivi. 2. Nước. Bạn càng giặt thì nước sẽ càng bẩn. 3. Đèn lồng bằng giấy. 4. Con ếch. 5. Đốt que diêm dưới một cốc nước. 6. Quăng quả bóng theo chiều thẳng đứng. 7. Con người. 8. Nai không mắt. 9. 2 quả. Vì bạn đã lấy đi 2 quả rồi còn gì. 10. Trọng lượng của xăng bị đốt cháy khi xe đi được 3km trên cầu sẽ nhiều hơn trọng lượnghttps://thuviensach.vn của con chim, do đó cây cầu không bị sập. https://thuviensach.vn